አዲስ አበባ፤ ጥቅምት 24 /2019 (ኢዜአ)፦የንግድና ቀጣናዊ ትስስር ሚኒስቴር የአፍሪካ አህጉራዊ ነጻ ንግድ ቀጣናን ትግበራ ለመደገፍና የአፍሪካ ቀጣናዊ ትስስር ማዕከልን ለማቋቋም የሚያስችል ስምምነት ከሁለት ተቋማት ጋር ተፈራረመ። ሚኒስቴሩ ስምምነቱን የተፈራረመው ከአዲስ አበባ ዩኒቨርስቲና ኤክስፐርታይዝ ፍራንስ ከተሰኘ የልማት ድርጅት ጋር ነው። የንግድና ቀጣናዊ ትስስር ሚኒስትር ያስሚን ወሃብረቢ ስምምነቱን አስመልክቶ በሰጡት ማብራሪያ፤ ከኤክስፐርታይዝ ፍራንስ ጋር የተደረገው ሥምምነት የአፍሪካ አህጉራዊ ነጻ የንግድ ቀጣና ትግበራን ለማሳለጥ ያለመ ነው ብለዋል።   የልማት ድርጅቱ ለትግበራው ውጤታማነት በአውሮፓ ህብረት በኩል የቴክኒክና የፋይናንስ ድጋፍ እንደሚያደርግም ጠቅሰዋል። ኢትዮጵያ የነጻ አህጉራዊ የንግድ ትግበራውን የሚያሳልጥ ብሄራዊ ስትራቴጂ አዘጋጅታ ወደ ግብይት ገብታለች ያሉት ሚኒስትር ያስሚን፤ ትግበራውን ውጤታማ ለማድረግ የንግድና ቀጣናዊ ትስስር አጀንዳችን በጠንካራ ተቋማት እና በሰለጠነ የሰው ኃይል ሊደገፍ ይገባል ብለዋል። ለዚህም ከኤክስፐርታይዝ ፍራንስ ጋር የተፈረመው ስምምነት መሰል ጉዳዮች ላይ በጋራ በመስራት የኢትዮጵያን የትግበራ አቅም ያሳድጋል ብለዋል። በኢኮኖሚው ውስጥ የእሴት ሰንሰለት እድገትን ያፋጥናል እንዲሁም ቀጣናዊ ትስስርን ለማጎልበት እና ወጪ ንግድን ለማሳደግ ይረዳል ሲሉም ገልጸዋል። ኢትዮጵያ የዓለም የንግድ ድርጅት አባል ለመሆን እየሰራች መሆኑን አስታውሰው፤ ስምምነቱ ይሄ ውጥን እንዲሳካም አዎንታዊ አስተዋጽኦ ይኖረዋል ብለዋል።   ሙሉ የንግድ ትስስር ጥቅሞችን ለማግኘት ጥራት ያላቸው ፖሊሲዎችን የማውጣት፣ በምርምርና መረጃ ላይ የተመሠረቱ የንግድ ድርድሮችን የማካሄድ፣ የድንበር አስተዳደርን ውጤታማ ማድረግ እና ጠንካራ የመንግሥትና የግል ዘርፍ ውይይትን የማጎልበት አቅምን ይጠይቃል ሲሉም ተናግረዋል። ከኤክስፐርቲዝ ፍራንስ የምናገኘው ድጋፍ በትክክል እነዚህን መሠረቶች እንድንገነባ ይረዳናል ብለዋል። ሌላው ስምምነት የአፍሪካ ቀጣናዊ ትስስር ማዕከል በአዲስ አበባ ዩኒቨርስቲ ስር ማቋቋምን ያካተተ መሆኑን አስረድተዋል። እንደ ሚኒስትር ያስሚን ገለጻ፤ የማዕከሉ መቋቋም ለተወሰነ የሙያ ዘርፍ የሚያስፈልግ የሰው ኃይል ልማት እና የፖሊሲ ምርምር ጠንካራ መሠረት ይጥላል። ማዕከሉ አዳዲስ የንግድ ተደራዳሪዎችን እና የፖሊሲ ተንታኞችን የአቅም ግንባታ ስልጠና የሚሰጥ ሲሆን፤ በቀጣናዊ ትስስርና ልማት ዙሪያ ልዩ የሁለተኛ ዲግሪ ፕሮግራም ይጀምራል። እንዲሁም ሀገራዊ የንግድ ስትራቴጂዮችን በቀጥታ የሚደግፉ መደበኛ የመንግሥትና የግል ዘርፍ ፖሊሲ ውይይቶችን ያመቻቻል፤ በተጨማሪም ጽኑ የቀጣናዊ እሴት ሰንሰለቶችን እንድንገነባ ያስችለናል ሲሉም አብራርተዋል። የምናቋቁመው ማዕከል ለመላው አህጉር የእውቀት፣ የምርምር እና የክህሎት ምንጭ ሆኖ የሚያገለግል ነው ያሉ ሲሆን፤ በሙሉ አፍሪካ ነጻ ንግድ ትግበራን የሚደግፍ እና በአጀንዳ 2063 ስር ያሉትን የጋራ ምኞቶቻችንን የሚያስቀጥል ይሆናል ብለዋል።   የኤክስፐርታይዝ ፍራንስ የልማት ድርጅት የኢትዮጵያ ዳይሬክተር ዣን-ባፕቲስት ፔቲኚ በበኩላቸው፤ የልማት ድርጅቱ የመንግሥት ተቋማትን አቅም ማሳደግ፣ አነስተኛና መከካለኛ ኢንተርፕራይዞች እንዲጠናከሩ እና ወደ አፍሪካ ገበያ እንዲገቡ አስፈላጊውን ድጋፍ ያደርጋል ብለዋል። የተቋማት ቅንጅት እንዲሳለጥ መደገፍ በኛ በኩል የሚጠበቅ ኃላፊነት ነው ያሉት ዳይሬክተሩ፤ የእውቀት ሽግግሩን መደገፍ፣ ባለሙያዎችን ማምጣትና እንዲያሰለጥኑ በማድረግ ዘላቂ ብሄራዊ የአቅም ግንባታዎች ላይ በትብብር እንሰራለን ብለዋል።   የአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ተጠባባቂ ፕሬዝዳንት ሳሙኤል ክፍሌ (ዶ/ር) በበኩላቸው፤ ኢትዮጵያ በአፍሪካ አህጉራዊ ነጻ ንግድ ቀጣና ትግበራ የጎላ ሚና እንዲኖራት ዩኒቨርሲቲው በጥናትና ምርምር እና በአቅም ግንባታ ረገድ የሚጠበቅበትን ድርሻ እንደሚወጣ አረጋግጠዋል።

ሀረር፣ ጥቅምት 24/ 2019 (ኢዜአ):- የሀረር ከተማ የአለም አቀፉ የሀር መንገድ የቱሪዝሞ ጥምረት (the International Tourism Alliance of Silk Road Cities) አባል ከተማ ሆነች። ከተማዋ የዚህ አለም አቀፍ የቱሪዝም ጥምረት አባል መሆኗ በአለም የቱሪዝም መስክ የጎላ ትኩረት እንድትስብ፣ ጎብኚዎችን ከተለያየ አለም ክፍል ለመሳብ፣ የከተማዋ ቅርሶችና የቱሪዝም መስህቦችን በይበልጥ ለማስተዋወቅ፣ ከጥምረቱ አባል ሀገራት ጋር በትብብርና በጋራ ለመስራት፣ ዘርፉን ለማሳደግ የሚያስችል ልምድ ለመለዋወጥና ቱሪዝሙን በይበልጥ ለማልማት ከፍተኛ ዕገዛ ያደርጋል ተብሏል።   ከተማዋ የጥምረቱ አባል የሆነችውም በቻይና ሉዣን ከተማ ዛሬ በተካሄደው የ2026 የሀር መንገድ የቱሪዝም ጥምረት አባል ከተሞች አመታዊ አለም አቀፍ የጉዞ ኤጀንቶች ኮንፈረንስ ላይ ነው።   የሀረር ከተማ በአለም አቀፉ የተባበሩት መንግስታት የትምህርት የሳዬንስና የባህል ተቋም ዩኔስኮ ሁለት የሚዳሰስና የማይዳሰስ አለም አቀፍ ቅርሶችን ያስመዘገበች፣ የአለም የቅርስ ከተሞች ድርጅት አባል፣ የአለም የቱሪዝም ከተሞች ፌደሬሽን እና ሌሎች አለም አቀፍ ጥምረቶች አባል መሆኗ ይታወሳል።

አዲስ አበባ፤ ጥቅምት 24 /2019 (ኢዜአ)፦አገር አቀፍ የማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያው የፋይናንስ ዘርፉ ጤናማ እድገት እንዲኖረው አስተዋፅኦ ማድረጉን የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ገዥ እዮብ ተካልኝ (ዶ/ር) ገለጹ። የብሔራዊ ባንክ ገዥ እዮብ ተካልኝ (ዶ/ር) የገንዘብ ፖሊሲ ኮሚቴው ባደረገው ስምንተኛ ስብሰባ ውሳኔ ላይ መግለጫ ሰጥተዋል። በዚህ ወቅት የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ገዥ እዮብ ተካልኝ (ዶ/ር) እንደገለጹት፤ በሩብ ዓመቱ የሸቀጦች የወጪ ንግድ፣ በተለይም የወርቅና የቡና አፈፃፀም ገቢ አዎንታዊ ዕድገት ማሳየቱንና የገቢ ሸቀጦች እድገትም ከፍተኛ ነው። አጠቃላይ የማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያው የፋይናንስ ዘርፉ ጤናማ ዕድገት እንዲኖረው ትልቅ አስተዋፅኦ አድርጓል ብለዋል። ማሻሻያው በአጠቃላይ የፋይናንስ ዘርፉ ብሄራዊ ባንክ ካስቀመጠው የአነስተኛ መስፈርት በእጅጉ የላቀ ደረጃ ላይ እንዲገኝ አስችሏል ብለዋል። ከአቅርቦት ችግር ጋር በተያያዘ ከፍ ብሎ የነበረው የዋጋ ግሽበት መቀነስ ያሳየ ቢሆንም በመስከረም 2019 ዓ.ም የታየው 14 ነጥብ 9 በመቶ ግን ከባንኩ የነጠላ አሃዝ የዋጋ ግሽበት ግብ አንጻር ከፍተኛ መሆኑን ኮሚቴው ገምግሟል ብለዋል። በመስከረም 2019 ለታየው የዋጋ ግሽበት በተለይ የመካከለኛው ምስራቅ ጦርነትን ተከትሎ የተፈጠረ የአቅርቦት ችግር ዋነኛ ምክንያት መሆኑን ኮሚቴው መገንዘቡን አመልክተዋል። ኮሚቴው የሀገር ውስጥ የኢኮኖሚ ዕድገት ተጠናክሮ እንደቀጠለ መገንዘቡንና የኢኮኖሚ እንቅስቃሴ አመላካቾች በ2019 በጀት ዓመትም የተጠናከረ እድገት እንደሚኖር እንደሚያመላክቱም ገዥው ተናግረዋል። በማኑፋክቸሪንግ ዘርፍ በሲሚንቶ ምርት፣ በኤሌክትሪክ ማመንጫና በብረታ ብረት ነክ ምርቶች ላይ መሻሻል መታየቱን አስረድተዋል። በ2019 በጀት ዓመት የመጀመሪያ ሩብ ዓመት የባንክ ዘርፉ ዝቅተኛ የተበላሸ ብድርና በቂ ካፒታል ያለው በመሆኑ ጤናማና የተረጋጋ ሆኖ መቀጠሉን ገልጸዋል። የበጀት ፖሊሲ ስርዓት ጥንቃቄ የተሞላበትና ከብሄራዊ ባንክ ጥብቅ የገንዘብ ፖሊሲ ጋር የተጣጣመ እንዲሁም ከአጠቃላይ ኢኮኖሚ ማሻሻያ አጀንዳ ጋር የተናበበ መሆኑን ኮሚቴው መገንዘቡንም አስረድተዋል። ፖሊሲው ከብሔራዊ ባንክ ጥብቅ የገንዘብ ፖሊሲና ከማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያ አጀንዳ ጋር የተናበበ መሆኑን ገልጸዋል። መንግሥት ከብሔራዊ ባንክ ብድር ሳይወስድ ከ27 ወራት በላይ ማስቆጠሩን አስታውሰው፤ ይህም የዋጋ ግሽበቱን ለማረጋጋት አስተዋጽኦ እያደረገ መሆኑን ጠቁመዋል።

አዲስ አበባ፤ጥቅምት 24/2019(ኢዜአ)፦ኢትዮጵያ እና ቻይና በንግድ፣ኢንቨስትመንት እና በአቅም ግንባታ መስኮች ያለውን ትብብር አጠናክረው ለመቀጠል ተስማምተዋል። የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ጌዲዎን ጢሞቲዎስ (ዶ/ር) በኢትዮጵያ የቻይና አምባሳደር የሆኑትን አምባሳደር ቼን ሃይን በጽሕፈት ቤታቸው ተቀብለው አነጋግረዋል። ሚኒስትሩ ከአምባሳደሩ ጋር በነበራቸው ውይይት በሁኔታዎች የማይለወጠውን የኢትዮጵያ እና የቻይና ስትራቴጂካዊ ትብብር የበለጠ አጠናክሮ መቀጠል በሚቻልባቸው ጉዳዮች ዙሪያ ተወያይተዋል። ሁለቱ አገራት በተለይም በንግድ፣ኢንቨስትመንት እና በአቅም ግንባታ መስኮች ያለውን ትብብር አጠናክረው ለመቀጠል ተስማምተዋል። በውይይቱ ወቅት የቻይናው አምባሳደር ቼን ሃይ ሀገራቸው የመደመር መንግሥት ትልሞች ውጤታማ እንዲሆኑ ድጋፏን አጠናክራ እንደምትቀጥል ማረጋገጣቸውን ከውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር የተገኘ መረጃ ያመለክታል።

አዲስ አበባ፤ ጥቅምት 24 /2019 (ኢዜአ)፦ በአፋር ክልል የሚገኙ ተፈጥሯዊና ባህላዊ የቱሪዝም ሀብቶችን በማልማት የህዝቡን ዘላቂ ማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ ተጠቃሚነት ለማረጋገጥ እየተከናወኑ ያሉ ስራዎች አበረታች ውጤት እያስገኙ መሆናቸውን የክልሉ ቱሪዝም ቢሮ ገለጸ። የትልቅ ሀገር ትልቅ ሕዝብ እና ታላቅ ርዕይ ባለቤት የሆነችው ኢትዮጵያ የህዝቦቿን ሁለንተናዊ ተጠቃሚነት ለማረጋገጥ እየተጋች ትገኛለች። በዚህም የቱሪዝም ዘርፍን ለማሳደግና የሀገራችንን ተፈጥሯዊ፣ ታሪካዊና ባህላዊ ጸጋዎች በአግባቡ ጥቅም ላይ ለማዋል ባለፉት ጥቂት ዓመታት በርካታ ስራዎች እየተከናወኑ ይገኛሉ። እነዚህ የተቀናጁ ጥረቶች ኢትዮጵያ በዘርፉ ያላትን ግዙፍ አቅም ወደ ተጨባጭ የኢኮኖሚ ጥቅም በመቀየር የዜጎችን ተጠቃሚነት እያረጋገጡ ይገኛሉ። የአፋር ክልል ቱሪዝም ቢሮ የፕሮሞሽንና ማርኬቲንግ ዳይሬክተር አቶ አብዱ አህመድ ለኢዜአ እንዳሉት፤ መንግሥት የክልሉን የቱሪዝም አቅም ለማሳደግ የመዳረሻና የመሠረተ ልማት ሥራዎችን እያከናወነ ይገኛል።   ከዚህም ባለፈ የግሉን ዘርፍ ተሳትፎ ለማሳደግ በሆቴል፣ በሎጅ፣ በሪዞርትና በተለያዩ የቱሪዝም አገልግሎቶች ላይ እንዲሳተፉ ምቹ የሥራ ከባቢ ተፈጥሯል ብለዋል። የቱሪዝም ልማት ከመዳረሻዎችና መሠረተ ልማት ግንባታ ባሻገር ማኅበረሰቡን በጽዳት፣ ምግብ አቅርቦት፣ በአስጎብኝነትና በሌሎችም አገልግሎቶች ቀጥተኛ ተጠቃሚ እንደሚያደርግ ገልጸዋል። የአፋር ህዝብ ሰው አክባሪና እንግዳ ተቀባይ ነው ያሉት ዳይሬክተሩ፤ የክልሉን ዓመታዊ የጎብኝዎች ቁጥር ከአምስት ሺህ ወደ 40 ሺህ ለማሳደግ ዕቅድ ተይዟል ብለዋል። ለዚህም በሰመራና በዙሪያዋ ያሉ የቱሪስት መዳረሻዎችን በውሃና ኤሌክትሪክ አቅርቦት፣ በመንገድና መጠለያ አገልግሎቶች ለማስተሳሰር፤ ታሪካዊና ሳይንሳዊ ቅርሶችን በመጠበቅ ለጎብኚዎች ተደራሽ ለማድረግ በትኩረት እንደሚሰራ ተናግረዋል።   የክልሉ መንግሥት ለኢንቨስትመንት ተስማሚ የቱሪዝም መዳረሻዎችን በመለየት የመሬት አቀማመጥ፣ የግንባታ ዲዛይንና የኢንቨስትመንት አዋጭነት መረጃዎችን እያዘጋጀ መሆኑን ገልጸዋል። ይህም ባለሃብቶች የአፋር ክልል ያለውን እምቅ የቱሪዝም አቅም እንዲረዱ እንደሚያደርግ ገልጸው፤ በኤርታሌ አካባቢ የጎብኝዎችን ቆይታ ለማራዘም ለሎጅ ግንባታ ፈቃድ መሰጠቱንም ገልጸዋል። በአዋሽ ብሔራዊ ፓርክ የፓርኩን ጥበቃ ለማጠናከርና በሰውና በዱር እንስሳት መካከል የሚከሰተው መቀራረብ ችግር እንዳይፈጥር አጥር መሰራቱን እና የውስጥ ለውስጥ መንገድ ግንባታ እየተከናወነ መሆኑን ገልጸዋል። በአላይደጌና በሌሎች የቱሪዝም መዳረሻዎች የመሰረተ ልማት ማስፋፊያዎች እየተከናወኑ መሆኑን ገልጸው፤ የሰመራ ከተማ የኮሪደር ልማት ቱሪስቶች ወደ ክልሉ ሲመጡ ምቹ ከባቢ ይፈጥራል ብለዋል።

ጋምቤላ፤ ጥቅምት 24/2019 (ኢዜአ)፡-በጋምቤላ ክልል በበጀት ዓመቱ ከዘጠኝ ሺህ ኪሎ ግራም በላይ ወርቅ ለኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ለማስገባት ታቅዶ ወደተግባር መገባቱን የክልሉ ማዕድን ቢሮ አስታወቀ። የቢሮ ሃላፊ አቶ ሎው ኡቡፐ (ዶ/ር) ለኢዜአ እንደገለጹት በተያዘው በጀት ዓመት ከዘጠኝ ሺህ ኪሎ ግራም በላይ ወርቅ ለብሔራዊ ባንክ ለማስገባት ግብ ተይዞ እየተሰራ ነው። የወርቅ ማዕድን ከአምስቱ የብዝሃ ኢኮኖሚ ምሰሶዎች አንዱ መሆኑን ያስታወሱት ሃላፊው፣ ሀብቱን በአግባቡ በማልማት የዘርፉን ጥቅም ለማሳደግ ትኩረት መሠጠቱን ተናግረዋል። መንግስት ለዘርፉ የሰጠውን ትኩረት ተከትሎ በክልሉ ካለው እምቅ የወርቅ ማዕድን ሀብት ኢኮኖሚያዊ ተጠቃሚነትን ለማሳደግ የተጠናከረ ሥራ እየተከናወነ መሆኑንም ገልጸዋል።   በበጀት ዓመቱ ከዘጠኝ ሺህ ኪሎ ግራም በላይ ወርቅ ለመላክ ታቅዶ በመጀመሪያ ሩብ ዓመት ብቻ 1 ሺህ 530 ከሎ ኪሎ ግራም ወርቅ ለብሔራዊ ባንክ ገቢ መደረጉን አመልክተዋል። እንደ ሀገር የማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያ ሪፎርሙ መተግበር ከጀመረ ወዲህ የክልሉ የወርቅ ማዕድን ሃብት ልማት ከፍተኛ መነቃቃት ማሳየቱንም የቢሮ ሃላፊው ተናግረዋል። እንደ ሎው (ዶ/ር) ገለጻ በበጀት ዓመቱ የመጀመሪያ ሩብ ዓመት ለኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ገቢ የተደረገው ወርቅ በአነስተኛና ከፍተኛ ኩባንያዎች የተመረተ ነው። በመጀመሪያ ሩብ ዓመት በዘርፉ የሥራ ዕድል የተፈጠረላቸውን 1ሺህ 780 ወጣቶችን ጨምሮ ከ8 ሺህ በላይ ዜጎች በዘርፉ ተሰማርተው ተጠቃሚ እየሆኑና ህይወታቸውን እየቀየሩ መሆናቸውንም ተናግረዋል። በበጀት ዓመቱ ከክልሉ ወደ ብሔራዊ ባንክ ገቢ ለማድረግ የተያዘውን የወርቅ መጠንን ለማሳካት የድጋፍና የክትትል ሥራዎች እንደሚጠናከሩም ቢሮ ኃላፊው ገልፀዋል።   በወርቅ ማዕድን ልማት ላይ ከተሰማሩት መካከል ወጣት ኡኩኝ ኡጉድ እና ወጣት አለሙ ጉቱማ በሰጡት አስተያየት በዘርፉ ከተሰማሩ ወዲህ የራሳቸውንና የቤተሰባቸውን ህይወት ትርጉም ባለው መልኩ እየለወጡ መሆናቸውን ተናግረዋል።      

ጎንደር፣ ጥቅምት 24/2019 (ኢዜአ):- የመገጭ ግድብ ግንባታ ከመስኖ ልማት ባለፈ ለዓሳ ሃብት ልማት ምቹ ሁኔታ መፍጠሩ ተገለጸ። የመገጭ መስኖ ልማት ፕሮጀክት ባለፈው ጥቅምት 13 ቀን 2019 ዓ.ም. በጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አህመድ (ዶ/ር) ተመርቆ ስራ መጀመሩ ይታወሳል። በአማራ ክልል በሰሜን ጎንደር ዞን፣ የመገጭ ወንዝ ላይ የተገነባው ግድብ የግብርና ምርትን ለማስፋፋት፣ የንጹህ መጠጥ ውሃ አቅርቦትን ለማሻሻልና አጠቃላይ የኢኮኖሚ እንቅስቃሴን ለማነቃቃት የሚያግዝ ወሳኝ ፕሮጀክት መሆኑም ይታወቃል። የግድቡን መጠናቀቅና አጠቃላይ ጠቀሜታውን በተመለከተ ኢዜአ የጎንደር ከተማ እንስሳትና ዓሳ ሀብት ልማት መምሪያ ኃላፊ መላኩ ደምሌ ጋር ቆይታ አድርጓል።   የመገጭ መስኖ ልማት ፕሮጀክት ዘርፈ ብዙ ጠቀሜታ ያለው መሆኑን ያነሱት ኃላፊው ከመስኖ ልማት ባለፈ ለዓሳ ሃብት ልማት ምቹ ሁኔታን የፈጠረ መሆኑን ገልጸዋል። በቅርቡ ከ125 ሺህ በላይ የዓሳ ጫጩቶችን ወደ ግድቡ በማስገባት የዘርፉን ልማትና ምርታማነት የማሳደግ ስራ እየተከናወነ መሆኑንም ተናግረዋል። የዓሳ ሀብት ልማቱ የአካባቢውን ማህበረሰብ የምግብ ዋስትና ለማረጋገጥ ከማገዝ ባለፈ የገቢ ምንጭና የስራ እድል ማግኛ አማራጭ እንደሚሆንም አንስተዋል።   በዓሳ ምርት የሚሰማሩ አርሶ አደሮችን በማደራጀትና ስልጠና በመስጠት ጥራቱን የጠበቀ የአሳ ምርት ለማምረት አስፈላጊው እገዛ እየተደረገ እንደሚገኝም አስረድተዋል። በቀጣይም በግድቡ ዙሪያ ደረጃቸውን የጠበቁ የዓሳ መሸጫ ሱቆች፣ የዓሳ ማቀነባበሪያ ማዕከላትና የቤተሰብ መሠረታዊ የንግድ ሼዶች ግንባታ ለማከናወን እቅድ ተይዟል ብለዋል።   በጎንደር ዩኒቨርሲቲ የስነ ምግብ ባለሙያ የሆኑት ነፃነት ወርቁ (ዶ/ር)፤ ዓሳ ከፍተኛ ጥራት ያለውና የፕሮቲን ምንጭ በመሆኑ ለሰው አካላዊና አእምሯዊ እድገት ከፍተኛ ጥቅም የሚያስገኝ በመሆኑ በተለይም ለሕፃናትና ለነፍሰ ጡር እናቶች የአእምሮ እድገት ወሳኝ የሆኑትን ኦሜጋ 3 ፋቲ አሲዶች፣ ካልሲየም፣ አይረንና አዮዲን ንጥረ ነገሮችን የያዘ መሆኑን አስረድተዋል። በዚህ ረገድ የጎንደር ዩኒቨርሲቲ አርሶ አደሮች የዓሳ ምርትን በጥራትና በብዛት እንዲያመርቱ እገዛ እንደሚያደርግ ገልጸዋል። በመሆኑም የመገጭ ግድብ የመስኖና የዓሳ ሃብት ልማት መሰረት በመሆን የሚያገለግል መሆኑን አንስተዋል። የመገጭ መስኖ ልማት ፕሮጀክት 185 ሚሊዮን ኪዩቢክ ሜትር ውሃ የመያዝ አቅም ያለው ሲሆን 17 ሺህ ሔክታር መሬት ለማልማት የሚያስችል ነው።    

ሚዛን አማን፣ ጥቅምት 24/2019 (ኢዜአ)፡-በደቡብ ምዕራብ ኢትዮጵያ ህዝቦች ክልል በቅዳሜና እሑድ ገበያ የተገኘውን ውጤት አጠናክሮ ለማስቀጠል የግብይት ማዕከላትን የማስፋፋትና ደረጃቸውን የማሳደግ ሥራ ትኩረት መሰጠቱን የክልሉ ንግድና ኢንቨስትመንት ቢሮ አስታወቀ። የቢሮው ምክትል ኃላፊ ወይዘሮ አሰገደች ወልደየስ ለኢዜአ እንዳሉት የቅዳሜና እሁድ ገበያ ኢኒሼቲቭ በገበያው ዋጋን በማረጋጋት የራሱን አስተዋጽኦ እያደረገ ነው።   በዝቅተኛ ገቢ የሚተዳደሩ ዜጎችን ታሳቢ ያደረገው የቅዳሜና እሁድ ገበያ ባለፉት ጊዜያት ተጨባጭ ውጤት ማምጣቱን ጠቅሰው፣ የግብይት ማዕከላቱን የማስፋፋት ተግባር በቅንጅት እየተሠራ ይገኛል ብለዋል። በ2018 የበጀት ዓመት የቅዳሜና እሑድ ገበያ ማዕከላትን ቁጥር ወደ 36 ከፍ ማድረግ መቻሉን ያስታወሱት የቢሮው ምክትል ኃላፊ፣ ዘንድሮ ተጨማሪ 20 ማዕከላትን ለማቋቋም ታቅዶ እየተሠራ መሆኑን ገልጸዋል። በዚህም በመጀመሪያ ሩብ ዓመት 3 ማዕከላትን በማቋቋም ወደ ተግባር ማስገባት እንደተቻለ ጠቅሰው፣ በቀሪ ወራት 17 ተጨማሪ ማዕከላት በተለያዩ ከተሞች ይቋቋማሉ ብለዋል። ቢሮው ማዕከላቱን ከማስፋፋት ባሻገር የምርት አቅርቦት መጠን እና ጥራትን በማስጠበቅ ደረጃቸውን ለማሳደግ በትኩረት እየሰራ መሆኑን አስታውቀዋል።   በዚህ ተግባር ገበያን በማረጋጋት የሕዝብ ተጠቃሚነትን ለማስቀጠል ከግብርና፣ ከማዘጋጃ ቤቶችና ሌሎች ባለድርሻ ተቋማት ጋር በቅንጅት እንደሚሰራም ወይዘሮ አሰገደች አስታውቀዋል። በገበያ ማዕከላቱ ሲሸምቱ ከነበሩ የሚዛን አማን ከተማ ነዋሪዎች መካከል አቶ አስራት ወልደገብርኤል ገበያው የኑሮ ሁኔታን ታሳቢ ያደረገና ህብረተሰቡንም ጠቃሚ ያደረገ መሆኑን ተናግረዋል። ከመደበኛ የግብይት ማዕከላት ምርቶችን በተወሰነ ቅናሽ ለመሸመት እንዳስቻላቸው ገልጸው፣ ይህም በተለይ በዝቅተኛ የኑሮ ደረጃ ላይ ላሉ የህብረተሰብ ክፍሎች ጠቀሜታው የጎላ መሆኑን አመልክተዋል። መንግሥት ለዜጎቹ በማሰብ የጀመራቸውን መሰል ኢኒሼቲቮች አጠናክሮ ቢቀጥል አቅመ ደካሞችና አነስተኛ ገቢ ያላቸው ዜጎች የኑሮ ጫና ያቃልላል ሲሉም አስተያየት ሰጥተዋል። የቅዳሜና እሑድ ገበያ ጥቅም ቀላል የሚባል ባለመሆኑ በከተማችን ውስጥ ካሉ ሁለት ማዕከላት ተጨማሪ ከፍቶ ማስፋፋት ያስፈልጋል ያሉት ደግሞ ወይዘሮ ፍጹም ዱባለ የተባሉ ነዋሪ ናቸው። በሚዛን ማዕከል ጥራት ያላቸው ምርቶችን አግኝተው መሸመታቸውን ገልጸው፣ መንግስት ህዝብን ከኑሮ ውድነት ለመታደግ በየአካባቢው ያቋቋማቸው የቅዳሜና እሁድ ገበያዎች ተጠናክረው እንዲቀጥሉ ጠይቀዋል። አሁን ማዕከሉ የሚገኝበት ቦታ አማካይ በመሆኑ ሽንኩርት፣ ድንች፣ ቲማቲም እና ሌሎች የግብርናና የፋብርካ የፍጆታ ምርቶችን በቀላሉ እያገኙ መሆናቸውንም ተናግረዋል።    

ሸገር ፣ጥቅምት 24/2019 (ኢዜአ)፡- የሸገር ከተማ አስተዳደር የምግብ ሉዓላዊነትን በማረጋገጥ በሀገራዊ የኢኮኖሚ እድገት ውስጥ የሚጠበቅበትን ድርሻ እየተወጣ እንደሚገኝ የከተማው ከንቲባ ተሾመ አዱኛ(ዶ/ር) ገለጹ። በሸገር ከተማ አስተዳደር ገላን ክፍለ ከተማ አንዶዴ ወረዳ የበጋ መስኖ ስንዴ ልማት ማሳን በዘር የመሸፈን መርሃግብር ተካሄዷል።   የከተማው ከንቲባ ተሾመ አዱኛ (ዶ/ር) በወቅቱ እንዳሉት ግብርናን ማዘመን የማህበረሰቡን ህይወት ከመቀየር ባሻገር ለሁለገብ ኢኮኖሚያዊ እድገት ወሳኝ ነው፡፡ በተለይም በከተማ ደረጃ የመስኖ ልማትን በማስፋፋት ዓመቱን ሙሉ ማምረት እና የሰብል ምርትን ለማሳደግ በትኩረት እየተሰራ መሆኑን ተናግረዋል። በከተማው በዘመናዊ ዘዴዎች በማምረት ላይ ትኩረት በማድረግ በምግብ ራስን ለመቻልና የኢኮኖሚ ዕድገት ለማረጋገጥ የሚያስችሉ ተግባራት በመከናወን ላይ መሆናቸውን ገልጸው፤ አርሶ አደሩም የሚፈለገውን ለውጥ ለማምጣት ዘመናዊ የግብርና ዘዴዎችን በመጠቀም ወደ ምርት እየገባ እንደሚገኝ ተናግረዋል።   በመሆኑም የሸገር ከተማ አስተዳደር የምግብ ሉዓላዊነትን በማረጋገጥ በሀገራዊ የኢኮኖሚ እድገት ውስጥ የሚጠበቅበትን ድርሻ እየተወጣ እንደሚገኝ ነው የተናገሩት። የከተማው ምክትል ከንቲባ እና የገጠር ልማት ክላስተር አስተባባሪ አቶ መሪድ ድምሩ በበኩላቸው፤ በሸገር የአርሶ አደሮችን ተጠቃሚነት ለማረጋገጥ ግብርናውን በማዘመን እየተሰራ መሆኑን ገልጸዋል። ከተማዋ አርሶ አደሮችን በማቀፍ የኢኮኖሚ እድገት እና ሽግግርን እውን እያደረገች ነው ያሉት ምክትል ከንቲባው፤ በተለይም ባለፉት ዓመታት ከውጭ ይገባ የነበረው ስንዴ አሁን በሸገር ከተማ በዓመት ሁለት ጊዜ ማምረት መቻሉ በግብርና ዘርፍ የታየውን ለውጥ እንደሚያሳይ ተናግረዋል።   የመስኖ ልማት የድህነት ዑደትን በመስበር ምርትና ምርታማነትን በማሳደግ ራስን የመቻል እቅድ እውን የሚያደርግ መሆኑን ገልጸው፣ በዚህ ዓመት ከመስኖ በከተማው የተሻለ ምርት ለማግኘት ታቅዶ እየተሰራ መሆኑንም ተናግረዋል። የገላን ክፍለ ከተማ አስተዳዳሪ አቶ ኢሳ ጉዬ፤ መንግሥት የምግብ ዋስትናን ለማረጋገጥ ካስቀመጣቸው አቅጣጫዎች መካከል የሀገር ውስጥ ምርትን በማሳደግ ራስን መቻል ላይ ሰፊ ሥራ እየተሰራ መሆኑን ተናግረዋል። በዚህም እንደገላን ክፍለከተማ የስንዴ ምርትን በማሳደግ የምግብ ዋስትናን ማረጋገጥ ላይ ትኩረት ተሰጥቶ እየተሰራ መሆኑን ገልጸዋል።    

አዲስ አበባ፤ ጥቅምት 24/2019 (ኢዜአ)፦ታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ ቀጣናውን በኃይል አቅርቦት ተደራሽ በማድረግ አህጉራዊ ትስስርን ለመፍጠር መሠረት መጣሉን የውሃ እና ኢነርጂ ሚኒስትር ዴኤታ ኢንጅነር ድንቁ ስዩም (ዶ/ር) ገለጹ። 36ኛው የአፍሪካ ሃይድሮ ሲምፖዚየም «በአፍሪካ የማገገም አቅም ያለው የውሃ ሀብት እና የውሃ ሃይል ደህንነት» በሚል መሪ ሀሳብ በአዲስ አበባ በተባበሩት መንግስታት ድርጅት የአፍሪካ ኢኮኖሚክ ኮሚሽን (ECA) አዳራሽ መካሄድ ጀምሯል።   ሚኒስትር ዴኤታው በዚሁ ወቅት እንዳሉት፣ ኢትዮጵያ ለታዳሽ ሃይል ልማት ያላትን ቁርጠኝነት በህዳሴ ግድብ አረጋግጣለች። ታላቁ የህዳሴ ግድብ መሰረተ ልማት ብቻ ሳይሆን የተፈጥሮ ሀብትን ለዘላቂ ልማት በመጠቀም ለአረንጓዴ ኢኮኖሚ ምቹ ምህዳር የመፍጠር ጥረት ማሳያ ነው ብለዋል። በዚህም አፍሪካን በሃይል አቅርቦት ተደራሽ በማድረግ አህጉራዊ ትስስርን ለመፍጠር መሰረት መጣሉን አስገንዝበዋል።   በአረንጓዴ አሻራ እና በተፋሰስ ልማት ስራዎች የተከናወኑ ተግባራት ለቀጣናው ሀገራት ጭምር ምሳሌ የሆነና ለአየር ንብረት ለውጥ አስቻይ ሁኔታ የፈጠረ መሆኑንም አብራርተዋል። ሲምፖዚየሙ የአፍሪካን የውሃ ልማት እና የሃይል አቅርቦት ትስስር ለማጠናከር ምቹ ሁኔታን እንደሚፈጥር የገለጹት ሚኒስትር ዴኤታው፣ በዘርፉ የሚፈጠር የልማት ትብብርን ለማጠናከር እና የአሰራር ስርዓትን ለማሻሻል አይነተኛ ሚና እንዳለውም አመልክተዋል። የተባበሩት መንግስታት ድርጅት የአፍሪካ ኢኮኖሚክ ኮሚሽን (ECA) ዋና ጸሐፊ ክሌቨር ጋቴቴ በበኩላቸው፣ በአፍሪካ እየጨመረ የመጣውን የሃይል ፍላጎት ለማሟላት ዘርፉን በመሰረተ ልማት የማጠናከር ስራ ትኩረት ተሰጥቶታል ብለዋል።   በኢንዱስትሪ፣ በቀጣናዊ ንግድ እና ስራ እድል ፈጠራ ዘርፎች ምቹ ሁኔታን ለመፍጠር አስተማማኝ የሃይል አቅርቦት ወሳኝ መሆኑን ተናግረዋል። ለዚህም አህጉሪቱ ያላትን እምቅ የውሃ ሀብት ጥቅም ላይ በማዋል የሃይል አማራጭን ማሳደግ እንደሚገባ አብራርተዋል። በእውቀት ላይ የተመሰረተ፣ የአየር ንብረት ለውጥን ታሳቢ ያደረገ እና ኢኮኖሚያዊ ጠቀሜታ ያለው የውሃ ልማት ስራ ማከናወን እንደሚያስፈልግም አስገንዝበዋል። ከዘርፉ የሚገኘውን የጋራ ተጠቃሚነት ለማጠናከር በጋራ መስራት እንደሚገባም አጽንኦት ሰጥተዋል። የአፍሪካን የውሃ ልማትና የሃይል አቅርቦት ትስስር ላይ ያተኮረው 36ኛው የአፍሪካ ሃይድሮ ሲምፖዚየም ለቀጣይ ሶስት ቀናት የሚቆይ ይሆናል።          

     

አዲስ አበባ፤ ጥቅምት 24/2019 (ኢዜአ)፦ ኢትዮጵያ ወሳኝ የማዕድን ሃብቷን ለዘላቂ የኢኮኖሚ ዕድገትና ወጪ ንግድ ስትራቴጂክ ተወዳዳሪነት ማዋል የሚያስችል አቅም እየገነባች መሆኑን የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር አስታወቀ። የውጭ ጉዳይ ኢንስቲትዩት ከአውሮፓ ህብረት ጋር በመተባበር ከፍተኛ ጠቀሜታ ባላቸው ማዕድናት ላይ የፖሊሲ ምክክር መድረክ እያካሄደ ነው። በውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር የፖለቲካ እና ኢኮኖሚ ዲፕሎማሲ ጉዳዮች አማካሪ አምባሳደር ወርቃለማው ደስታ በወቅቱ እንደገለጹት፤ ኢትዮጵያ ተወዳዳሪ፣ አጠቃላይ እና ዘላቂ ኢኮኖሚ የመገንባት ትልቅ ሀገራዊ ራዕይ ሰንቃ እየሠራች ትገኛለች።   በዚህ ሂደት ውስጥ የማዕድን ዘርፉ የሀገሪቱን ኢኮኖሚ ከጥቂት ዘርፎች ጥገኝነት ለማላቀቅ፣ የወጪ ንግድ ገቢን ለማሳደግ፣ ለዜጎች ሰፊ የሥራ ዕድል ለመፍጠር እና የውጭ ምንዛሪ ግኝትን ለማሳደግ ከፍተኛ አስተዋጽኦ የሚያደርግ ስትራቴጂካዊ ዘርፍ ተደርጎ መለየቱን አንስተዋል። ከዚህ በተጨማሪ ኢትዮጵያ ወሳኝ ማዕድናትን ለኢኮኖሚ ትራንስፎርሜሽንና ለኢኮኖሚ ዲፕሎማሲ ለመጠቀም ትኩረት አድርጋ እየሰራች እንደምትገኝ አመልክተዋል። ከአውሮፓ ህብረት ጋር የሚደረገውን የኢኮኖሚ ዲፕሎማሲ ለማጠናከርም የማዕድን ዘርፉን እንደ ዋና ስትራቴጂካዊ መሣሪያ እንደምትጠቀምበት አስታውቀዋል። አምባሳደሩ ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ ወደ ዝቅተኛ ካርቦንና ለአየር ንብረት ለውጥ ወደማይበገር ኢኮኖሚ እያደረገ ያለው ሽግግር የወሳኝ ማዕድናትን አስፈላጊነት እጅግ ከፍ እንዳደረገው አንስተዋል። ከዚህ አንጻር ኢትዮጵያ እነዚህን ማዕድናት ማልማቷ አረንጓዴና ዘላቂ ኢኮኖሚ ለመገንባት ለያዘችው ሀገራዊ ዓላማ ትልቅ አቅም እንደሚሆናት ገልጸዋል። መድረኩ የአውሮፓ ህብረት እና ኢትዮጵያ በወሳኝ ማዕድናት ላይ የሚያደርጉትን ትብብር ለማጠናከር ሚናው የጎላ መሆኑንም አመልክተዋል። የውጭ ጉዳይ ኢንስቲትዩት ዋና ዳይሬክተር አብዲዋሳ አብዲላሂ (ዶ/ር) በበኩላቸው፤ ኢትዮጵያ ወርቅ፣ ፖታሽ እና ሌሎች በርካታ ማዕድናትን ያቀፈች እጅግ ከፍተኛ የተፈጥሮ ሀብት ያላት ሀገር መሆኗን ገልጸዋል። ኢትዮጵያና የአውሮፓ ህብረት በወሳኝ ማዕድናት ላይ የሚያደርጉትን የጋራ ሥራ ማጠናከራቸው ሁለቱንም ወገኖች በጋራ ተጠቃሚ እንደሚያደርግም አንስተዋል። በአውሮፓ ህብረት ልዑክ የግሪን ዲል ቡድን መሪ ጁልያ ዌይቨቤር፤ ወሳኝ ማዕድናት ለንጹህ ኃይል፣ ለዲጂታል ኢኖቬሽን፣ ለሕክምና ቴክኖሎጂ እና ለዘመናዊ ኢንዱስትሪዎች ዋና ግብአቶች መሆናቸውን ገልጸዋል። ኢትዮጵያ ሰፊ የወሳኝ ማዕድናት ሀብት እና ከፍተኛ የታዳሽ ኃይል አቅም ያላት በመሆኗ፣ ለአውሮፓ ህብረት ወሳኝ እና ልዩ የአጋርነት ሚና ያላት ሀገር መሆኗን አስታውቀዋል። በመድረኩ ላይ የመንግሥት ከፍተኛ የሥራ ኃላፊዎች፣ የአውሮፓ ህብረት ዲፕሎማቶች፣ የማዕድን ዘርፍ ተመራማሪዎች፣ የፖሊሲ አውጪዎችና የዘርፉ ባለድርሻ አካላት በመሳተፍ ላይ ናቸው ።

ወልቂጤ ፤ጥቅምት 24 /2019(ኢዜአ)፦ በጉራጌ ዞን የደረሱ ሰብሎችን ከምርት ብክነት በጸዳ ሁኔታ እየሰበሰቡ መሆናቸውን የዞኑ አርሶ አደሮች ገለጹ፡፡ በዞኑ ወቅቱን ባልጠበቀ ዝናብ እና በተለያዩ ምክንያቶች በደረሰ ሰብል ላይ ጉዳት እንዳይደርስ በወቅቱ እንዲሰበሰብ በትኩረት እየተሰራ መሆኑን የጉራጌ ዞን ግብርና መምሪያ አስታውቋል። የዞኑ አርሶ አደሮች ለኢዜአ እንደገለፁት፤ በመኸር ወቅት የለሙና የደረሱ ሰብሎችን ወቅቱን ካልጠበቀ ዝናብ ለመከላከል ከብክነት በጸዳ መልኩ እየሰበሰቡ ነው። በዞኑ በእኖር ወረዳ የገረንምቦ ቀበሌ አርሶ አደር ደሳለኝ ወልዴ በመኸር ወቅት የዘሩትን የበቆሎ ምርት ሰብስበው በመከመር አሁን ላይ የጤፍ ምርት ከአካባቢያቸው ነዋሪዎች ጋር እየሰበሰቡ መሆኑን ተናግረዋል። የተሰበሰበው ሰብል ወቅቱን ላልጠበቀ ዝናብ እንዳይጋለጥ በተገቢው መንገድ በመከመር ላይ እንደሚገኙ ገልጸዋል። በወረዳው የሆርበትናዚዞ አርሶ አደር ፍቃዱ ሀሰና በበኩላቸው፣ የቤተሰብ እና የደቦ አደረጃጀትን በመጠቀም በበቆሎ እና በጤፍ ምርት አሰባሰብ ወቅት የሚደርሰውን የምርት ብክነት ለመቀነስ እየሰሩ መሆናቸውን ተናግረዋል። በምርት አጨዳና አሰባሰብ ወቅት ሊያጋጥም የሚችለውን ብክነት ለመቀነስ የሚያስችሉ የግንዛቤ ስራዎች በየደረጃው ባሉ አመራሮችና ባለሙያዎች ድጋፍ እየተደረገላቸው መሆኑንም ጠቅሰዋል።   በአበሽጌ ወረዳ የጣጤሳ ቀበሌ ነዋሪ አርሶ አደር አብራር ሽኩር በመኸር አዝመራ ያለሙት የጤፍ ምርት ወቅቱን ባልጠበቀ ዝናብ ሳይጎዳና ሳይባክን ለመሰብሰብ መዘጋጀታቸውን ተናግረዋል። የምርቱ ሁኔታ ያማረና ተስፋ ሰጪ መሆኑን በመግለጽ፣ ብክነት እንዳይከሰት የደረሱ ሰብሎችን በደቦ በወቅቱ መሰብሰብ ጊዜን በአግባቡ ለመጠቀምና ምርትና ምርታማነትን ለመጨመር የጎላ ሚና እንዳለው ገልጸዋል። የጉራጌ ዞን ምክትል አስተዳዳሪና የግብርና መምሪያ ኃላፊ አቶ አበራ ወንድሙ፣ በዞኑ በመኸር ከተሸፈነው ከ178 ሺህ ሔክታር በላይ ማሳ ውስጥ በአሁኑ ወቅት ከ40 ሺህ ሔክታር የሚልቀው ሰብል መሰብሰቡን ጠቅሰዋል።   በዚህ ወቅት በዋናነት የበቆሎና የጤፍ ምርት ለአጨዳ መድረሱን በመግለጽ፣ የምርት ብክነት እንዳይኖር የቤተሰብ ጉልበትንና አደረጃጀቶችን በመጠቀም በጥንቃቄ እየተሰበሰበ መሆኑን ጠቁመዋል። ከሳምንት በኋላ ለአጨዳ የሚደርሱት የስንዴና የገብስ ምርቶች መሆናቸውን ገልጸው፣ ብክነትን ለመቀነስ አርሶ አደሩ ዘመናዊ የምርት መሰብሰቢያ ማሽነሪዎችን በስፋት ጥቅም ላይ እንደሚያውል አውስተዋል። በውቂያ ወቅትም በቆሎን ጨምሮ ሌሎች ሰብሎችን ለመውቃት የዞኑ አስተዳደር መውቂያ ማሽኖችን በማቅረብ አስፈላጊውን ድጋፍ እያደረገ መሆኑን ገልጸዋል። በመኸር ከለማው ሰብልም ከ9 ሚሊዮን ኩንታል በላይ ምርት እንደሚጠበቅም አስረድተዋል።

አዳማ፣ ጥቅምት 24/2019(ኢዜአ) ፡-በዘንድሮው የመኸር አዝመራ የተሻለ ቴክኖሎጂና አዳዲስ አሰራሮችን በመጠቀማቸው የተሻለ ምርት እንደሚጠብቁ በደቡብ ምስራቅ ኦሮሚያ ዞን የሄጦሳና ጥዮ ወረዳዎች አርሶ አደሮች ገለፁ። ለኢዜአ አስተያየት ከሰጡት አርሶ አደሮች መካከል የሄጦሳ ወረዳ ኦዳ ጂላ ቀበሌ ነዋሪ ቦኪ ዲንቁ በመኽር አዝመራው ከሌሎች አርሶ አደሮች ጋር በመቀናጀት በኩታ ገጠም ካለሙት በተጓዳኝ አንድ ሄክታር መሬት በምርጥ ዘር ስንዴ ማልማታቸውን ተናግረዋል። የሰብሉ አያያዝ በጥሩ ደረጃ ላይ የሚገኝ በመሆኑ ከሄክታር እስከ 60 ኩንታል ምርት እንደሚጠብቁም አርሶ አደር ቦኪ ጨምረው ገልጸዋል። በተለይም ሜካናይዜሽን ተጠቅመንና የባለሙያዎችን እገዛ ተከትለን በመስመር በመዝራታችን ሰብሉ ከመቼውም ጊዜ የተሻለ ምርት ይዟል ብለዋል። በየዓመቱ አዳዲስ የስንዴ ምርጥ ዘርና ቴክኖሎጂ ተጠቅመው እንደሚዘሩና በዚህም የተሻለ ምርት እያገኙ መሆኑን የተናገሩት ደግሞ የሄጦሳ ወረዳ ኦዳ ጂላ ቀበሌ አርሶ አደር ነጋሽ ለማ ናቸው ።   አዳዲስ ቴክኖሎጂዎችን በመጠቀማቸው ምርትና ምርታማነትን በማሳደግ ላይ የተሻለ ልምድና ክህሎት እንዳገኙ የሚናገሩት አርሶ አደር ነጋሽ፤ በዘንድሮው ዓመት ጉቱና ቁሉምሳ የሚባሉ የስንዴ ምርጥ ዘር በመውሰድ ዘርተው በአሁኑ ወቅት አዝመራው በጥሩ ይዘት ላይ ይገኛል ብለዋል። በጥዮ ወረዳ ኦዳ ደዋታ ቀበሌ አርሶ አደር ጎሳ ናሞ በበኩላቸው ምርጥ ዘር ወስደው በኩታ ገጠም በማልማት ሰብሉ በጥሩ ቁመና ላይ መገኘቱን ገልጸዋል። በአሁኑ ወቅት ሰብሉ እየደረሰ በመሆኑ ሜካናይዜሽን ተጠቅመው ለመሰብሰብ በዝግጅት ላይ እንደሚገኙ የተናገሩት አርሶ አደር ጎሳ፤ የኮምባይነር አቅርቦት እጥረት እንዳያጋጥማቸው ከወዲሁ ተገቢውን ዝግጅት በማድረግ ላይ እንደሚኙ ተናግረዋል። በዘንድሮው የምርት ዘመን በዞኑ ከ2 ነጥብ 5 ሚሊዮን ሄክታር በላይ መሬት በዋና ዋና ሰብሎች ለምተዋል ያሉት ደግሞ የደቡብ ምስራቅ ኦሮሚያ ዞን ግብርና ጽሕፈት ቤት ምክትል ሃላፊ አቶ ኢብራሂም ቃሶ ናቸው።   በዞኑ የአርሶ አደሩን ምርትና ምርታማነት ለመጨመርና የምግብ ሉዓላዊነትን በዘላቂነት ለማረጋገጥ የምርት ማሳደጊያ ግብዓት በተሻለ ሁኔታ ጥቅም ላይ መዋሉን ገልጸዋል። በተለይም የአፈር ለምነት ለመጠበቅና የተሻለ ምርት ለማግኘት የተፈጥሮ ማዳበሪያ በስፋት አርሶ አደሩ መጠቀሙን ተናግረዋል። በተመሳሳይ የአፈር ማዳበሪያ፣ ምርጥ ዘር፣ አዳዲስ የምርት ማሳደጊያ ቴክኖሎጂዎች፣ ሙያዊ የሰብል ልማት እገዛና ድጋፍ በተሻለ ሁኔታ የተጠቀምንበት ወቅት ነበር ብለዋል። በዚህም የዋና ዋና ሰብሎች ቁመና ከመቼውም ጊዜ የተሻለ ምርት መያዙን አቶ ኢብራሂም ተናግረዋል። በደቡብ ምስራቅ ኦሮሚያ ዞን ለ2018/19 ዓ.ም የምርት ዘመን በመኽር አዝመራ ከለማው መሬት ከ96 ነጥብ 8 ሚሊዮን ኩንታል በላይ ምርት እንደሚጠበቅ ተናግረዋል።

ደብረ ማርቆስ፣ ጥቅምት 24/2019 (ኢዜአ)፡-በምስራቅ ጎጃም ዞን የደረሰ የመኸር ሰብልን በወቅቱ በመሰብሰብ ምርትን ከብክነት ለመታደግ ርብርብ እየተደረገ መሆኑን የዞኑ ግብርና መምሪያ አስታወቀ። በመምሪያው የሰብል ልማት ቡድን መሪ አቶ እምቢአለ አለኸኝ ለኢዜአ እንደገለጹት በምርት ዘመኑ በዞኑ ከ688 ሺህ ሄክታር በላይ መሬት በተለያዩ ሰብሎች ለምቷል። አርሶ አደሩ አዳዲስ የግብርና አሰራሮችንና ግብአቶችን በአግባቡ ተጠቅሞ ካለማው መሬት ከ25 ሚሊዮን ኩንታል በላይ ምርት ለመሰብሰብ ታቅዶ ወደተግባር መገባቱንም ገልጸዋል። በአሁኑ ወቅትም የደረሰ ሰብል ወቅቱን ባልጠበቀ ዝናብና በተባይ እንዳይጎዳ አርሶ አደሩ በደቦና በልማት ቡድን ምርቱን ፈጥኖ እንዲሰበስብ እየተደረገ መሆኑን ተናግረዋል። በተጨማሪም በኩታ ገጠም እርሻ በስፋት በለሙ አካባቢዎች ከ40 በላይ ኮምባይነሮችን በማስገባት ሰብሉን ፈጥኖ ለመሰብሰብ ጥረት እየተደረገ መሆኑንም አመልክተዋል። እስካሁንም ከ82ሺህ ሄክታር በላይ መሬት ላይ የደረሰ ሰብል መሰብሰቡን ያመለከቱት ቡድን መሪው፣ በሰብል ስብሰባው 150 ሺህ በላይ አርሶ አደሮች መሳፋቸውን ገልጸዋል። በዞኑ ደብረኤሊያስ ወረዳ የወርቅማ ቀበሌ ነዋሪ አርሶ አደር ደግሰው ይታይህ እንዳሉት ከአካባቢያቸው አርሶ አደሮች ጋር በመሆን የደረሱ ሰብሎችን በደቦ እየሰበሰቡ ይገኛሉ። ሰብሉን በጊዜው መሰብሰባቸው በእንስሳትና በአዋፍ እንዳይጎዳ ከማድረጉ በተጨማሪ ወቅቱን ካልጠበቀ ዝናብም ለመከላከል እንደሚያስችላቸው አስረድተዋል። በአዋበል ወረዳ የጎደራ ቀበሌ ነዋሪ አርሶ አደር ገነት በላቸው በበኩላቸው የደረሱ ሰብሎች በተለያየ ምክንያት ለጉዳት እንዳይዳረጉ በደቦ መሰብሰብ መጀመራቸውን ገልጸዋል። እስካሁን ከግማሽ ሄክታር በላይ የጤፍ ሰብል እንደተሰበሰበ ጠቁመው ይህም መሬቱን መልሶ በመስኖ ለማልማት እንደሚያስችላቸው ተናግረዋል። አርሶ አደሮቹ በምርት ስብሰባ ወቅት የምርት ብክነት እንዳይከሰት ከግብርና ባለሙያዎች በተሰጣቸው ሙያዊ ድጋፍ መሰረት ተገቢውን ጥንቃቄ እያደረጉ መሆናቸወንም ተናግረዋል።  

አዲስ አበባ፤ ጥቅምት 24/2019 (ኢዜአ)፦ በትግራይ ክልል ከቀን ወደ ቀን ሰላምና መረጋጋት ሙሉ በሙሉ እየተረጋገጠ መምጣቱና ዜጎች ያለ ምንም ሥጋት የቀደመ ማኅበራዊና ኢኮኖሚያዊ ሕይወታቸውን በነፃነት መምራት የቻሉበት ብሩህ ድባብ መፈጠሩ ተገለጸ። የባለአደራ አስተዳደሩ በአብዛኛው የክልሉ አካባቢዎች በመድረስ ዘላቂ ሰላምና መረጋጋትን በማስፈን ተቋማትም በሙሉ አቅማቸው ወደ ሙሉ አገልግሎት እንዲገቡ የማድረግ ሥራውን በስኬት በማከናወን ላይ ይገኛል። የባለአደራ አመራር አደራጅ ቡድን አስተባባሪው ብርሃነ ገብረፃዲቅ እንደገለጹት፤ ኅብረተሰቡ አሁን ያገኘውን ሰላምና ነፃነት ለማስጠበቅና ላለማጣት ከለውጡ አመራርና ከመንግሥት ጋር በከፍተኛ ቁርጠኝነትና ንቃት እየሰራ ይገኛል። የሕዝቡን ቀጥተኛና ነፃ ምርጫ መሠረት በማድረግ እየተከናወነ ባለው የባለአደራ አመራሩን እስከ ታችኛው መዋቅር የማደራጀት ሂደትም በሕዝቡ ንቁ ተሳትፎ ምክንያት አሁን ላይ 60 በመቶ መጠናቀቁን አስተባባሪው አረጋግጠዋል።   የባለአደራ አስተዳደሩ መዋቅር እየተሟላ በሄደ ቁጥር የአገልግሎት ሰጭ ተቋማትን ሙሉ በሙሉ ወደ ሥራ ማስገባት የተቻለ ሲሆን ባንኮች፣ የንግድ ተቋማትና የመንግሥት መስሪያ ቤቶች አሁን ላይ በሙሉ አቅማቸው ተነቃቅተው ወደ አገልግሎት ገብተዋል። ከዚሁ ጋር ተያይዞ በባለአደራ አስተዳደሩ የኢኮኖሚ ዘርፍ አስተባባሪው ቴዎድሮስ አረጋይ (ዶ/ር) እንደገለጹት፤ ለመንግሥት ሠራተኛው የደመወዝ ክፍያ እንዲጀምር በተደረገው ጥረት መሠረት ከዛሬ ጀምሮ ደመወዝ መክፈል ይጀመራል ብለዋል።   የባለአደራ አስተዳደሩ የትግራይ ክልል ሕዝብ የክልሉ ሰላምና ፀጥታ አስተማማኝ ሆኖ እንዲቀጥል ያሳየውን ሁለንተናዊ ድጋፍና ቁርጠኝነት አጠናክሮ እንዲቀጥል ጥሪ አቅርቧል።

ባህር ዳር፣ ጥቅምት 24/2019(ኢዜአ)፡-በአዊ ብሔረሰብ አስተዳደር ዞን ለበጋ መስኖና ለመጪው መኸር ሰብል ልማት የሚውል ከ4 ነጥብ 5 ሚሊዮን ሜትር ኪዩብ በላይ የተፈጥሮ ማዳበሪያ መዘጋጀቱን የዞኑ ግብርና መምሪያ ገለጸ። የመምሪያው የተፈጥሮ ሀብት ልማት ቡድን መሪ አቶ ነጋ መከተ ለኢዜአ እንደገለጹት፤ ለበጋ መስኖና ለመጪው መኸር ሰብል ልማት 5 ነጥብ 9 ሚሊዮን ሜትር ኪዩብ የተፈጥሮ ማዳበሪያ ለማዘጋጀት ታቅዶ ስራው እየተከናወነ ይገኛል። በተፈጥሮ ማዳበሪያ ዝግጅቱ ከ155 ሺህ በላይ አርሶ አደሮችን በማሳተፍ እስካሁን በተደረገ ጥረት የዕቅዱን 75 በመቶ ማሳካት እንደተቻለም ገልጸዋል። ከመደበኛ ኮምፖስት በተጨማሪ ከ10 ሺህ ሜትር ኪዩብ በላይ የባዮጋዝ ተረፈ ምርትና ከ14 ሺህ 800 ኩንታል በላይ ቨርሚ ኮምፖስት ተዘጋጅተው አሁን ላይ ለመስኖ ልማት ስራው ጥቅም ላይ እየዋሉ መሆኑን አመልክተዋል። የተፈጥሮ ማዳበሪያ የአፈር ንጥረ ነገር ይዘት እንዲሻሻልና ምርታማነት እንዲጨምር ከማድረግ ባለፈ፣ አርሶ አደሩ ለፋብሪካ ማዳበሪያ ያወጣ የነበረውን ከፍተኛ ወጪ እየቀነሰ እንዲመጣ አስችሏል። የአርሶ አደሩ በተፈጥሮ ማዳበሪያ ጠቀሜታና ዝግጅት ግንዛቤ ከጊዜ ወደ ጊዜ እያደገ በመምጣቱ፣ በአካባቢው በቀላሉ ከሚገኙ አረንጓዴ ቅጠላ ቅጠሎችና ከተረፈ ምርት ጥራቱን የጠበቀ ማዳበሪያ አዘጋጅቶ እየተጠቀመ እንደሚገኝ አስታውቀዋል። በዞኑ የጓንጓ ወረዳ አርሶ አደር መኮንን ፈንታው እንዳሉት፤ ባለፈው ዓመት የጥራት ደረጃውን ጠብቀው ባዘጋጁት የተፈጥሮ ማዳበሪያ በአንድ ሄክታር መሬት የበቆሎ ሰብል በማልማት ጥሩ ምርት ማግኘታቸውን ተናግረዋል። ዘንድሮም አንድ ሄክታር የእርሻ መሬታቸውን በተፈጥሮ ማዳበሪያ ለማልማት አቅደው ወደ ስራ በመግባት እስካሁን 20 ኩንታል ማዘጋጀት እንደቻሉ አመልክተዋል። ባለሙያ በሚሰጣቸው ሙያዊ ምክረ ሃሳብ ታግዘው የተፈጥሮ ማዳበሪያን አዘጋጅተው መጠቀም ከጀመሩ ዓመታትን እንዳስቆጠሩ የገለጹት ደግሞ የዚሁ ወረዳ አርሶ አደር አልጋነህ አካል ናቸው። በዚህ ዓመትም ከ30 ኩንታል በላይ ለማዘጋጀት አቅደው እስካሁን 10 ኩንታል የተፈጥሮ ማዳበሪያ ማዘጋጀት እንደቻሉ ገልጸው፣ በቀጣይ ዕቅዳቸውን በማሳካት ለፋብሪካ ማዳበሪያ መግዣ ሊያወጡ የሚችሉትን ወጪ ለማስቀረት እየሰሩ መሆኑን ገለጸዋል። በዞኑ በበጋ መስኖና በመጪው መኸር ሰብል ልማት ከ165 ሺህ 700 በላይ ሄክታር መሬት የተፈጥሮ ማዳበሪያን ተጠቅሞ ለማልማት የተቀመጠው ግብ እንዲሳካ የሚያስችሉ ተግባራት እየተከናወኑ መሆኑን ከመምሪያው የተገኘው መረጃ ያስረዳል።

የኢትዮጵያ የኤሌክትሪክ ተሽከርካሪ ሽግግር-የኮፕ32 ተግባራዊ ማሳያ የብሉምበርግ ጥንክር እንደዘገበው ዓለም ስለ አየር ንብረት ለውጥ እየተጨነቀና እየመከረ ባለበት በዚህ ወቅት፣ኢትዮጵያ በተግባር ያሳየችው ድንቅ ውሳኔ የመላው ዓለምን ትኩረት ስቧል።የነዳጅ መኪኖችን ወደ ሀገር ውስጥ ማስገባት በይፋ በመከልከልና ወደ ኤሌክትሪክ መኪና ሽግግር በፍጥነት በመግባት ዓለምን ያስደመመችው ኢትዮጵያ፣ በአጭር ጊዜ ውስጥ አበረታች ውጤት ማስመዝገቧን የብሉምበርግ ጥንክር አትቷል። በኢትዮጵያ ከሚመነጨው ኃይል 99 በመቶ የሚሆነው ንጹህና አረንጓዴ መሆኑን ያተተው ዘገባው፣ ይህም ለኤሌክትሪክ መኪኖች በርካሽ ኃይል ማቅረብ እንዳስቻላት ገልጿል።   ታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ ደግሞ በዚህ ረገድ ትልቅ ሚና መጫወቱን አመላክቷል። ይህ ታላቅ ሽግግር ለአካባቢ ጥበቃ ብቻ ሳይሆን ኢትዮጵያውያንም ወጪያቸውን እንዲቆጥቡ አድርጓል ነው ያለው የብሉምበርግ ዘገባ። የኤሌክትሪክ መኪና የሚጠቀሙ ታክሲ ነጂዎችና የህዝብ ትራንስፖርት አሽከርካሪዎች ቀደም ሲል ለነዳጅና ለጥገና ያወጡት የነበረውን ከፍተኛ ወጪ በማስቀረት በወር እስከ 150 ዶላር (ከ40,000 እስከ 50,000 ብር) መቆጠብ ችለዋል ብሏል። ከዚህም በተጨማሪ እንደ ቢኬጂ ግሩፕ ያሉ የመገጣጠሚያ ፋብሪካዎች በሀገር ውስጥ ሥራ በመጀመራቸው፣ በርካታ ወጣት የዩኒቨርሲቲ ተመራቂዎችን በማሰልጠን አዲስ የሥራ እድል መፍጠር ተችሏል።   በኢትዮጵያ በሁለት ዓመታት ውስጥ ብቻ የኤሌክትሪክ ተሽከርካሪዎች ድርሻ 6 በመቶ መድረሱን፣ ይህም ከዓለም አቀፉ አማካይ (4 በመቶ) በላይ በመሆን ኢትዮጵያን በዘርፉ ግንባር ቀደም አድርጓታል። ኢትዮጵያ በፈረንጆች 2027 የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የአየር ንብረት ጉባኤን (COP32) ስታስተናግድ፣ "ታዳጊ ሀገራት በገንዘብ እጥረት ወይም በነዳጅ ቀውስ ሳይገደቡ እንዴት በፍጥነት ወደ አረንጓዴ ኢኮኖሚ መሸጋገር ይችላሉ?" ለሚለው ትልቅ ጥያቄ ህያውና በተግባር የተረጋገጠ ማሳያ እንደምትሆንም ነው ብሉምበርግ በዘገባው ያመላከተው። ኢትዮጵያ እስከ ፈረንጆቹ 2033 አምስት መቶ ሺህ (500,000) የኤሌክትሪክ መኪኖችን በመንገድ ላይ ለማሰማራት የያዘችው ታላቅ እቅድም፣ የዚሁ አረንጓዴ እና ዘላቂ ራዕይ አካል መሆኑን ዘገባው ጠቁሟል።

የኢትዮጵያ የፋይናንስ ዘርፍ የነገዋን ሀገር የኢኮኖሚ አቅጣጫ የሚቀይር እና ለአዲስ ዕድገት መሠረት የሚጥል መዋቅራዊ ሽግግር እያደረገ ይገኛል። የካፒታል ገበያ ሥርዓት በአዲስ መልክ መመለሱ፣ የነገዋን ኢትዮጵያ ወደ ዘመናዊና ግልጽ የፋይናንስ አማራጭ የሚያሸጋግር ስትራቴጂካዊ እርምጃ ነው። ይህ የሀገር ውስጥ ቁጠባን ወደ ምርታማ ኢንቨስትመንት ለመቀየር፣ የንግድ ድርጅቶችን አቅም ለማሳደግ እና የሀገሪቱን የብድርና የዕዳ ጫና በዘላቂነት ለማቃለል ታስቦ የተዘረጋ የነገ መደላደል ነው። ዘመናዊ የካፒታል ገበያ በሕጋዊ መንገድ የተጀመረው የካፒታል ገበያ አዋጅ ቁጥር 1248/2013 በሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት ሲጸድቅ ነው። አዋጁን ተከትሎ ገበያውን በበላይነት የሚቆጣጠረው የኢትዮጵያ ካፒታል ገበያ ባለሥልጣን (ECMA) የተቋቋመ ሲሆን፣ ግብይቱን የሚያከናውነው የኢትዮጵያ ሰነደ መዋዕለ ንዋይ ገበያ (ESX) ደግሞ በመንግሥትና በግል አጋርነት (PPP) ተመሠረተ። ይህ የዝግጅት ምዕራፍ ተጠናቆ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) በጥር 2 ቀን 2017 ዓ.ም. የኢትዮጵያ ሰነደ መዋዕለ ንዋይ ገበያን (ESX) በሳይንስ ሙዚየም በይፋ መርቀው ያስጀመሩ ሲሆን፣ መደበኛ የቀጥታ የንግድ ግብይት (Live Trading) ደግሞ በሐምሌ ወር 2017 ዓ.ም. ላይ በይፋ ተጀምሯል። የካፒታል ገበያው የነገን ብሩህ ተስፋ በሚያሳይ መልኩ ከጅምሩ በርካታ ግዙፍ ተቋማትን ማሳተፍ ችሏል። የኢትዮ ቴሌኮም 10 በመቶ የአክሲዮን ሽያጭ በዲጂታል መንገድና በቴሌብር ጭምር በመታገዝ ከ47 ሺህ በላይ አዳዲስ ዜጎችን በማሳተፍ የመጀመሪያው በይፋ የተመዘገበ ኩባንያ በመሆን ታሪክ ሠርቷል። ይህንን ተከትሎ በርካታ የግል የፋይናንስ ተቋማትና የኢንሹራንስ ኩባንያዎች አክሲዮኖቻቸውን በገበያው ላይ በይፋ ማስመዝገብ የጀመሩ ሲሆን፣ ይህም ለገበያው መነቃቃት ትልቅ መሠረት ጥሏል። በተጨማሪም የካፒታል ገበያ ባለሥልጣን ለተለያዩ የኢንቨስትመንት ባንኮች፣ አገበያዮችና ደላላ ኩባንያዎች የሥራ ፈቃድ የሰጠ ሲሆን፣ በባንኮች የእርስ በርስ የአጭር ጊዜ የገንዘብ መበዳደሪያ ገበያ ላይ የተመዘገበው አጠቃላይ የግብይት መጠን ከአንድ ትሪሊዮን ብር በላይ ማለፉ የነገውን የገበያ አቅምና አስተማማኝነት ፍንትው አድርጎ ያሳያል። የዚህ ግዙፍ የፋይናንስ መድረክ ዋና ዓላማና ለነገዋ ኢትዮጵያ ያለው ፋይዳ ሀገሪቱን በባንክ ብድር ላይ ብቻ ከምትመሰረተው የፋይናንስ ጥገኝነት ማላቀቅና አማራጭ የረጅም ጊዜ የካፒታል ምንጭ መፍጠር ነው። ኩባንያዎችና መንግሥት አክሲዮንና ቦንድ በመሸጥ ለትላልቅ የልማት ፕሮጀክቶች የሚሆን ገንዘብ በቀጥታ ከሕዝብ መሰብሰብ እንዲችሉ ያደርጋል። ይህ አሠራር የመደመር መንግሥት ገንዘብ በማተም ወይም ከብሔራዊ ባንክ በመበደር የሚፈጥረውን የዋጋ ግሽበት በእጅጉ የሚቀንስ ሲሆን፣ ማኅበረሰቡም ገንዘቡን በባንክ ቁጠባ ብቻ ከማስቀመጥ ባለፈ በትላልቅ ኩባንያዎች ላይ ኢንቨስት አድርጎ የትርፍ ተካፋይ እንዲሆንና በነገዋ ኢትዮጵያ የሀብት ፍትሐዊ ክፍፍል እንዲሰፍን ያደርጋል። ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ገበያውን ባስጀመሩበት ወቅት እንደገለጹት፣ ይህ ገበያ የሀገሪቱን የኢኮኖሚ ሉዓላዊነትና የፋይናንስ ነፃነት የሚያረጋግጥ መሣሪያ ነው። የካፒታል ገበያው ማንኛውም ዜጋ በቀላሉ የትላልቅ ባንኮችና ተቋማት ባለቤት የሚሆንበት የነገ መድረክ ነው። የመንግሥት የልማት ድርጅቶችን በከፊል ወደ ግል ማዛወር ዓላማው ተቋማቱ ዓለም አቀፍ አሠራርን፣ ግልጽነትንና ዘመናዊ ተጠያቂነትን እንዲላበሱ ለማድረግ ሲሆን፣ የግል ዘርፉ የነገዋ ኢትዮጵያ የኢኮኖሚ ሞተር እንዲሆን መንግሥት ሙሉ ዋስትናና ከለላ ይሰጣል። የካፒታል ገበያው ውጤታማነት በዋናነት የተመሠረተው ዘመናዊ የዲጂታል ክፍያና የመረጃ ሥርዓቶችን በመተግበር ላይ ሲሆን፣ የኢትዮ ቴሌኮም የመጀመሪያ ዙር አክሲዮን በቴሌብር መጠናቀቁ ለነገው ዲጂታል መሠረተ ልማት ትልቅ ማሳያ ነው። ገበያው ዘላቂነቱን ለማረጋገጥ የማኅበረሰቡን የፋይናንስ ግንዛቤ ማሳደግ፣ የኩባንያዎችን የሒሳብ አያያዝ ግልጽነት ማረጋገጥ እና ያልተገባ የገበያ ማጭበርበርን መቆጣጠር የመሳሰሉ የቤት ሥራዎችን በመስራት ላይ ይገኛል። ወደፊት ገበያውን ይበልጥ ለማስፋፋት የተቀመጡት ቀጣይ ስትራቴጂካዊ ትከረቶች ገበያውን ቀጣናዊና ዲጂታል ማድረግ ላይ ያተኮሩ ናቸው።

ከተማን መለወጥ የሚቻለው በግልጽ ራዕይ፣ በተቀናጀ ጥረትና የሰው ልጅን ሕይወት ማዕከል ባደረገ የልማት አቅጣጫ ነው ሲሉ የአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር ከንቲባ አዳነች አቤቤ ገለጹ። ከንቲባዋ በማህበራዊ ትስስር ገፃቸው ባሰፈሩት መልዕክት፣ አዲስ አበባም ይህንን እሳቤ በተግባር እየተረጎመች መሆኗን በዓለም አቀፍ መድረክ ዳግም አስመስክራለች ብለዋል። በቅርቡ በቻይና ሻንሃይ ከተማ በተካሄደው የ2026 የሻንሃይ ዓለም አቀፍ የዘላቂ ከተማ ልማት ሽልማት ውድድር፣ አዲስ አበባን ጨምሮ አምስት ከተሞች ተሸላሚ ሆነዋል ነው ያሉት። በዘንድሮው የሻንሃይ ሽልማት እውቅና ያገኙት፦ 1. አዲስ አበባ (ኢትዮጵያ) 2. ሳንቲያጎ ዴ ካሊ (ኮሎምቢያ) 3. ኢስታንቡል (ቱርኪዬ) 4. ጂንግዴዠን (ቻይና) 5. ካቶቪስ (ፖላንድ) መሆናቸውን ገልጸዋል። ይህ ሽልማት በዓለም አቀፍ ደረጃ ለአራተኛ ጊዜ የተዘጋጀ ሲሆን፣ አዲስ አበባ በአራቱ ዙሮች ሁለት ጊዜ እውቅና አግኝታለች በማለት አስታውሰዋል። በ2024 የሴኡል ስማርት ሲቲ ሽልማትን፣ በ2026 ደግሞ የሻንሃይ ዓለም አቀፍ የዘላቂ ከተማ ልማት ሽልማትን አግኝታለች ብለዋል። ከዚህ በተጨማሪ፣ በ2023 አዲስ አበባ በምገባ ፕሮግራምና በደረቅ ቆሻሻ አወጋገድ ዘርፎች ፈጣን ለውጥ እያስመዘገበች ያለች ከተማ በመሆኗ ዓለም አቀፍ እውቅናና ሽልማት ማግኘቷን ጠቁመዋል። ይህ እውቅና ለሀገራችን ታላቅ ክብር ከመሆኑም በላይ፣ እየሠራን ላለነው ሥራ ብርታትና ተጨማሪ ተነሳሽነት የሚሰጥ ነው ሲሉም አክለዋል። ከሁሉም በላይ፣ በከተማችን የምንተገብራቸው ሰው ተኮር የልማት ሥራዎች፣ የነዋሪዎችን የኑሮ ደረጃና የአኗኗር ሁኔታ ለማሻሻል የምናደርገው ጥረት፣ እንዲሁም የከተማዋን የተፈጥሮና ማኅበራዊ ፀጋዎች ወደ ልማትና ኢኮኖሚያዊ ጥቅም የመቀየር ሥራችን ተጨባጭ ውጤት እያስገኘ መሆኑን የሚያረጋግጥ ዓለም አቀፍ ምስክርነት ነው። የመደመር እሳቤያችንም ልማትን ከሰው ሕይወትና ደኅንነት ጋር አጣምሮ ያያል። ከተሞች የሥልጣኔ መገለጫ እንዲሆኑ፣ ያላቸውን ፀጋዎች በመለየትና በማልማት፣ የሰውን አቅም ከተፈጥሮና ከኢኮኖሚያዊ ሀብቶች ጋር በማቀናጀት ለጋራ ብልፅግና መሥራትን ይጠይቃል። በከተማችን የልማት ጉዞ እስካሁን የተጓዝነው ርቀት ጠንካራ መሠረት የጣለ ቢሆንም፣ የሚቀረን ረጅም ጉዞ እንዳለ እናውቃለን። ሀገራችን ኢትዮጵያም ለዘመናት ከተጫኗት ድህነትና ልዩ ልዩ ችግሮች በዘላቂነት ለመላቀቅ፣ ቀጣይነት ያለው ለውጥ ለማምጣትና ወደ ብልፅግና ለመሸጋገር የጀመረችው ጉዞ ፍሬ እያፈራ ይገኛል። ሆኖም ይህንን እልህ አስጨራሽ ጉዞ ወደ ተሟላና ዘላቂ ለውጥ ለመቀየር የሁሉንም ዜጎች ርብርብ፣ ቁርጠኝነትና ተሳትፎ ያስፈልጋል። ስለሆነም ሁላችንም ለለውጡ በቁርጠኝነት መትጋት ይገባናል ብለዋል። ያገኘነውን ዓለም አቀፍ እውቅናም እንደ መዳረሻ ሳይሆን፣ እንደ ተጨማሪ ኃላፊነትና ለበለጠ ሥራ ማበረታቻ እንወስደዋለን ሲሉም አክለዋል። ከንቲባ አዳነች አቤቤ አያይዘውም፣ ይህንን ተነሳሽነት በመያዝ፣ ሁሉም የኢትዮጵያ ከተሞች የሥልጣኔና የብልፅግና መሠረት እንዲሆኑ እንሠራለን ብለዋል። አቅሞቻችንን በመደመር፣ ፀጋዎቻችንን ወደ ተጨባጭ ውጤት በመቀየር፣ ክብራችንን የሚመጥን የብልፅግና ግብ ለመድረስ ትጋታችንን እናጠናክራለን በማለትም ገልጸዋል። ከተሞቻችን የመደመር ሥልጣኔ መዳረሻ፣ ለነዋሪዎቻቸው ምቹና ተስማሚ የኑሮ አካባቢ፣ ለቀጣዩ ትውልድም ዘላቂ የብልፅግና ውርስ እንዲሆኑ በጋራ እንሠራለን ሲሉም አረጋግጠዋል።