ኣዲስ ኣበባ/ነሓሰ /12/2018 (ኢዜኣ) መራሕቲ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ምስ ሻዕቢያን ካልኦት ሓይልታትን ዝፈጠርዎ ጥምረት ዘላቕነት ዘይብሉ፣ ኣብ ፍርሓትን ስግኣት ሓደጋ ህልውናን ተመርኲሱ ዝተመስረተ ዕላማ ዘይብሉ ናይ ድኹማት ሓይልታት ምትእኽኻብ እዩ ክብሉ -ሌተናል ጀነራል ዮውሃንስ ገብረ መስቀል ገሊፆም። ፅምዶ ኢትዮጵያ ማእኸል ዕግርግር ንምግባር ብናይ ወፃኢ ሓይልታት ዝተወጠነ ፕሮጀክት ምዃኑ ዝገለፁ ጀነራል ዮውሃንስ፤ ብፈፃምነት ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ዝካየድ ዘሎ ናይ ጥፍኣት ውዲት ምዃኑ እውን ኣመላኺቶም። ኣብ ፅምዶ ዘለዉ ሓይልታት ካብ ሓቢሮም ዘስርሖዎም ዘይሓከምዎ ቁስሎም ይበዝሕ ዝበሉ ጀነራል ዮውሃንስ፤ እቶም ተጣመርቲ ግዚያዊ ረብሻ ካብ ምፍጣር ሓሊፎም ምንም ዓይነት ዕላማ ከዐውቱ ከም ዘይኽእሉ ኣረዲኦም፡፡ ሻዕቢያ ፀረ-ሰብን ፀረ ኩሉ ፍጥረትን ዝኾነ ሓይሊ ከም ዝኾነ ብምግላፅ፤ ትግራይ ምስ ህግደፍን ጥምረት ምፍጣር ማለት ልክዕ በጊዕን ዝብእን ኣብ ሓደ ደምበ ብሓደ ከም ምሕዳር ካልእ ትርጉም ኣይብሉን ። ህወሓት ካብ ህግደፍ ብዝተኾረጀ ናይ ጥፍኣት ሞዴል ብምጥቃም ንመናእሰይ ትግራይ ብሓይሊ እናገፈፈ ንጥፍኣት የቃልዖም ከም ዘሎ እውን ኣመላኺቶም፡፡ ሓቀኛ ወታደራዊ መራሕቲ ማለት ጠበንጃ ዝመርሕ ጥራሕ ዘይኮነስ ፖለቲከኛ፣ ዲፕሎማት፣ ሰላምን ድርድርን ዘቐድም፣ ሂወትን ንብረትን ዘድሕን ከም ዝኾነ ብምሕባር፤ ኣብ ትግራይ ዘለው መራሕቲ ግን ወለዶ ካብ ምውዳእ ወፃኢ ሰላም ከም ዘይደልዩን ጠበንጃ ካብ ምምራሕ ወፃኢ ካልእ ከምዘይፈልጡን ገሊፆም። ህዝቢ ትግራይ ኩናት ዝፅየፍን ብልምዓት ተኣምር ክሰርሕ ዝኽእልን ጠንካራ ህዝቢ ምዃኑ ብምብርህራህ፤ ኩናት መፍትሒ ከምዘይኮነን መናእሰይ ካብ ኣዴታቶም እናተመንጠሉ ናብ ኩናት ምእታው ደው ክብል ከም ዝግባእ እውን ኣተሓሳሲቦም፡፡ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ይኹን ሻዕቢያ ብህዝቢ ዝተፈንፈኑን ኣብ ናይ መወዳእታ ምዕራፍ ውድቀቶም ዝርከቡን ጉጅለታት ከም ዝኾነ ብምሕባር፤ መራሕቲ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ክሳብ ሐዚ ዝመፅዎ ናይ ጥፍኣት መገዲ ይኣክል ብምባል ንሰላም ከቐድሙ ከምዘለዎም ኣታሓሳሲቦም ። ኣብዚ ሃገር ካብ ሕጋዊ ሰራዊት ምክልኻልን ፖሊስን ወፃኢ ዝኾነ ይኹን ዕጥቂ ንቑልቁል ኣፉ ክድፋእ ከምዘለዎ እውን ሓቢሮም። ትግራይ ኣካል ኢትዮጵያ ብምዃና ፌዴራል መንግስቲ ነቲ ካብ ጥፍኣት ዘይሕጋዊ ጉጅለ ዝተረፈ ህዝቢ ትግራይ ናይ ምድሓን ሕጋውን ታሪኻውን ሓላፍነቱ ንክዋፃእ ፃውዒት ኣቕሪቦም።

ኣዲስ ኣበባ፤ ነሓሰ 12/2018 (ኢዜኣ)፦ ጉባኤ ሃገራዊ ምኽክር ዘይምርድድኣት ብምኽክር ብምፍታሕ ዝበልፀገት ኢትዮጵያ ንምህናፅ ዘኽእል ዓብዪ ዕድል ምዃኑ ተመኻኸርቲ ገሊፆም። ተሳተፍቲ ካብ 10 ሰባት ጀሚሩ ብ50፣ 250ን 500ን ተሳተፍቲ ዝተኻየዱ ብርክታት ምኽክር ብምቕፃል ናብ 4 ሽሕ ተሳተፍቲ ዝበፅሐ ከይዲ ንዝተፈላለዩ ማሕበረሰባት ሓሳቦም ብናፅነት ንኸቕርቡ ዕድል ከም ዝፈጠረ እውን ገሊፆም። ካብቶም ተመኻኸርቲ ሓንቲ ዝኾና ኣለምፀሐይ ኣሰፋ፤ ከይዲ እቲ ምኽክር ካብ ታሕቲ ብዝተወደበ መልክዑ ጀሚሩ ብዝተፈላለዩ ብርክታት ተሳትፎ ብምሕልፍ እናተኻየደ ይርከብ ኢለን። እቲ ምኽክር ሓቛፋይን ኣሳታፋይን እዩ ዝበላ እተን ተመኻኻሪት፤ ኣብቲ ምኽክር ሕድሕድ ተሳታፊ ሓሳቡ ብናፅነት ከም ዘንሸራሸረ ተዛሪበን። ብፍላይ እውን ኣብ ማሕበራዊ ሚዲያ "ውሳነ ተወሲኑ እዩ"፣ “ኣብ ልዕሊ ተሳተፍቲ ፅልዋ ኣሎ" ብዝብል ዝዝርግሑ ሓበሬታት ካብ ሓቂ ዝረሓቑ ምዃኖም ብምግላፅ፤ ክሳብ ሕዚ ምንም ዓይነት ዝቐረበ ምኽሪ ሓሳብ ከምዘየለ ተዛሪበን። ካልኦት ተመኻኻሪ ቹንኬድ ዴቪድ ብወገኖም፤ ኣብ ዝተፈላለዩ ብርክታት ምኽክር ዜጋታት ሓሳቦም ብናፅነት ንኸቕርቡ ዕድል ከም ዝተወሃቦም ኣመላኺቶም። ዝተልዓሉ ሓሳባት ንሓባራዊ ምርድዳእን ዝበልፀገት ሃገር ንወለዶ ንምርካብ ወሰንቲ ምዃኖም ተዛሪቦም ። ሃገራዊ ምኽክር ዘይምርድድኣት ብምኽክር ንምፍታሕ ዘኽእል ዓብዪ ዕድል ምዃኑ ዝገለፁ ድማ ካልእ ተመኻኻሪ ኣደም ሙሓመድ እዮም። ዝተፈላለዩ ፀገማት ብጎንጺ ንምፍታሕ ዝተገበሩ ፈተነታት ንኢትዮጵያ ከም ዘይጠቐሙ ብምግላፅ፤ ምኽክር ግን ንዝቕፅል ወለዶ ዝሓሸት ኢትዮጵያ ንምህናፅ ዕድል ከም ዝህብ ኣረዲኦም፡። እቲ ምኽክር ዝተፈላለዩ ድልየታት ማሕበረሰብ ኣብ ውሽጡ ንምሕቛፍ ዝኽኣለ መድረኽ ምዃኑ ኣመላኺቶም።

ኣዲስ ኣበባ/ነሓሰ 11/2018 (ኢዜኣ) ኣመራርሓ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ዘለዎም ብሕታዊ ኣማራፂ ከይረፈደ ኢዶም ንመንግስቲ ፌዴራል ምሃብ እዩ ክብሉ መስራቲ ነበር ህወሓት ኣረጋዊ በርሀ(ዶ/ር) ገሊፆም። ዶክተር ኣረጋዊ በርሀ ኢትዮጵያ ዘጋጠምዋ ፈተናታት ብዓወት ናይ ምውፃእ ልምዲ ዘለዋ ጠንካራ ሃገር ከም ዝኾነት ንኢዜኣ ተዛሪቦም። ኣብዚ መዳይ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ኣብ ዝተፈላለዩ እዋናት ብተለኣኣኽነት ግዳማዊ ሓይልታት ኢትዮጵያ ንምህዋኽ ዝገበሮም ፈተነታት ሙሉእ ብሙሉ ክዕወቱ ኣይከኣሉን ኢሎም። ሕዚ እውን እንተኾነ እቲ ዘይሕጋዊ ይ ኣካል ጥፍኣት ብምዃን ዝገብሮ ዘሎ ፃዕሪ ፈፂሙ ከም ዘይዕወትን ኣብ ዝኾነ ነገር ከም ዘየብፅሖን ኣረዲኦም። ሻዕብያ ዘውድቖ ዝሰኣነ ዝደረቐ ዕንፀይቲ ማለት እዩ ዝበሉ ዶክተር ኣረጋዊ በርሀ፤ ንመንእሰይ ኤርትራ ወዲኡ መንእሰይ ትግራይ እውን ንእኩይ ዕላምኡ መጥቀሚ ንምግባር እናሰርሐ ከም ዝርከብ ሓቢሮም። ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ምስዚ ዝደረቐ ሓይሊ ተጣቢቑ ዝገብሮ ዘሎ ምንቅስቓስ መወዳእትኡ ንክልቲኦም ዘጥፍእ ከም ዝኾነ እውን ፀሪሖም። ስለ ዝኾነ ድማ መራሕቲ እቲ ጉጅለ ዘለዎም ብሕታዊ ኣማራፂ ቅድሚ ሕዚ ዝኽተልዎ ዝነበሩ መንገዲ ጥፍኣት ብምግዳፍ ኢዶም ንመንግስቲ ፌዴራል ምሃብ ከም ዝኾነ ኣረዲኦም። መንግሥቲ ፌዴራል እውን ብተደጋጋሚ ኢዱ ንሰላም ከም ዝዘርገሐ ብምሕባር፤ ዕጡቓት ነዚ ፃውዒት ተቐቢሎም ናብ ሰላማዊ ሂወት እናተመለሱ ከም ዝኾኑ ተዛሪቦም። መራሕቲ ጉጅለ ህወሓት እውን ካብ መንግሥቲ ዝቐረበሎም ዕድል ሰላም ንክጥቀምሉ ኣተሓሳሲቦም። መንግሥቲ ፌዴራል እውን ኣመራርሓ እቲ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ኣማራፂ ሰላም እንትኽተሉ ከምቲ ንካልኦት ዕጡቓት ዝገብረሎም ኣቀባብላ ንክቕበሎም እጃምና ክንዋፃእ ኢና ኢሎም።

ብኣዋጅ ቑፅሪ 1265/2014 ዝተጣየሸ ኮሚሽን ሃገራዊ ምኽክር ኢትዮጵያ ሃገራዊ ምኽክር ኣብ ሃገርና ዘላቒ ሰላም፣ ምርድዳእን ዴሞክራሲያዊ ስርዓትን ንኽሰፍን ዘለዎ ልዑል ሃገራዊ ፋይዳ ብምግንዛብ ብርክት ዝበሉ ንጥፈታት ኣካይዱ እዩ። 15 ሓምለ 2018 ዓ.ም ብልዑል ድምቀት ብዕሊ ዝተጀመረ ጉባኤ ሃገራዊ ምኽክር ኢትዮጵያ፤ እቲ ኮሚሽን ነፃን ገለልተኛን ዀይኑ ብዘሰናደኦ ኣሰራርሓን ፕላንን መሰረት ብፅቡቕ ኩነታት ይካየድ ኣሎ። ከይዲ እቲ ሃገራዊ ምኽክር ኢትዮጵያ ዘጋጠሙዋ ጥሉቓትን ዝተሓላለኹን ፖለቲካዊን ማሕበራዊን ፍልልያት ብምኽክርን ብሰላማዊ መንገድን ንምፍታሕ ዝተኸፈተ ታሪኻዊ ዕድል እዩ። እቲ ከይዲ ንዘላቒ ሰላምን ሓድነትን ሃገርና ዘለዎ ፋይዳ ኣዝዩ ልዑል ብምዃኑ ኩሎም ወገናት ብበዓልቤትነት ክሕብሕብዎ ይግባእ። እቲ ኮሚሽን ብመሰረት ብሕጊ ዝተውሃቦ ስልጣንን ሓላፍነትን ነቲ ከይዲ ብነፃነት፣ ብዘይሻራውነት ፣ ብሕቛፍነትን ብኣሳታፊነትን ንምምምራሕ ትኹረት ሂቡ እናሰርሐ ይርከብ። እቲ ከይዲ ምኽክር ናይ ዝኾነ ፖለቲካዊ ፓርቲ፣ ኣካል መንግስቲ ወይ ድማ ናይ ዝተፈልየ ፖለቲካዊ ጕጅለ ኣጀንዳ ንምፈፃም ዝውዕል መድረኽ ኣይኮነን። እንታይ ድኣ ዝተፈላለዩ ድልየታትን ተቓውሞታትን ብማዕረ ዝቐርቡሉን ብምኽክር ሓባራዊ ምርድዳእ ንምፍጣር ዝሰራሓሉን ሃገራዊ መድረኽ እዩ። ኣብቲ ከይዲ ዘጋጠሙ ተግዳሮታት እውን ነይሮም እዮም። በቢእዋኑ በቲ ኮሚሽን ይኹን ብተመኻኸርቲ ወገናት ዝተረኣዩ ጕድለታትን ዝተፈጠሩ ቕሬታታትን ብኣግባቡ ንምፍታሕን ምላሽ ንምሃብን ብዝተገብረ ፃዕሪ እውን ዝተረኸበ ውፅኢት እዩ። ካብዚ ኣንፃር ንጥፈታትን ከይድታትን እቲ ኮሚሽን ብዝምልከት ብሄራዊ ምንቅስቓስ ኣምሓራ (ኣብን) ኣብ ቐረባ እዋን ዝሃቦ መግለፂ ኣመልኪትና ዝስዕብ መብርሂ ንምሃብ ኣገዳሲ ዀይኑ ረኺብናዮ ኣለና። በዙይ መሰረት እቲ ከይዲ ሕቛፍን ኣሳታፊን ኣይኮነን ዝብል ቅዋም ኣብን እቲ ኮሚሽን ግቡእ ምርመራን ምፅራይን ድሕሪ ምግባሩ፣ መደምደመታ እቲ ፖለቲካዊ ፓርቲ ኮሚሽን ከምዘይቕበሎ ክንገልፅ ንፎቱ። ኣብቲ ጉባኤ ምኽክር ካብ ዝተፈላለዩ ክፍልታት ህዝቢ፣ ፖለቲካዊ ፓርቲታት፣ ትካላትን ማሕበራትን፣ ኣካላት መንግስቲ ፌደራል፣ ክልልን ምምሕዳር ከተማታትን፣ ፍሉጣት ኢትዮጵያውያን፣ ነበር ዕጡቓት ሓይልታት፣ ማሕበረሰብ ዳያስፖራን ካልኦት ብፅሒት ዘለዎም ኣካላትን ተወኪሎም ዝተፈላለዩ ድምፅታት ኣብቲ ከይዲ እናተሳተፉን እናተሰምዑን ይርከቡ። ኣብን እውን ክሳብ ሐዚ ኣብቲ ከይዲ ምኽክር ብንቕሓት እናተሳተፉ ካብ ዘለው ፖለቲካዊ ፓርቲታት እቲ ሓደ እዩ። እቲ ኮሚሽን ናይ ዝኾነ ተመኻኻሪ ኣቤቱታን ቕሬታን ብቐሊሉ ዝሕልፎ ጉዳይ ኣይኮነን። ንኣብን ሓዊሱ ካብ ዝተፈላለዩ ኣካላት ንዝቐርቡ ቕሬታታት ብመሰረት ስርዓት ምፍታሕ ቕሬታ ምላሽ እናሃበ ይርከብ። ነቲ ከይዲ ምኽክር ንምምሕያሽ ዝቐርቡ ሃነፅቲ ኣስተዋፅኦታትን ቕሬታታትን ብኣግባቡ ብምርኣይ ነቲ ከይዲ ምኽክር ጥዕና ዘለዎን ውፅኢታዊን ንምግባር ክሳብ ዝሓገዙ ብእታዎት ንምውሳድ ኮሚሽን ድሉው እዩ። ስለዝኾነ ኮሚሽን ሃገራዊ ምኽክር ኢትዮጵያ በዚ ኣጋጣሚ ንኣብንን ንካልኦት ብፅሒት ዘለዎም ኣካላትን ኣብቲ ዝተረፈ ከይዲ ምኽክር ብንቕሓት ክሳተፉን ሓባራዊ ምርድዳእ ንምፍጣር ክተሓባበሩን ብኽብሪ ፃውዒት የቕርብ። ሃገራዊ ምክክር ናይ ሓደ ወገን ዓወት ወይ ናይ ካልእ ወገን ስዕረት ኣይኮነን። ኢትዮጵያ እትሰግረሎም ናይ ሓባር መፍትሒታት ንምድላይ ዝሕግዝ፣ ንኹሉ ሰዓራይ ዝገብር ከይዲ እዩ። እቲ ኮሚሽኑ'ውን ድምፂ ኩሎም ዜጋታትን ተመኻከርትን ብማዕርነት ንምስማዕን ነቲ ከይዲ ብናፅነትን ብዘየርሻራውነትን ንምምራሕ ዘለዎ ቆራፅነት ደጊሙ የረጋግፅ። ኣብ መወዳእታ ኮሚሽኑ ንኹሎም ህዝብታት ኢትዮጵያ፣ ኩሎም ፖለቲካዊ ፓርትታት፣ ሲቪክ ማሕበራትን ዝተፈላለዩ ትካላትን ንዕውትነት እቲ ምኽክር ቀፃልነት ዘለዎ ኣወንታዊ ኣበርክቶኦም ኣጠናኺሮም ክቕፅሉ ኣጥቢቑ ይላቦ። ኢትዮጵያ ትመኻኸር ኣላ! ሃገራዊ ምኽክር፤ ንሃገራዊ ምርድዳእ! ኮሚሽን ሃገራዊ ምኽክር ኢትዮጵያ 11 ነሓሰ2018 ዓ.ም ኣዲስ ኣበባ

ኣዲስ ኣበባ፤ ነሓሰ 11/2018 (ኢዜኣ)፦ ኢትዮጵያ ኣብቲ ዞባ ብትፈጥሮ ዘላ ሰናይ ፅልዋ ተሰማዕነታ እናዓበየ ምምፃኡ ኣብ ዋና ዳይሬክቶሬት ርክብ ወፃእን ወታደራዊ ምትሕብባርን ምክልኻል ዳይሬክተር ስልጠና ሌተናል ኮሎኔል ምናሴ ሃይሉ ገሊፆም። ኢትዮጵያ ንሰላምን ምርግጋዕን ቀርኒ ኣፍሪካ ግንባር ቀደም ተራ እናተጫወተት ከምዝዀነት ድማ ልኡኽ ምክልኻል ኣሜሪካ ገሊፁ። መበገሲኡ ካብ ሮድ ኣይላንድ ዝገበረ ጉጅለ ምክልኻል ኣሜሪካ ኣብ ማእኸል ምኽባር ሰላም ምክልኻል ኢትዮጵያ ስልጠና ምሃብ ጀሚሩ። እቲ ስልጠና ክልቲአን ሃገራት ኣብ ዓውዲ ውትድርና በሓባር ንምስራሕ ዝገበራኦ ስምምዕነት መበገሲ ብምግባር ዝተደለወ እንትኸውን፤ ኣብ እዋን ወታደራዊ ተልእኾታት ኣብ ሓለዋ ሰብኣዊ መሰላትን ዓለምለኻዊ ወታደራዊ ሕግታትን ዘተኮረ እዩ። ኣብ ዋና ዳይሬክቶሬት ርክብ ወፃእን ወታደራዊ ምትሕብባርን ምክልኻል ዳይሬክተር ስልጠና ሌተናል ኮሎኔል ምናሴ ሃይሉ ከምዝበልዎ፤ ኢትዮጵያ ኣብቲ ዞባ ብትፈጥሮ ዘላ ሰናይ ፅልዋ ተሰማዕነታ እናዓበየ መፂኡ እዩ። ሃገራት ኣብ ቀርኒ ኣፍሪካ ዘሎ ዘይምርግጋዕ ንምፍታሕ ብዘይ ኢትዮጵያ ምዕዋት ከምዘይክኣል ብምርድአን ንሓባራዊ ተጠቃምነት ምስ ኢትዮጵያ እናሰራሓ ይርከባ ኢሎም።   ኢትዮጵያ ኣብ ተልእኾታት ምኽባር ሰላም ኣብ ትወፅኦም ተልእኾታት ብፍላይ ኣብ ኣወጋግዳ ፈንጂን ኣብ እዋን ወታደራዊ ምንቅስቓሳት ኣብ ዙሪያ ሓለዋ ሰብኣዊ መሰላትን ዓለምለኻዊ ሕግታትን ሓዱሽ ፍልጠት ዝፈጥር ስልጠና ምዃኑ ተዛሪቦም። ስልጠና ምሃብ ጥራሕ ዘይዀነስ ኣበና ዘሎ ዝተውህለለ ልምዲ እውን ክወስዱ እዮም ኢሎም። መተሓባበሪ እቲ ልኡኽ ስልጠና ሌተናል ኮሎኔል ዛከሪ ማካርተር ብወገኖም፤ ኢትዮጵያ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪካ ብፍላይ ንሰላምን ምርጋዕን ሶማልያ ግንባር ቀደም ተራ እናተጫወተት ከምትርከብ ኣመላኺቶም። ኣሜሪካ ምስ ኢትዮጵያ ብቐረባ እናሰራሕት ከምዝዀነት ብምዝኽካር እቲ ስልጠና ወታደራዊ ንጥፈታት ክልቲአን ሃገራት ብዝበለፀ ውፅኢታዊ ንምግባር ዝሕግዝ እዩ ምባሎም ኦንላይን ሚዲያ ምክልኻል ንኢዜኣ ዲጂታል ኣብ ዝለኣኾ ሓበሬታ የመላኽት።

ኣዲስ ኣበባ፤ ነሓሰ 11/2018 (ኢዜኣ)፦ ኣብ ከይዲ እቲ ሃገራዊ ምኽክር ዝተሳተፉ ሸሞንተ ጕጅለታት ዘዳለውዎም ሰነዳት ምኽሪ ሓሳባት ናይ ምጥዕዓም ስራሕ ክስራሕ ከምዝፀንሐን ኣብ ቀረባ እዋን ከምዝዛዘምን ምክትል ዋና ኮሚሽነር ኮሚሽን ሃገራዊ ምኽክር ኢትዮጵያ ሂሩት ገብረስላሴ ገሊፀን። ካብ ዝሓለፈ ሰሙን ሓሙስ ጀሚሩ ካብ ሕድሕድ ጉጅለ ዝተመረፁ 15 ተወከልቲ ወይ ድማ ብሓፈሻ ኣስታት 120 ተሳተፍቲ ዝተወሃቦም ወሳኒ ሃገራዊ ሓላፍነት ብቆራፅነት ክወፅኡ ከምዝፀንሑ ኣዘኻኺረን። እዚ ዝለዓለ ፃዕሪ ኣብ ሞንጎ ናይቶም ሸሞንተ ጕጅለታት ምኽሪ ሓሳባት ምንም ዓይነት ምድግጋምን ተቓርኖን ሓሳብ ከይህሉ ምግባርን ኩሎም ምክሪ ሓሳባት ብሓደ መልክዕን ብዝተናበበን ኣቀራርባን ንምድላው ዝዓለመ ምዃኑ ኣልዒለን። ብተወሳኺ እቲ ከይዲ እቶም ተወከልቲ ኣብ ናይ ካልኦት ጕጅለታት ውሳነታት እኹል ግንዛበ ክረኽቡን ንሓድሕዶም ክመኻከሩን ከምዘኽእሎም ገሊፀን። እቲ ናይ ምጥዕዓም ስራሕ ምስተዛዘመ እቲ እተደለወ ሰነድ ተመሊሱ ነቶም ሸሞንተ ጕጅለታት ዝቐርብ ይኸውን እውን ኢለን። በዙይ መሰረት እውን ነፍሲ ወከፍ ጕጅለ ኣብቶም ዘይተሳተፈሎም ዝተረፉ ሸውዓተ ጕጅለታት ስራሕ ተወሳኺ እታዎት ዝህብ እንትኸውን፣ ዝተወሰኹ እታዎታት ተወሲኾምሉ እቲ ናይ መወዳእታ ታሪኻዊ ሰነድ ከምዝዳሎ ተዛሪበን።

ኣዲስ ኣበባ፤ ነሓሰ 11/2018 (ኢዜኣ)፦ ርእሰ ምምሕዳር ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ኣምሓራ ኣይተ ኣረጋ ከበደ ንሌተናል ጄነራል ጥጋቡ ይልማ ዋና ኣዛዚ ጠቕላይ መምርሒ ፖሊስ ክልል ኣምሓራ ገይሮም ሸይሞም ። ብካሊእ ወገን ዋና ኣዛዚ ጠቕላይ መምርሒ ፖሊስ ክልል ኣምሓራ ዀይኖም ከገልግሉ ዝፀንሑ ኮሚሽነር ጄነራል ዘላለም መንግስቴ (ዶ/ር) ምክትል ኮሚሽነር ፖሊስ ፌደራል ኢትዮጵያ ዀይኖም ከምዝተሾሙ ሓበሬታ ፖሊስ ክልል ኣምሓራ የመላኽት።

ኣዲስ ኣበባ/ነሓሰ 10/2018 (ኢዜኣ) ከይዲ ጉባኤ ሃገራዊ ምኽክር ብፅቡቕ ኩነታት ይካየድ ከም ዘሎን ንዕውትነት እቲ ምኽኽር እውን ኣድላዩ ድጋፍ ከም ዝገብርን ትግራይ ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ (ትዴፓ) ኣፍሊጡ። ትዴፖ ​ኣብ መስርሕ ሃገራዊ ምኽክርን ህፁፅ ኩነታት ትግራይን ኣመልኪቱ ኣብ ዘውፅኦ መግለፂ፤ ​ኣብ ኢትዮጵያ ዝካየድ ዘሎ ሃገራዊ መስርሕ ምኽክር ንኢትዮጵያ ሓዱሽ ባህሊ ፖለቲካን ምዕራፍ ምድግጋፍን ዝኸፈተ ታሪኻዊ ኣጋጣሚ ምዃኑ ኣመላኺቱ። ​ትዴፓ ህዝቢ ትግራይ ከም ኩሉ ኢትዮጵያዊ ሓዉ ኣብዚ ሃገራዊ መስርሕ ማዕረ ድምፅን መሰልን ሃሊውዎ ንክመክር ልዑል ተበግሶ ብምውሳድ ግንባር ቀደም ተራ ከም ዝተፃወተ እውን ገሊፁ። ናይ ህዝቢ ትግራይ ሓቃዊ ድሌትን መከራን ኣብቲ ሃገራዊ መድረኽ ንክስማዕ ካብ ኣጀንዳ ምእካብ ጀሚሩ ምስ ኮሚሽን ሃገራዊ ምኽክር ኢትዮጵያ ብቐረባ ክሰርሕ ከም ዝፀንሐ ብምዝኽኻር፤ ኣብዚ ሕዚ እዋን እውን ካብ ዝተፈላለዩ ክፋላት ሕብረተሰብ ዝተመረፁ ልዕሊ 300 ተወከልቲ ህዝቢ ኣብዚ ታሪኻዊ መስርሕ ብንቅሓት ይሳተፉ ከም ዘለዉ ኣፍሊጡ። ​ካብ ምኽክር ዝረሓቑ ወገናት ናብ ዘተ ናይ ምምላስ ፃዕሪ ካብዚ መስርሕ ተፈልዮምን ኣንፃር እቲ ምኽክር ጠጠው ዝበሉን ወገናት ከምኡውን ፖለቲካዊ ሓይልታት ናብ'ቲ ሃገራዊ ምኽክር ንክመፁ ትዴፓ መንገድታት ሰላምን ትዕግስትን ከም ዝተጠቐመ ኣመላኺቱ። ፀገማት ብሓይሊ ናይ ምፍታሕ ሕማም ብምሕዳግ ብዝሰልጠነ መንገዲ ኣብ ዙርያ ጠረጴዛ ምድምማፅ ዘምፅኦ ዘላቒ ረብሓ ብምርዳእ መፃኢ ዕድል ህዝቢ ንምቕዳም ብምግንዛብ ኣወንታዊ ፅልዋ ንምፍጣር ፃዕሪ ከም ዝገበረን ​ሓዱሽ ሃገራዊ ባህሊ ፖለቲካ እዚ ናይ ምኽክር መስርሕ ንፍልልያት ብብረትን ብሓይልን ንምፍታሕ ይግበር ዝነበረ ጎዳኢ ልምዲ ጠጠው ንምባልን ብዝሰልጠነ መንገዲ ብምድምማፅን ብዘተን መፍትሒ ናይ ምድላይ ሓዱሽ ናይ ኢትዮጵያውያን ፅቡቕ ባህሊ ንክፈጠር ይገብር ኣሎ ኢሉ። ትዴፓ ኣብ መግለፂኡ፤ እዚ መስርሕ ምኽክር ዝሓለፉ በሰላታትን ቁስልታትን ብምሕዋይ ቀፃልነት ሃገር ዘረጋግፅ ንዘላቒ ሰላምን ልምዓትን መንገዲ ዝኸፍት ሓዱሽ ናይ ታሪኽ ምዕራፍ ከም ዝኸፈተ ብፅንዓት ከም ዝኣምን ኣፍሊጡ። ከምኡ'ውን ብሄር፣ብሄረሰባትን ህዝብታትን ኢትዮጵያ ብዝበለፀ ንክፋለጡ፣ሓባራዊ ፀጋታቶም ንከዕብዩን ታሪኻዊ ሕውነቶም ንከጠናኽሩን ዓቢይ ድልድል ከም ዝኾነ ገሊፁ። ​እቲ ጉባኤ ምኽክር ብፅቡቕ ኩነታትን ብፅቡቕ መንገድን ይቕፅል ብምህላዉ ትዴፓ ዘድሊ ደገፍ ኩሉ ምግባሩ ከም ዝቕፅል እውን ኣፍሊጡ። እዚ ሓዱሽ ምዕራፍ ኢትዮጵያ ንምኽፋት ንዝደኸሙ፣ ታሪኽ ንዝፀሓፉ ንመራሕትን ኣባላትን እቲ ኮሚሽን ብሽም እቲ ፓርቲ ልዑል ምስጋንኡ ኣቕሪቡ። ​ኣብ ክልል ትግራይ ክሳብ ሐዚ ብሰንኪ እቲ ናይ ኲናት ዜማን ጭፈራን ዝገብር ዘሎ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ኣብ ልዕሊ መንእሰያት ይበፅሕ ብዘሎ ናይ ሂይወትን ናይ ፅባሕ ተስፋን ምትኣጉጓል ከም ዝሓዝን እውን ትዴፖ ኣብ መግለፂኡ ኣመላኺቱ። ​መንእሰያት ካብ ናይ ኲናት ዓውዲ ነፃ ክወፁን መንእሰያት ናይ ኲናት መጋበሪ ምዃን ከብቅዕን ይግባእ ዝበለ እቲ ውድብ፤ መንእሰይ ወለዶ ብናይ ባዕሉ ተበግሶ ብብስለትን ብጥበብን ርእሱ ካብ ናይ ኲናት ጥፍአት ዓውዲ ነፃ ዘውፅኣሉ ኣንፈት ክፈጥርን ክስዕብን ኣለዎ ኢሉ። ናይ መናእሰይ ቦታ ግንባር ኲናት ዘይኮነስ ናይ ትምህርቲ ገበታ፣ ናይ ምርምር ማእከልን ናይ ልምዓት ሜዳን ክኸውን ከም ዝግባእ እውን ገሊፁ። ​ካብ ናይ ኲናት ስግኣት ንምድሓን ኢሎም ናብ ዋና ከተማ ኣዲስ ኣበባን ናብ ካልኦት ክልላት ሃገርናን ዝውሕዝ ዘሎ መንእሰይ ሐዚ ኣብ ልዑል ማሕበራዊ፣ ኢኮኖሚያዊ ስነ-ልቦናዊ ምንግልታዕ ከም ዝርከብ ኣመላኺቱ። ​ስለ ዝኾን ድማ ማሕበረሰብ፣ትካላት ፌዴራልን ክልላትን፣ሰብ ሃፍቲ፣ ኣካላት መንግስቲ ኢትዮጵያ ከምኡ’ውን ሲቪክ ማሕበራት ኣብ ጎኒ እዞም ኣብ ፀገም ዘለዉ መንእሰያት ንክኾኑ ኣተሓሳሲቡ። መናእሰይ ብፍልጠቶም ብሞይኦምን ብጉልበቶምን ሰሪሖም ርእሶም ንክመርሑ ግዝያውን ዘላቕን ናይ ስራሕ ዕድላት ብምፍጣር ሕውነቶም ንኸርእዩ ፃውዒት ኣቕሪቡ። ​ኢትዮጵያ ኣብ ዝተፈላለዩ እዋናት ዘጋጠምዋ ፈተናታት ብጥበብን ምስትውዓልን ሕሊፋቶ እያ ዝበለ ትዴፓ፤ ሎሚ እውን ብመስርሕ ሃገራዊ ምኽክርን ብናይ ሓባር ፃዕርናን ናይ ታሪክ ቁስልታትና ኣሕዊና ሰላም፣ፍትሕን ማዕርነትን ንኩሎም ዜጋታት ንክነረጋግፀሉ ሓዱሽ ጭላንጭል ይወግሐልና ኣሎ ይብል እቲ ውድብ ኣብ መግለፂኡ።

ኣዲስ ኣበባ/ነሓሰ 9/2018 (ኢዜኣ) ፖሊስ ዘበናዊ ቴክኖሎጂታትን ኣሰራርሓታትን ተጠቒሙ ሰላምን ድሕንነትን እታ ከተማ ብዘተኣማምን ኩነታት ከረጋግፅ ከም ዝኸኣለ ከንቲባ ምምሕዳር ከተማ ኣዲስ ኣበባ ኣዳነች ኣቤቤ ገሊፀን። ኮሌጅ ዩኒቨርሲቲ ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ ከንቲባ ምምሕዳር ከተማ ኣዲስ ኣበባ ኣዳነች ኣቤቤ ኣብ ዝተረኸባሉ 2ይ ዙር ሕፁያት መኮንናት ሎሚ ኣመሪቑ። ከንቲባ ኣዳነች ኣቤቤ ኣብዚ እዋን ከም ዝበልኦ፤ ፖሊስ ዝለዓሉ ቴክኖሎጂታትን ዘበናዊ ኣሰራርሓታትን ኣብ ስራሕ ብምውዓል ሰላምን ድሕንነትን እታ ከተማ ብዘተኣማምን ኩነታት ምርግጋፅ ክኢሉ እዩ። ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ ዓርሱ ብሓይሊ ሰብ፣ ቴክኖሎጂን ኣሰራርሓን እናማዕበለ ከም ዝርከብ ብምሕባር፤ እቶም ናይ ሎሚ ተመረቕቲ እውን ኣካል እዚ ሪፎርም እዮም ኢሎም። ሰልጠንቲ ኣብ እዋን ስልጠና ዝረኸብዎ ፍልጠት ተጠቒሞም ህዝቦም ብተኣማንነትን ቅንዕናን ንከገልግሉ እውን ኣገንዚቦም። ኣዛዚ ላዕለዋይ መምርሒ ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ ሌተናል ጀነራል ኣስራት ደኔሮ ብግደኦም፤ ኣብታ ከተማ ዘተኣማምን ሰላም ምርግጋፅ ዘኽእል ሰፊሕ ትካላዊ ሪፎርም ከም ዝገበረ ኣረዲኦም። ኣብዚ ዓመት ዝተኻየዱ 7ይ ሓፈሻዊ መረፃ፣ ህዝባዊ፣ ሃይማኖታውን ባህላውን በዓላት፣ ዓበይቲ ስፖርታዊ ውድድራትን ዓለም ለኻዊ ጉባኤታትን ብሰላም ከም ዝተሳለጡ ተዛሪቦም። እዚ ድማ ብንቑሕ ተሳትፎ እቲ ህዝቢ፣ ደገፍ እቲ ምምሕዳር ከተማን ምውዳድ ኣካላት ፅጥታን ዝተረኸበ ውፅኢት ከም ዝኾነ ገሊፆም። ነቶም ተመረቕቲ መልእኽቲ እንኳዕ ደስ በለኩም ብምትሕልላፍ፤ ካብ ስልጠንኦም ዝረኸብዎ ፍልጠት፣ ክእለትን ፖሊሳዊ ስብእናን ተጠቒሞም ህዝቢ ብቕንዕናን ብተኣማንነትን ንከገልግሉ እውን ኣተሓሳሲቦም። ሓላፊ ኮሌጅ ዩኒቨርሲቲ ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ ረዳት ኮሚሽነር ሰለሞን ፋንታሁን፤ ተመረቕቲ ብንድፈ ሓሳብን ብስልጠናን፣ ኦፕሬሽን ውሽጢ ከተማ፣ ንባብ ካርታን ኣጠቓቕማ ጂፒኤስን ሓዊሱ ብርክት ዝበሉ ስራሕቲ ተግባራዊ ትምህርቲ ከም ዝተምሃሩ ሓቢሮም።

ኣዲስ ኣበባ/ነሓሰ 9/2018 (ኢዜኣ) እቲ ዝካየድ ዘሎ ጉባኤ ሃገራዊ ምኽክር ኣብ ታሪኽ ኢትዮጵያ ሓዱሽ ምዕራፍ ዝኸፈተን ሃገራዊ ምርድዳእ ዘጠናኽርን ዓብይ መድረኽ ከም ዝኾነ ተመኻኸርቲ እቲ ጉባኤ ተዛሪቦም። ጉባኤ ሃገራዊ ምኽክር ኢትዮጵያ ካብ 8 ሓምለ 2018 ዓ/ም ጀሚሩ ኣብ ዓለም ለኸ ማእኸል ኮንቬንሽን ኣዲስ እናተኻየደ እዩ ዝርከብ። ኢዜኣ ካብ ዘዘራረቦም ተመኻኸርቲ ተስፋዬ ደጀኔ ከም ዝበልዎ፤ ኣብታ ሃገር ሓዱሽ ምዕራፍ ዝኸፈተ ከይዲ ሃገራዊ ምኽክር ብፅቡቕ ኩነታት እናተሳለጠ እዩ ዝርከብ። እቲ ምኽክር ንዝፀንሑ ፀገማት ብሓባር መፍትሒ ንምቕማጥ ዘኽኣለ ሓዱሽ ታሪኻዊ ኣጋጣሚ ከም ዝኾነ እውን ሓቢሮም። ኣብቲ ምኽክር ብርክት ዝበሉ ተሞኩሮታት ከም ዝተወሰዱን ንዝነበሩ ፀገማት መፍትሒ ሓሳባት ከም ዝቐረቡን ገሊፆም። ካሊእ ተመኻኻሪ ኢብሳ ኢብራሂም ብግደኦም፤ ከይዲ እቲ መድረኽ ምኽክር ኣብ ታሪኽ ኢትዮጵያ ፈላማይን ኣወንታዊ ስራሕን ከምኡ እውን ሃገራዊ ምርድዳእ ዘጠናኽር እዩ ኢሎም። እቲ ምኽክር ሓረስቶት፣ኣርባሕቲ፣ጉዱኣት ኣካል፣ደቂ ኣንስትዮን መናእሰይን ሓዊሱ ዝተፈላለዩ ክፋላት ሕብረተሰብ ብሰፊሑ ዘሳተፈ ስለዝኾነ እቲ ከይዲ ዝተማልአን ሓቛፍን ከም ዝኾነ ዝገለፁ ድማ ካሊእ ተመኻኻሪ ቦጋለ ሰይዳ እዮም።

ኣዲስ ኣበባ/ነሓሰ 9/2018 (ኢዜኣ) ካልኣይ ትውልዲ ኢትዮጵያውያን፣ሰገናት ህፃናትን ቤተሰቦምን ዝሓቖፈ ኣባላት ዲያስፖራ ኣዲስ ኣበባ ኣትዮም። እቶም ኣባላት ዲያስፖራ ኣብ ዓለም ለኸ መዕርፎ ነፈርቲ ቦሌ እንትበፅሑ ብኣገልግሎት ዲያስፖራ ሚኒስቴር ጉዳይ ወፃኢ ኣቀባብላ ተገይርሎም። እቶም ኣባላት ዲያስፖራ ካልኣይ ትውልዲ ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ዝህልዎም ፃንሒት ሓደ ወርሒ ውድድር ስፖርት ከም ዝገብሩን ዝተፈላለዩ ከባብታት ከም ዝጉብንዩን እውን ተገሊፁ። እቲ ዑደት ነቶም ሰገናት ብዝበለፀ ሃገሮም ንክፈልጡን ንክርድኡን ከም ዝገብር እውን ተሓቢሩ።

ኣዲስ ኣበባ/ነሓሰ 9/2018 (ኢዜኣ) ሕቶ ዋንነት ኣፍ ደገ ባሕሪ ኢትዮጵያ ብመነፅር ታሪኽ እንትረአ ግልፅን ዘየሻምን እዩ ሙሁራን ተዛሪቦም። ኢትዮጵያ ሃፍትታት ተፈጥሮኣን ፖሊሲ ጉዳይ ወፃኢኣን ንልምዓት ተሓዳሲ ሓይሊ፣ ዞባዊ ምትሕብባር፣ ሓባራዊ ዕቤትን ልምዓትን ንምውዓል ግንባር ቀደም እጃም ኣለዋ። ቀዳምነት ንጎረቤት ሃገራት ዝብል ፖሊሲ ጉዳይ ወፃኢ ኢትዮጵያ ሃገራት እቲ ዞባ ብመሰረተ ልምዓት ብምትእስሳር ሓባራዊ ሰላምን ብልፅግናን ምርግጋፅ ዘኽእል እዩ። ተመራማሪ ታሪኽ ፕሮፌሰር ኣህመድ ዘካሪያ ምስ ኢዜኣ ኣብ ዝነበሮም ፃንሒት፤ ሕቶ ዋንነት በሪ ባሕሪ ኢትዮጵያ ብመነፅር ታሪኽ እንትረአ ግልፅን ዘየሻምን እዩ ኢሎም። ኣጠቓቕማ ዝርገሐ ሃፍትን ሃፍቲ ተፈጥሮን ብዝምልከት እውን ኢትዮጵያ ምስ ኣፍሪካውያን ብሓባር ብምጥቃም ኣህጉራዊ ምትሕብባር ንምጥንኻር ድሌት ከም ዘለዎ ሓቢሮም። ኣፍሪካውያን ሃፍቲ ተፈጥሮኦም ብሓባርን ብሕውነታዊ ስምዒትን ክጥቀሙ ከም ዘለዎም ብምሕባር፤ ኢትዮጵያ እቲ ዞባ ብማይን ሓይልን ከም ዘተኣሳሰረት ገሊፆም። ነበር ህወሓትን ሻዕብያን ጉጅለኣዊ ረብሓኦም ንምኽባር ብዝፈጠርዎ መግለሊ ኣካይዳ ኢትዮጵያ ካብ በሪ ባሕሪ ንክግለል ተገይራ እያ ኢሎም። ኢትዮጵያ ኣብዚ ሕዚ እዋን ረብሓኣ ዘኽብሩ ዲፕሎማሲያዊ ፃዕርታት እናገበረት ከም ዝኾነት ኣረዲኦም። ስለ ዝኾነ ድማ ኢትዮጵያ በሪ ባሕሪ የድልያ እዩ ዝብል መሰረታዊ ሓቅን ድሌትን ብዓለም ለኸ ማሕበረሰብ ኣወንታዊ ምላሽ እናረኸበ ከም ዝኾነ ተዛሪቦም። ሃገራት እቲ ዞባ ብምትሕብባር ዓቕመን ምጥንኻርን ሓባራዊ ልምዓትን ዕቤትን እውን ምርግጋፅን ይግበአን ኢሎም። ኣብ ሚኒስቴር ጉዳይ ወፃኢ ዳይሬክተር ዲጂታል ዲፕሎማሲ ስለኣባት ማናየ ንኢዜኣ ከም ዝበልዎ፤ ፖኪሲ ጉዳይ ወፃኢ ኢትዮጵያ ዞባውን ኣህጉራውን ምትሕብባር ታብ ምጥንኻር መሰረት ዝገበረ እዩ። ኣባይ ሓዊሱ ሩባታታ መርኣያ ዞባዊ ምትእስሳር፣ ሓባራዊ ዕቤትን ምትሕብባርን ገይራ ከም ትሪኦም ብምግላፅ፤ በዚ ድማ ኣብቲ ዞባ ኣብ ተሓዳሲ ሓይልን ሓባራዊ ልምዓትን ዘለዋ መሪሕነት ኣረጋጊፃ እያ ኢሎም። ብሽርሒ ፖለቲከኛታት ኣባይን ብናይ ባዕልና ድኽመትን ንዘበናት እናተጠቐመትሉ ዝፀንሐት ቀይሕ ባሕሪ ምስኣና እውን ሓቢሮም። እዚ ታሪኻዊ ስሕተት ብምእራም ሕጋዊ መሰላ ንምኽባር ምንቅስቓስ ከም ዝተጀመረ ተዛሪቦም። ስለ ዝኾነ ድማ ሕቶ ዋንነት በሪ ባሕሪ ኢትዮጵያ ብዓለም ለኸ ማሕበረሰብ ተቐባልነት እናረኸበ ከም ዝመፀ ብምግላፅ፤ ንሰላምን ኢኮኖሚያዊ ምትሕብባርን እቲ ዞባ ዝለዓለ ኣስተዋፅኦ ከም ዝህልዎ ገሊፆም።

ኣዲስ ኣበባ/ነሓሰ 8/2018(ኢዜኣ) እዚ ፍሉይ ወፍርታት ብዝተፈለየ ወታደራዊ ጥበብ ብቕልጡፍ ቅልጡፍ ምላሽ ወሃብን ስግኣታት ቀዲሙ ምክልኻል ዝኽእልን ቀንዲ ስትራቴጂካዊ ሓይሊ ምክልኻል እዩ ክብሉ ላዕለዋይ ኢታማዦር ሹም ሓይልታት ሰራዊት ፊልድ ማርሻል ብርሃኑ ጁላ ገሊፆም። እቶም ኢታማዦር ሹም ኣብ መዛዘሚ ዘተ ኣፈፃፅማ ስራሕ በጀት ዓመት 2018 እዚ ፍሉይ ወፍርታት ተረኺቦም ብዛዕባ ወቕታዊ ሃገራዊ ኩነታት ንኣመርራሓ ሰራዊት መምርሒ ስራሕ ሂቦም። ኢትዮጵያ ለውጢ ስርዓት ገይራ ገና ከይተረጋግዐት ባንዳታት ብዘብፅሑላ ጥቕዓት ኣብ ዝተፈተነትሉ እዋን ሰራዊት እዚ ፍሉይ ወፍርታት እቲ ዘንፀላለወ ሓደጋ ኣብ ምምካት ከቢድ ተጋድሎ ከም ዝፈፀመ ተዛሪቦም። በዚ ምኽንያት እውን ቀያሪ ማርሽ ውግእ ድሮን ምድሪ ዝብል ስያመ ዝተውሃቦ ፍሉይ ሓይሊ ከም ዝኾነ ብምግላፅ፤ እዚ ሰራዊት ክሳብ ሕዚ ንሃገር ንዝኸፈሎ ዋጋ ኢትዮጵያ ከም ተኽብሮን ፅባሕ እውን እዚ ፍሉይ ብቕዓቱ ሒዙ ክቕፅል ከም ዘለዎን ኣመላኺቶም። እቲ ሰራዊት መስዋእቲ ዝኸፈለን ዝኸፍል ዘሎን ሃገር ንምስጋር ከም ዝኾነ ብምሕባር፤ እዚ ድማ እቲ ሰራዊት ሃገር ካብ ግዳማዊ ፀላኢ ካብ ምክልኻል ሰላም ብምፅናዕ ህልውናና ተሓልዩ ዕቤት ንክቕፅል ዘኽእል መግለፂ ክብሪ ዜጋታት ገይርዎ እዩ ኢሎም። ፀላኢ ኢትዮጵያ ዝኾነ ሻዕብያ ካብ መጀመርታ ጀሚሩ ኢትዮጵያ ካብ በሪ ባሕሪ ንምርሓቕ ምስ ታሪኻዊ ፀላእትና ፅምዶ ፈጢሩ ኣብ ልዕሊ ኢትዮጵያ ሽርሒ ዝሰርሐ ሓይሊ እዩ ክብሉ ኣረዲኦም። ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት እውን ብሄራዊ ረብሓ ኢትዮጵያ ኣሕሊፉ ዝሸጠን ን27 ዓመታት ስልጣን ሒዙ ኢትዮጵያ በሪ ባሕሪ ንክትስእን ኣጠናኺሩ ዝሰርሐን ሰራዊት ሃገሩ ዘጥቀዐ ሓይሊ ክሕደት ከም ዝኾነ ገሊፆም። ኢትዮጵያ ዋላ ኳ ብተደጋጋሚ ብክሕደት ህወሓት ዝተፈተነት እንተኾነት ይኹን እምበር ከም ሰራዊት ፍሉይ ወፍሪ ዝበሉ ጠንካራ ጀጋኑ ደቃ ስለ ዘለውዋ ፀኒዓ ጉዕዞኣ ከም ዝቐፀለት ኣብሪሆም።   እቶም ፅንፈኛታትን ሓይልታት ጥፍኣትን ኣብ ትሕቲ ስትራቴጂ ፀላእቲ ተሰሊፎም ኢትዮጵያ ንምድኻምን ንምፍራስን ፅምዶ ዝተብሃለ ጥምረት ሓንፂፆም ህዝብና ንስቓይን መከራን ብምቅላዕ ድኹምቲ ኢትዮጵያ ንምርኣይ ሃሪፎም ዋላ ኳ እንተሰርሑ እዚ ድሌቶም ግና ኣብ ዝኾነ እዋን ክዕወት ኣይኽእልን ኢሎም። ህወሓት ንህዝቢ ኢትዮጵያ ብምክፍፋል ነንሕድ ሕዱ ንከይተኣማመን ክሰርሕ ዝፀንሐ እኩይ ፀረ ሃገር ሓይሊ ከም ዝኾነ እውን ሓቢሮም። ሎሚ እቲ ሽርሒ ፈሺሉ ህዝቢ ትግራይ ሓዊሱ ብሓፈሻ ህዝቢ ኢትዮጵያ ክፉእ ስራሕ እዚ መሰሪ ጉጅለ ተረዲእዎ እዩ ኢሎም። ኣብዚ ሕዚ እዋን ህወሓት ንሻዕብያ እናተለኣኣኸን ናይ ቀደም ፀላእቱ ፅንፈኛታት ሸኔን ፋኖን ሓቚፉ ናይ ትማሊ ክሕደቱ ኣብ ኣደባባይ እናደገሞን ከም ዝርከብ ኣረዲኦም። ኢትዮጵያ ብጀጋኑ ደቃ በቲ ዝጀመረቶ ዕቤትን ብልፅግናን ንቕድሚት ክትቕፅል እያ፤ ሕልሚ ታሪኻዊ ፀላእታ ኣይዕወትን ክብሉ እውን ተዛሪቦም። እዚ ፍሉይ ወፍርታ ኣብዚ ሕዚ እዋን ብዕጥቅን ብህንፀት ሓይሊ ሰብን ኣብ ዝለዓለ ብርኪ ከም ዝበፅሐ ብምዝኽኻር፤ ንናይ ሰፈር ባንዳታት ጥራሕ ዘይኮነስ ብዝኾነ ኣንፈት ኣብ ልዕሊ ሃገር ንዝሕሰብ ጥዕዓት ቅልጡፍ ምላሽ ንምሃብ ኣብ ዘተኣማምን ድሉውነት ከም ዝርከብ ምግላፆም እውን ካብ ኦንላይን ሚድያ ምክልኻል ዝተረኸበ ሓበሬታ የመላኽት።

ኣዲስ ኣበባ/ነሓሰ 8/2018(ኢዜኣ) ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ንህዝቢ ትግራይ ከም ንብረቱን ባርይኡን እዩ ዝቖፅሮ ክብሉ ኮሎኔል ገብረዋህድ ሃይሉ(ወዲ ጉዐይ) ገሊፆም። ኮ/ል ወዲ ጉዐይ ኣብ እዋናዊ ኩነታት ብዝምልከት ምስ ኢዜኣ ኣብ ዝነበሮም ፃንሒት፤ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ብሽም ፅምዶ ንዕላማ ሻዕብያን ግብፅን መንእሰይ ትግራይ ኣብ ምሻጥን ኢትዮጵያ ኣብ ምሕማስን ከም ዝተዋፈረ ሓቢሮም። ስምምዕ ሰላም ፕሪቶሪያ ንህዝቢ ትግራይ ካብ ጥፍኣት ዘድሓነ ፍሉይ ፀጋ እዩ ዝበሉ ኮሎኔል ገብረዋህድ፤ ይኹን እምበር ብሰንኪ እቲ ኣብ ትግራይ ዘሎ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ሙሉእ ብሙሉእ ተግባራዊ ክኸውን ኣይከኣለን ኢሎም። ኣብዚ ሕዚ እዋን ኣብ ትግራይ ህዝቢ ዘሳቒ፣ መናእሰይ እናገፈፈ ናብ ግዳማዊ ሓይልትታ ዝሸጥን ኣዴታት ዝኣስርን ዘጋፍዕን ጉጅለ እምበር ስርዓትን ሕጋዊ መንግስትን ከምዘየለ እውን ኣረዲኦም። ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት መሳርሒ ግዳማዊ ሓይሊ ብምዃን ኢትዮጵያ ንምፍራስ ኣንፃር ሕገ መንግስቲ፣ ህዝብን መንግስትን ኢትዮጵያን ስምምዕ ሰላም ፕሪቶሪያን እናተንቀሳቐሰ ከም ዝርከብ ተዛሪቦም። መራሕትን ወነንትን ፅምዶ ግብፅን ሻዕብያን እዮም ዝበሉ ኮ/ል ገብረዋህድ፤ እቲ ኣብ ትግራይ ዘሎ ድሑር ጉጅለ ድማ ተለኣኣኽን ፈፃምን ዕላማ እዞም ሓይልታት እዩ ኢሎም። ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ሻዕብያ ኣብ ዝፀገሞ እዋን ዝጥቀመሉ ምሕሳብ ዘቋረፀ ጉጅለ ከም ዝኾነ ብምሕባር፤ ሻዕብያ ይትረፍ ዶ ንተጋሩን ኢትዮጵያውያንን ንህዝቡ እውን ኣዝዩ ጨካንን ጨና ዲሞክራሲ ዘይፈልጥን ሓይሊ ከም ዝኾነ እውን ገሊፆም። ሻዕብያ ኣብ እዋን ኲናት ሰሜን ኢትዮጵያ እቲ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ዝፈጠሮ ዕድል ተጠቒሙ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ከቢድ በደልን ዕንወትን ከም ዘብፀሐ ብምሕባር፤ ሰራዊት ምክልኻል ኢትዮጵያ እውን ኣብቲ እዋን ሰራዊት ሻዕብያ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ በደል እንተብፅሕ ንምንታይ ኢሉ መስዋእቲ ዝኸፈለ ሰራዊት እዩ ኢሎም። መራሕቲ እቲ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ብግዳማዊ ፀላእቲ እናተኣዘዙ ንህዝቦምን ንባዕሎምን ዘጥፍኡ ዘለዉ ምሕሳብ ዝተስኣኖም ኣካላት ከም ዝኾኑ ኣብራህሪሆም። ዘይሕጋዊ ጉጅለ ህወሓት ንህዝቢ ትግራይ ከም ባርይኡን ንብረቱን እዩ ዝሪኦ ዝበሉ ኮ/ል ገብረዋህድ፤ ነዚ እዩ ድማ ህፃናት እውን ከይተረፈ ካብ ሕቑፊ ኣዴታቶም ገፊፉ ንግዳማዊ ሓይልታት ዝሸጦም ዘሎ ክብሉ ኣረዲኦም። ኣብዚ ሕዚ እዋን መላእ ህዝቢ ትግራይ ነቲ ዘይሕጋዊ ጉጅለ ከም ዘይቕበሎን ኣዝዩ ከም ዝተፀየፎን ብምግላፅ፤ እቲ ህዝቢ ዝገብሮ ዘሎ ቃልሲ ድማ መራሕን ደጋፍን ከም ዘድልዮ ፀሪሖም። ዓቕሚ ህዝብን መንግስትን ኢትዮጵያ ተጠቒምካን ኣብ ኢትዮጵያውነትካ ተኣማሚንካን ህዝቢ ትግራይ ካብቲ ኣትይዎ ዘሎ ቅልውላው ምድሓን ከም ዝግባእ ብምግላፅ፤ መንግስቲ ፌዴራልን ኢትዮጵያውያንን እውን ህዝቢ ትግራይ ኣብ ምድሓን ክሰርሑ ኣለዎም ኢሎም።

ኣዳማ (ኢዜኣ)፦ ኣብ ኢትዮጵያ ቃልሲ ፀረ-ሙስና ቀንድን ዘላቕን ኣጀንዳ ህዝብን መንግስትን ኮይኑ ክቕፅል ከምዘለዎ ምክትል ኣፈ-ጉባኤ ቤት ምኽሪ ወከልቲ ህዝቢ ወይዘሮ ሎሚ በዶ ገሊፀን። መዛዘሚ መድረኽ መበል 25 ዓመት በዓል ብር ኢዮቤልዩ ኮሚሽን ስነ-ምግባርን ፀረ-ሙስናን "ቃልሲ ፀረ-ሙስና ትማሊ፣ ሎምን ፅባሕን" ብዝብል መሪሕ ሓሳብ ኣብ ኣዳማ ይካየድ ኣሎ። ኣብቲ መድረኽ ተረኺበን መልእኽቲ ዘሕለፋ ምክትል ኣፈ-ጉባኤ ቤት ምኽሪ ወከልቲ ህዝቢ ወይዘሮ ሎሚ በዶ፤ ሎሚ እነኽብሮቃልሲ ፀረ-ሙስና ዝሓለፈ ንምዝካር ጥራሕ ዘይኮነስ፣ ዘለናዮ ንምግምጋምን ንቕድሚት ንምረሓሉ ኣንፈት ንምውሳንን ዘኽእል እዩ ኢለን። ኣብ ሃገራዊ ምኽክር ካብ ዝተቐመጡ ዋና ዋና ነጥብታት ምኽክር ሙስናን ጉዳያት ሰናይ ምሕደራን ኣብ ቅድሚት ዝተቐመጠ ኣጀንዳ ምዃኑ ብምልዓል፤ ቃልሲ ፀረ-ሙስና ናይ ሓደ ትካል ጥራሕ ዘይኮነስ ናይ መላእ ህዝቢ ሓበራዊ ጉዳይ ህልውና ሃገር ምዃኑ ዘረጋገፀ እዩ ኢለን። ኣብ ዝሓለፉ 25 ዓመታት እቲ ኮሚሽን ኣብ ሰለስተ ዋና ዋና መኣዝናት ቃልሲ ተመስሪቱ ክንቀሳቐስ ከምዝፀሐ ዘዘኻኸራ እተን ምክትል ኣፈ-ጉባኤ፤ ኣተሓሳስባ ዜጋታት ዝቐርፅ ህንፅት ስነ-ምግባር፣ ኣፍደገታት ስርቂ ዝዓፁ ቅድመ-ምክልኻል ሙስናን ጥፋተኛታት ናብ ሕጊ ናይ ምቕራብ ስራሕቲ እዮም ኢለን። እዞም ሰለስተ መሰረታት ቃልሲ ፀረ-ሙስና ሐዚ እውን መኣዝናት ኾይኖም የገልግሎ ኣለዉ ብምባል ኣፍሊጠን። እቲ ኮሚሽን ኣብ ጉዕዞ ስራሕ 25 ዓመታት ኣብ ህንፀት ስነ-ምግባር፣ ምክልኻል ሙስና፣ ግንዛበ ህዝቢ ምዕባይ፣ ኣብ ትካላት ምጥንኻር ዓቕሚ ፀረ-ሙስናን ምዝርጋሕ ስርዓት ተሓታትነትን ካብ ኩሉ ንላዕሊ ድማ ሙስና ዝፀልእ ማሕበረሰብ ኣብ ምፍጣር ብርክት ዝበሉ ስራሕቲ ኣሳሊጡ እዩ ኢለን፡። ኣብዚ ሕዚ እዋን መንግስቲ ሙስና ንምቃላስ ዘመናዊን መዋቕራዊን ስራሕቲ ሪፎርም ብስፊሑ ተግባራዊ ይገብር ምህላዉ ብምሕባር፤ ብፍላይ ድማ ሃገራዊ ስርዓት መቐበሊ ሓበሬታ ድምፂ ዜጋታት ብዘይ ስግኣት ክሰምዕ ገይሩ እዩ ኢለን። ዲጂታል ስርዓት ሃፍቲ ማፍለጢን ምዝገባን አመራርሓን ሰራሕተኛታትን ትካላት መንግስቲ ሃፍቶም ንህዝቢ ግልፂ ክገብሩ ከም ዘኽኣለ ዝልዓላ እተን ምክትል ኣፈ-ጉባኤ፤ ብኣገልግሎት ሓደ ማእኸል መሶብን ኣርቲፊሻል ኢንተለጀንስ (AI) ዝተደገፉ ኣሰራርሓታትን ንስርቂ ብዓቕሚ ቴክኖሎጂ ዘቃልዑ ሓደሽቲ ምዕራፋት ቃልሲ ምዃኖም እውን ገሊፀን። ሙስና ናይ ገንዘብ ጉዳይ ጥራሕ ዘይኮነስ ናይ ስነ-ምግባር፣ ሞራል፣ ምሕደራ፣ ፍትሒ፣ ልምዓት፣ ህንጸት ሃገርን ወለዶን ጉዳይ ብምዃኑ ኩሉ ግዘ ቀዋሚ ኣጀንዳ ህዝብን መንግስቲን ኾይኑ ክቕፅል ከምዝግባእ ኣረዲአን።

ኣዲስ ኣበባ (ኢዜኣ)፦ ሚዲያታት ግብፂ ብዛዕባ ዓቢይ ግድብ ህዳሴ ኢትዮጵያ ዘቕርብዎ ፀብፃባት ወጥነት ዘይብሉን ምስ ብርክት ዝበሉ ሳይንሳዊ ገምጋማት ሳይንቲስታትን ሰብ-ሙያ ማይን ግብፂ ዝጋጮ ምዃኑ ጋዜጠኛን ፀሓፊን ዛሂድ ዚዳን ገሊፆም። ንኢዜኣ ርእይትኦም ዝሃቡ ዛሂድ፤ ኣብ ዙርያ ግድብ ሕዳሴ ዝግበሩ ክትዓት ኣብ ሳይንሳዊን ቴክኒካዊን ትንተናታት ካብ ምትካር ብዘይንፁርን ባዕሉ ንባዕሉ ዝጋጮን ተረኻት መራኸቢ ሓፋሽ ዝምርሑ ምዃኖም ተዛሪቦም። በዓል ሞያ ጂኦሎጂ ግብፂ ዶክተር ኣባስ ሸራቂ እቲ ግድብ ብተፈጥሮኡ ኣብ ግብፂ ምንም ዓይነት ጉድኣት ከምዘየበፅሕ ብግልፂ ካብ ዘረድኡ ሰብ ሞያታት እታ ሃገር ሓደ ምዃኖም ጋዜጠኛ ዛሂድ ጠቒሶም። ካልእ ሳይንቲስት ግብፂ ዶክተር ሳመህ ኣርማኒዮስ ድማ፤ ግድብ ህዳሴ ኣብ ዋሕዚ እቲ ሩባ ምንም ዓይነትሕፅረት ማይ ከይፈጠረ ኤሌክትሪክ ኣመንጭዩ እቲ ማይ ብቐጥታ ናብቲ ሩባ ዝምለሰሉ ናይ ሃይድሮ ኤሌክትሪክ ፕሮጀክት ምዃኑ ከምዘብርሁ ገሊፆም። ብተመሳሳሊ ሳይንቲስት ህዋ ዶክተር ፋሩክ ኤል-ባዝ እቲ ግድብ ዝሓሸ ምሕደራ ማይ ንኽህሉ ብምግባር ረብሓ ኢትዮጵያ ጥራሕ ዘይኮነስ ረብሓ ሱዳንን ግብፅን እውን ንምሕላው ከምዝሕግዝ ምሕባሮም ዛሂድ ኣብሪሆም። ጋዜጠኛን ፀሓፊን ዛሂድ ከም ፕሮፌሰር ሰይፍ ኣል-ዲን ሀማድን ነበር ሚኒስትር ማይን መስኖን ሱዳን ኡስማን ኣል-ቶምን ዝበሉ በዓል ሞያታት ሱዳን ብምጥቃስ፤ ብዛዕባ ሩባ ኣባይ ኣብ ዝግበሩ ዘተታት ብፖለቲካዊ ዓውዓውታ ዘይኮነስ ኣብ ሳይንሳዊን ዝተረጋገፁ ሓበሬታታትን ዝተመሰረተ ትንተና ምግባር ኣድላዪ ምዃኑ ከምዘተሓሳሰቡ ገሊፆም።   ሓደ ሓደ መራኸብቲ ሓፋሽ ግብፂ ነቲ ግድብ ሓደ እዋን ምስ ውሕጅን ዕንወት መሰረተ-ልምዓትን ብምትሓዝ፣ ልእ እዋን ድማ ምቕናስ መጠን ማይን ድርቅን የስዕብ እዩ ብምባል ዝከስሉ መገዲ ሙሉእ ንሙሉእ ነንባዕሉ ዝጋጮ ሓሳብ እዩ ኢሎም። ዛሂድ ወሲኾም ከምዝበልዎ፤ እቲ ግድብ ኣብ ሃገራት ታሕተዋይ ተፋሰስ ሓደጋ ኣለዎ እዩ ዝብሉ ክስታት ፖለቲከኛታትን መራኸቢ ሓፋሽን ፖለቲካዊ ድልየት ዝሓዙ እምበር ዝኾነ ዓይነት ሳይንሳዊ መሰረት ዘይብሎም እዮም። እዙይ ዓይነት ዝተሰሓሓተ ተረኽ ኢትዮጵያ ናብተን ሃገራት ተፋሰስ ካብ ዝውሕዝ ማይ ናይል 86 ሚኢታዊ ብፅሒት ካብ ዘለዎ ሩባ ኣባይ ተፈጥሮኣዊ ሃፍታ ናይ ምልማዕ መሰላ ንምትዕንቓፍ ንብዙሓት ዓሰርተታት ዓመታት ክካየድ ዝፀንሐ ኣካይዳ ምዃኑ እውን ኣረዲኦም። ሓፈሻዊ ዓመታዊ መጠን ማይ ሩባ ኣባይ ኣብ እዋን ክረምቲ ሽዑንሽዑ ክፍለጥ ዘይክእል ብምዃኑ፣ ብዛዕባ መጠን እቲ ማይ ኣቐዲምካ ድምዳመ ምሃብ ኣይክኣልን እዩ ኢሎም ጋዜጤኛ ዛሂድ። መራኸቢ ሓፋሽ ግብጺ ካብ ፖለቲካዊ ኣውያት ብምውፃእ ኣብ ሳይንሳዊ መፅናዕትታት ሓበሬታታትን ዝተመርኮሱ ሚዛናዊ ፀብፃብ ከቕርቡ ፃውዒት ኣቕሪቦም።

ኣዲስ ኣበባ፤ ነሓሰ 8/2018 (ኢዜኣ)፦ ኢትዮጵያ ስሩዕ ዘይኮነ ፍልሰት ንምክልኻል ብትኹረት ትሰርሕ ከም ዘላ ሚኒስትር ደቂ-ኣንስትዮን ማሕበራዊ ጉዳይን ኤርጎጌ ተስፋዬ (ዶ/ር) ገሊፀን። ኢትዮጵያን ማላዊን ዘይሕጋዊ ዝውውር ደቂ-ሰባት ብሓባር ንምክልኻል፣ ድሕንነት ዜጋታት ንምሕላውን ምሕደራ ስደት ንምጥንኻርን ዝሕግዝ ስምምዕነት ምርድዳእ ተፈራሪመን። እቲ ስምምዕነት ሚኒስትር ደቂ-ኣንስትዮን ማሕበራዊ ጉዳይን ኤርጎጌ ተስፋዬ (ዶ/ር) ን ሚኒስትር ድሕንነት ሃገር ውሽጢ ማላዊ ፒተር ሙኪቶን ተፈራሪሞምዎ። ኣብዚ እዋን ሚኒስትር ኤርጎጌ ተስፋዬ (ዶ/ር) ከምዝገለፃኦ፤ ክልቲአን ሃገራት ንነዊሕ እዋን ዝፀንሐ ምሕዝነትን ክልተኣዊ ርክብን ኣለወን። እቲ ስምምዕነት እውን ርክበን ናብ ዝለዓለ ብርኪ ዘሰጋግር ምዃኑ ብምጥቃስ፤ እቲ ስምምዕነት መረብ ገበነኛታት ንምፍራስ ዓብዪ ተራ ከምዝፃወት ገሊፀን። ኢትዮጵያ ስሩዕ ዘይኮነ ፍልሰት ካብ መበገሲኡ ንምቕራፍ ብምክትል ቀዳማይ ሚኒስትር ዝምራሕ ብሄራዊ ቤት ምኽሪ ኣጣይሻ ብትኹረት ትሰርሕ ምህላዋ እውን ጠቒሰን። ሚኒስትር ድሕንነት ሃገር ውሽጢ ማላዊ ፒተር ሙኪቶ፤ ዘይሕጋዊ ዝውውር ደቂ-ሰባት ዶብ ተሻጋሪ ገበን ብምዃኑ ሃገራት ብሓባር ክቃለሳኦ ከምዝገብአን ገሊፆም። እቲ ዝተፈረመ ስምምዕነት እውን ክልቲአን ሃገራት ኣብ ምሕደራ ስደትን ምክልኻል ዘይሕጋዊ ዝውውር ደቂ-ሰባትን ጠንካራ ስራሕ ክሰርሓ ዘኽእል ምዃኑ ኣብሪሆም።

ኣዳማ፤ ነሓሰ 8/2018 (ኢዜኣ)፦ መንግስቲ መደመር ዝፈጠሮም ሰናይ ዕድላት ብምጥቃም ብልሹው ኣሰራርሓታት ምውጋእ ከም ዝግባእ ኣብ ቤት ምኽሪ ወከልቲ ህዝቢ ኣካቢ ቀዋሚ ኮሚቴ ጉዳያት ዴሞክራሲ ኣይተ እውነቴ ኣለነ ገሊፆም። መዛዘሚ መድረኽ መበል 25 ዓመት በዓል ብር ኢዮቤልዩ ኮሚሽን ስነ-ምግባርን ፀረ-ሙስናን "ቃልሲ ፀረ-ሙስና ትማሊ፣ ሎምን ፅባሕን" ብዝብል መሪሕ ሓሳብ ኣብ ኣዳማ ይካየድ ኣሎ። ኣብቲ መድረኽ መኽፈቲ ዘረባ ዘስምዑ ኣብ ቤት ምኽሪ ወከልቲ ህዝቢ ኣካቢ ቀዋሚ ኮሚቴ ጉዳያት ዴሞክራሲ ኣይተ እውነቴ ኣለነ ፤ ኣብ ቀዳማይ ምዕራፍ ቃልሲ ፀረ ሙስና ምክልኻል፣ ምርመራን ክስን ኣብ ሓደ ትካል ብምግባር ይስራሕ ከምዝነበረ ኣዘኻኺሮም። ይኹን እምበር እቲ ምንቅስቓስ ህዝቢ በዓል ዋና ቃልሲ ዘይገበረ፣ ስራሕ ምክልኻል ሙስና ዝረስዐን ንህንፀት ስነ-ምግባር ወለዶ ቦታ ዘይህብን ነይሩ ኢሎም። ኣብ ካልኣይ ምዕራፍ፣ ካብ መበገሲ ሚሊኒየም ጀሚሩ ክሳብ ለውጢ ዝመፀሉ እዋን ዝነበረ ግዜ ብስም ልምዓታዊ መንግስቲ ዝለዓለ ኢድ ኣእታውነት ዝተገብረሉን ሙስና ብዝለዓለ ኩነታት ዝተስፋሕፈሓሉን ከምዝነበረ ኣልዒሎም።   በዘይ ምኽንያት ድማ ዓቢዪ ህዳሰ ግድብ ሓዊሲ ዝተፈላለዩ ሜጋ ፕሮጀክትታት መንግስቲ ብምኽንያት ሙስናን ስርቅን ንዝለዓለ ፀገም ተቓሊዖም ከምዝነበሩ ሓቢሮም። ኣብ ሳልሳይ ምዕራፍ፣ ማለት ካብ መበገሲ ሃገራዊ ለውጢ ጀሚሩ ክሳብ ሕዚ ኣብ ዘሎ እዋን ኣብ ቃልሲ ፀረ ሙስና መሰረታዊ ለውጢ ከምዝተገብረ ገሊፆም። ኣብቲ ኮሚሽን ካብ ዝተገበሩ ምምሕያሻት እቲ ሓደን ቀንድን ምምሕያሽ ሕጊ ምዃኑ ብምልዓል፤ ሙስና ብሓደ ትካል ጥራሕ ክትቃለሶ ስለዘይከኣል ኩሎም ትካላት መንግስቲ ዋናታት ናይቲ ቃልሲ ክኾኑ ከምዝተገብረ ኣብሪሆም። ኣብ ሞንጎ ሰለስቲኦም ኣካላት መንግስቲ ድልዱል ምልውዋጥ ሓበሬታ፣ ጠንካራ ምትእስሳርን ምውዳድን ክፈጥር ዝኽእል ለውጢ ተገይሩ እዩ ኢሎም። እዙይ ድማ ስርዓታዊን መንግስታዊን ሙስና መሰረት ከይሕዝን ከይፈጠርን ንምግባር ዝሕግዝ ዘተባብዕ ፖለቲካዊ ቆራፅነት ዝተራእየሉ ምዃኑ ገሊፆም።

ኣዲስ ኣበባ፤ ነሓሰ 8/2018 (ኢዜኣ)፦ ሃገራዊ ጉባኤ ምኽክር ኢትዮጵያውያን ኣብ ሃገራዊ ኣጀንዳታቶም ብሓባር ዝመኽረሉ ዕድል ምፍጣሩ ተመኻከርቲ ገሊፆም። ኣብ ኢትዮጵያ ንዘመናት ክፈታተኑዋ ዝፀንሑ ታሪኻዊ፣ ፖለቲካዊ፣ ማሕበራዊን ኢኮኖሚያዊን ፍልልያትን ዘይምርድዳእን ኣብ ዙሪያ ጠረጴዛ ብምይይጥ ንምፍታሕ ዘኽእል ዕድል ተፈጢሩ እዩ። ሃገራዊ ጉባኤ ምኽክር እውን ዜጋታት ኣብ ሃገራዊ ጉዳያት ሓባራዊ ምርድዳእ ክፈጥርሉ ዝኽእልሉ ታሪኻዊ ምዕራፍ ከፊቱ እዩ። ብመሰረት እዙይ ሃገራዊ ጉባኤ ምኽክር ኢትዮጵያ ካብ 8 ሓምለ 2018 ዓ.ም ጀሚሩ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ዝርከብ ዓለም-ለኸ ማእኸል ኮንቬንሽን ኣዲስ ክካየድ ፀኒሑ ኣብ ናይ መወዳእታ ምዕራፍ በፂሑ ይርከብ። ተመኻኻሪ ሃገራዊ ጉባኤ ቀሺ ተሻለ ኣለባቸው ንኢዜኣ ከምዝገለፅዎ፤ እቲ ጉባኤ ኣብ ሃገራዊ ኣጀንዳታት ብሰፊሑ እናመኸረ እዩ። በቢብርኩ ዝርከቡ ክፋላት ማሕበረሰብ ዝተሳተፉሉ፣ ብዙሕነት ሓሳብ ዝተኣናገደሉ ሓቛፋይን ኣሳታፊን ምዃኑ ገሊፆም። እቲ ምኽክር ንዘመናት ምንጪ ምፍልላይ ኢትዮጵያውያን ኾይኖም ዝፀንሑ ኣጀንዳታት ዝሓዘ ምዃኑ ብምግላፅ፤ ንሃገር ዝጠቕሙ ሓሳባት ዝንሸራሸርሉ እዩ እውን ኢሎም። ኢትዮጵያ ናብ ዝሓሸ ምዕራፍ ንምስግጋር ዝተጀመረ ምኽክር ፀገማት ካብ ምፍታሕ ሓሊፉ ንዝቕፅል ወለዶ ተመክሮ ዝወስደሉ ምዃኑ ገሊፆም። ኢትዮጵያውያን ኣብ ዓድዋን ዓብዪ ግድብ ህዳሰ ኢትዮጵያ ዝፀሓፍናዮ ዘኹርዕ ታሪኽ ኣብዚ ምኽክር ብምድጋም ንወለዶ ኣሰር ኣንቢርና ሓሊፍና ኢና ክብሉ ተዛሪቦም፡፡ ተመኻኻሪት ድንቅነሽ ኡባራ ብወገነን፤ ኣብቲ ሃገራዊ ጉባኤ ምኽክር ተመኻኸርቲ ኣብ ዝተፈላለዩ ኣጀንዳታት ንሃገር ይጠቕም እዩ ዝበልዎ ናይ ባዕሎም ሓሳብ ምግላፆም ብምሕባር፤ እቲ ጉባኤ ኣብ ሃገራዊ ጉዳያት ሓባራዊ መፍትሒ ምቕማጥ ከምዝኽኣል ኣመላኺቱ እዩ ኢለን። እቲ ጉባኤ ዜጋታት ኣብ ዝተፈላለዩ ኣጀንዳታት ብምኽኻር ዕንቅፋታት ኹለ መደያዊ ልምዓት ሃገር ብምሕላፍ ንመፃኢ ወለዶ ዝሓሸት ሃገር ንምረካብ ዘኽእል ምቹው ኩመነታት ምፍጣሩ ዝገለፃ ድማ ተመኻኻሪት ኣበራሽ ኣባይነህ እየን። ተመኻኻርቲ ምድምማጽ ከም መትከል ብምውሳድ ንምኽክር ኣብ ዝተሓረዩ ኣጀንዳታት ሓድነት ዘጠናኽሩ ሓሳባት ከምዝሃቡ ብምግላፅ፤ ሃገር ዘፅንዕ መፍትሒ ክምፅእ ተስፋ ሰኒቐ ኣለኹ ኢለን።

ኣዲስ ኣበባ/ነሓሰ 7 /2018(ኢዜኣ) ጉባኤ ሃገራዊ ምኽክር ብመሰረት ዝተትሓዘሉ ትልሚ ብዓወት እናተኻየደ ከም ዝኾነ ምክትል ዋና ኮሚሽነር ኮሚሽን ሃገራዊ ምኽክር ኢትዮጵያ ሂሩት ገብረስላሴ ተገሊፀን። ምክትል ዋና ኮሚሽነር ኮሚሽን ሃገራዊ ምኽክር ኢትዮጵያ ሂሩት ገብረስላሴ እቲ ጉባኤ ምኽክር ብዝምልከት ንመራኸብቲ ሓፋሽ መግለፂ ሂበን። ኣብ መግለፂአን፤ ኣብዚ ሕዚ እዋን ጉጅለ ኣባላት 500 በቢ ጉጅልኦም እናተዛተይሎም ኣብ ዝፀንሑ ኣጀንዳታት ኣብ ምርድዳእ ብምብጿህ ኣብቶም ምክረ ሓሳባት ፊርመኦም ብምዕራፍ እናዛዘሙ ከም ዝኾነ ተዛሪበን። ኣብዚ ከይዲ ዘይምርድዳኣትን ጎንፅታትን ኣይነበሩን ማለት ኣይኮነን ዝበላ እተን ኮሚሽነር፤ ኣብ ሓሳባት ዝግበሩ ክርክራት ስብምህላዎም ድማ እቲ ምኽክር ክንደየናይ ኣድላይ ከም ዝኾነ ኣረጋጊፅናሉ ኢና ኢለን። ኣብ መብዛሕቲኦም ሓሳባት ብምድምማፅ ናብ ሓባራዊ ሓሳብ ከም ዝበፅሑ ብምሕባር፤ ሕዚ 8ቲኦም ጉጅለታት ኣብ ዝተፈላለዩ ጉዳያት ብምስምዕማዕ ስርሖም እናዛዘሙ ከም ዝርከቡ ኣረዲአን። ኣብ ቀፃሊ እውን እዞም 8 ጉጅለታት ዝተረዳድእሎም ምክረ ሓሳባት ዘጠዓዕም(harmonize ዝገብር) ጉጅለ ከም ዝተጣየሸ ኣፍሊጠን። እዚ ጉጅለ ካብ ሎሚ ድሕሪ ሰዓት ከም ዝጅምር እውን ገሊፀን።