Siyaasa - ENA Afaan Oromoo
Siyaasa
Paartiin Badhaadhinaa Filannoo walii galaa 7ffaa mo’ate waadaa uummataaf gale hojiirra olchuudhaan misooma fulla’aa mirkaneessuu qaba
Jun 23, 2026 238
Waxabajjii 16/2018 (ENA): Paartiin Badhaadhinaa filannoo waliigalaa 7ffaa injifate waadaa uummataaf gale hojiitti hiikuun nagaa fi misooma waaraa mirkaneesuuf cimee akka hojjetu Jiraattonni magaalaa Gambeellaa ibsan. Filannoo waliigalaa keessatti paartiin Badhaadhinaa Mana Maree Bakka Bu’oota Uummataa fi Manneen Maree Naannootiif jidduu galeessaan teessuma baay’ee argachuun injifachuu isaa Boordiin Filannoo Biyaalessaa Itiyoophiyaa beeksisuun isaa ni yaadatama. Bu’aa filannichaa ilaalchisuun jiraattonni magaalaa Gambeellaa ENA’f yaada kennaniin, paartiin Badhaadhinaa filannichaan mo’ate waadaa gale hojiirra oolchuudhaan fayyadamummaa uummataa gama hundaan jiru mirkaneessuuf carraaquu akka qabu ibsaniiru. Jiraattota magaalichaa keessaa obbo Andaargee Waasihuun, paartiin Badhaadhinaa mo'ate maaniifeestoo fi sagantaa isaatiin waadaa uummataaf gale hojiirra oolchuudhaan, gaaffilee misoomaa fi bulchiinsa gaarii uummataan ka'aniif deebii kennuuf cimee hojjechuu akka qabu dubbataniiru. Uummannis mootummaa cinaa dhaabbachuun hirmaannaa filannicha irratti agarsiise misooma irrattis irra deebi'uun, tokkummaa isaa cimsee waliin hojjechuu akka qabus ibsaniiru. Paartiin Badhaadhina Filannoo biyyaalessaatiin mo’ate, hojiiwwan misoomaa waggoottan darban keessatti eegalaman itti fufsiisuun fayyadamummaa misooma uummataa mirkaneessuuf cimee hojjechuu akka qabu kan dubbate immoo dargaggoo Umood Umood dha. Keessattuu akka Naannoo Gambeellaatti waggoottan darban keessa misoomni eegalaman cimanii akka itti fufan fedhii qabna, kanaafis mootummaa cinaa ni dhaabbanna jedheera. Jiraataa magaalattii biraan obbo Zallaqaa Dabalee yaada kennaniin, paartiin mo'ate tokkummaa fi waliin jireenya uummataa cimsuudhaan nagaa fi misooma waaraa mirkaneessuu irratti xiyyeeffachuu akka qabu ibsaniiru. Paartichi waggoottan shanan dhufan keessatti gaaffilee misoomaa fi bulchiinsa gaarii uummataa deebii kan itti kennu ta’uu akka qabus yaada kennaniiru. Maaniifeestoo fi sagantaalee paartichaan karoorawwan uummataaf ibsaman hojiirra oolchuudhaan bu’aa misoomaa qabatamaa galmeessisuuf hojjechuu akka qabu kan dubbate immoo jiraataa magaalichaa dargaggoo Kaamaa Ubongii dha. Paartiin Badhaadhinaa filannicha injifachuun isaa hojiiwwan kanaan dura eegale galmaan gahuuf carraa gaarii akka uumu kan ibse dargaggoon kun, nutis akka dargaggootti cinaa isaa dhaabbannee ni tattaafanna jedheera.
Uggurri viizaa Ameerikaan hoggantoota garee Finxaaleyyii ABUT duraanii irratti kaa’uun gareen kun hatattamaan hojii badinsaa raawwatu akka dhaabuuf ergaa ifa ta’e dha
Jun 23, 2026 165
Waxabajjii 16/2018 (ENA): Uggurri viizaa Ameerikaan hoggantoota garee finxaaleyyii ABUT duraanii fi maatii isaanii irratti dhiyeenya kaa’e ergaa ifa ta’ee fi gareen kuni sochii badinsaa raawwatu hatattamaan akka dhaabuuf murtee cimaa ta’uu itti gaafatamtuun waajjira Paartii Simrat Aadde Almaaz Gabratsaadiq himaniiru. Hoggantuun bulchiinsa Yeroo Mootummaa Naannoo Tigraay duraanii fi itti gaafatamtuun waajjira Paartii Simrat aadde Almaaz Gabratsaadiq waa’ee uggura viizaa tibbana Ameerikaan hoggantoota ABUT duraanii fi maatii isaanii irra kaa’e ilaalchisee haala naannoo Tigraay ENAtti himaniiru. Akka itti gaafatamaan kun himanitti, Ameerikaan hoggantoota TPLF duraanii fi maatii isaanii irratti dhiyeenya uggurri viizaa darbe gareen kun hatattamaan hojii badii seeraan alaa raawwachaa jiru akka dhaabu ergaa ifa ta’e dha jedhani. Murteen kun gareen kun dhaabbatee akka itti yaaduu fi Waliigaltee Nageenyaa Piriitooriyaa guutummaatti hojiirra akka oolchuuf gumaacha guddaa akka taasisa jedhan. Gareen finxaaleyyii TPLF duraanii naannoo Tigraay keessatti waraanaaf qophaa’aa akka jiru kan ibsan itti gaafatamtuun waajjira Paartii Simrat, naannicha keessatti dargaggoota sadarkaa olaanaan dirqisiisuun waraanatti guuraa akka jirus akeekaniiru. Dargaggoonni naannicha keessatti garee hidhattootatti makamuu didan labsii seeraan alaatiin garee hidhattootaa kana akka makaman dirqisiifamaa akka jiran akeekaniiru. Dargaggoonni kunniin naannoo sanaa miliqaa akka jiran kan eeran yoo ta’u, dirqiin waraanatti guuramuu kana mormuun gara Finfinnee fi kutaalee biyyattii birootti baqachaa akka jiran ibsaniiru. Baandaaleen farra nageenyaa maqaa "Tsimdoo" jedhuun humnoota diina alaa waliin ta'uun Itiyoophiyaa dadhabsiisuuf hojjechaa akka jiran kan ibsan itti gaafatamtuun waajjira Paartii Samrit, gareen finxaaleyyii kuni walitti makamuun kun waraana haaraa banuuf qophaa'aa akka jiran kan mirkaneessu ta'uu ibsaniiru. Kaayyoon inni guddaan piroojektii Tsimdoo jedhamu kun Itiyoophiyaan nageenya dhabdee jeequmsa dhaabbataa keessa tursiisuu akka ta’es hubachiisaniiru. Gareen finxaaleyyii wayyaanee duraanii Shabiyaa waliin tumsa uumuun ergamaa fi meeshaa ajandaa jeequmsaa kanaa ta’ee socho’aa akka jiru ibsaniiru. Kanaaf dargaggoonni Tigraay garee finxaaleyyii TPLF duraanii, kan humna alaa waliin tumsa uumuun aangoo seeraan alaa dheereffachuu fi biyyattii tasgabbii dhabsiisuun isin gaha jechuu qaba jedhaniiru. #ENA_Afaan_Oromoo #ENA
Pirezidanti Taayyee Atsqasillaasee Komishinara Olaanaa Godaantotaa Dhaabbata mootummoota gamtoomanii waliin mari’atan
Jun 22, 2026 1629
Waxabajjii 15/2018(ENA)-Pirezidanti Taayyee Atsqasillaasee Komishinara Olaanaa Godaantotaa Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanii Dr.Barhaam Saalihiin waajjira isaaniitti simatanii dubbisaniiru. Komishinarri Olaanaa Godaantotaa Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanii Dr. Barhaam Saalihiin marii kana ilaalchisuun ENAtti akka ibsanitti, Pirezidant Taayyee Atsqasillaasee waliin marii bu’a qabeessa ta’e gaggeessuu isaanii eeraniiru. Mariin kun Itiyoophiyaan godaantota hedduu keessummeessuu keessatti shoora murteessaa bahachaa jirtuuf dhaabbanni isaanii dinqisiifannaa fi beekamtii qabu ibsuuf carraa guddaa uumuu isaa ibsaniiru. Keessattuu, biyyatiin godaantota sirna biyyaalessaa keessatti hammatuu fi gargaarsa namoomaa qofa irratti akka hin hirkamne gargaaruuf dhiyyeenya kana roodmaappii hammannaa isheen ifa goote akka fakkeenyaatti kaasaniiru. Adeemsa hojiirra oolmaa roodmaappii kanaan komishinichi mootummaa Itiyoophiyaa waliin kutannoon akka hojjetu kan mirkaneessan yoo ta'u; hawaasni addunyaas itti gaafatamummaa gamtaa isaa akka bahu waamicha dhiyeessaniiru. Gama biraatiin, Komishinar Barhaam Saalihiin Itiyoophiyaan dhiyyeenya kana filannoo waliigalaa torbaffaa milkiin xumuruu isheetiif gammachuu itti dhaga’ame ibsuun, ergaa baga gammaddanii dabarsaniiru.
Hariiroon Itiyoophiyaa fi Yunaayitid Kingidam caalaatti cimuu qaba – Dr. Geediyoon Ximootiwoos
Jun 22, 2026 919
Waxabajjii 15/2018 (ENA)-Hariiroon seenaa qabeessi Itiyoophiyaa fi Yunaayitid Kiingidam caalaatti akka cimu ministirri dhimma alaa Dr. Geediyoon Ximootiwoosa dhaaman. Sagantaan irbaata dippilomaatikii gareen Sidaraa (Sidara Group) magaalaa Landanitti qopheesse akkasumas Leber Afriikaa Neetwoorkii (Labour African Network fi embsaaiin Yunaayitid Kingidam Itiyoophiyaatti argamuun waloomaan qophaa’e gaggeeffameera. Ministirri dhimma alaa Dr Geediyoon Ximootiwoos wayita kana akka jedhanitti, gufuulee idil addunyaa waloomaan furuuf akkasumas carraalee guddinaa fi badhaadhinaa haaraatti gargaaramuuf waltajjiiwwan maree fi tumsaa qooda ijoo qabu. Hariiroon Itiyoophiyaa fi Yunaayitid Kiingidam dhaabbilee mootummaa jidduutti akka hin daangofne ibsaniiru. Tumsi kun walitti hidhamiinsa fulla’aa dhaabbilee daldalaa, dhaabbilee mootummaa, hawaasa diyaasporaa fi lammiilee biyyoota lamaanii jidduu jirurratti kan hundaa’e ta’uu ibsaniiru. Hariiroon ummattoota biyyoota lamaanii jiru kun tumsa cimaa fi egereef utubaa isa ijoodha jedhaniiru. Ministirri dhimma alaa kun dubbiisaanii keessatti ajandaa riifoomii Itiyoophiyaa yeroo ammaa fi karoora misoomaa yeroo dheeraa kaasaniiru. Keessumaa dinagdee jabeessuu, dargaggoof carraa hojii uumuuf akkasumas guddina hammataa fi fulla’aa fiduuf tattaaffii taasifamaa jiru kaasaniiru. Carraaleen tumsa daldalaa, Invastimantii, barnoota, qu’annoo teeknooloojii kalaqaa(Innoveeshinii) fi jijjiirama qilleensaa damdamachuu biyyoota lamaan jidduu jiraachuusaanii ministirichi eeraniiru. Haala idil addunyaa yeroo yerootti wal xaxaa dhufe sirnaan bahachuu fi lammiilee biyyoota lamaaniif faayidaa qabatamaa argamsiisuuf tumsa idil-addunyaa cimaa uumuun dhimma filmaata hin qabne ta’uu hubachiisaniiru. Dura taa’aan Leber Afriikaa Netwoork (LAN) Ernasti Ambee dubbii dubbataniin, Neetwoorkichi sagaleen Afriikaa imaammata bocuu Yunaayitid keessatti, waltajjiiwwan daldalaa fi dippilomaasii irratti guddatee akka mul’atu gochuurratti qooda inni bahe dinqisiifataniiru. Dinagdeen Itiyoophiyaa Afriikaarraa gabaawwan isa guddaa fi guddina si’ataa galmeessisaa jiran keessaa isa tokko ta’uu haala addaan kaasaniiru. Yuunaayitid Kingidamitti ambaasaaddarri Itiyoophiyaa Buruuk Mokonnon gamasaaniin, taateen dippilomaasichaa tumsa daldalaa, Invastimantii fi innoveeshinii biyyoota lamaanii cimaa dhufe bal’isuuf carraa gaarii uumuusaa ibsaniiru. wal deeggarsi dinagdee itiyoophiyaa fi walumaa gala biyyoota afriikaa waliin qabdu guddachuunsaa carraalee haaraa, badhaadhina waloo fi guddina hammataa fulla’aa fiduuf akka gargaaru ibsuusaanii ministeerri dhimma alaa beeksiseera.
Paartii Badhaadhinaa waliin ta’uun misoomawwan eegalaman galmaan ga’uuf kutannoon ni hojjenna -Jiraattota Magaalaa Harar
Jun 22, 2026 886
Waxabajjii 15/2018 (ENA): Jiraattonni Magaalaa Harar pirojektoota misoomaa jalqabaman Paartii Badhaadhinaa waliin ta’uun cimsuun fayyadamummaa ummataa mirkaneessuuf kutannoon akka hojjetan beeksisan. Bulchiinsi Magaalaa Harar waggoota darban keessa gaaffii jiraattotaa bishaan dhugaatii, bu’uuraalee daandii fi carraa hojii uumuu irratti gaaffii dhiyeessan deebisuuf pirojektoota misoomaa adda addaa raawwachaa akka ture ni beekama. Keessattuu pirojektoonni misoomaa fayyadamummaa hawaasummaa fi dinagdee jiraattotaa mirkaneessan, seenaa fi aadaa magaalichaa irratti dhiibbaa osoo hin geessisin mirkaneessu bu’aa jajjabeessaa galmeessaa jira. Kutannoon amma jiraattonni agarsiisan bu’aa misoomaa hanga ammaatti argame itti fufiinsa akka qabaatu fi gatiiwwan bulchiinsa gaarii daran guddisuuf fedhii ummanni qabus agarsiisa. Boordiin Filannoo Biyyaalessaa Itiyoophiyaa kaleessa filannoo waliigalaa 7ffaa Bakka Bu'oota Ummataa fi Mana Maree Naannoolee irratti Paartiin Badhaadhinaa teessoo caalmaa injifachuu isaa beeksiseera. Haaluma kanaan jiraattonni magaalaa Harar yaada isaanii ENA’f kennan hojiiwwan misoomaa fi bulchiinsa gaarii Paartii Badhaadhinaa waliin ta’uun eegalaman cimsuun fayyadamummaa ummataa mirkaneessuuf tattaaffii taasifamaa jiru cimsinee deggerra jedhaniiru. Jiraattonni kunneen hojiiwwan misoomaa, nageenya, dippilomaasii fi hojiiwwan kanaan walqabatan biroo paarticha waliin ta’uun hojjechaa jiran cimsuu itti fufna jedhaniiru. Jiraattota yaada isaanii kennan keessaa Paartiin Badhaadhinaa misooma koridarii, carraa hojii uumuu, ashaaraa magariisaa fi hojiiwwan misoomaa biroo irratti jijjiirama qabatamaa galmeessisaa jira jedhan obbo Jamaal Mahaammad. Hojiin kun itti fufuu akka qabu, ummannis hojii dhaabicha waliin eegalame itti fufuu akka qabu hubachiisaniiru. Yaada isaanii kan kennan qaama miidhamaa obbo Imraan Ahmad waggoota shanan dhufan keessatti paartiin kun fooyya’aa akka hojjetu amantaa qaban ibsaniiru. Pirojektoota misoomaa eegalaman xumuruu fi fayyadamummaa ummataa daran guddisuuf ciminaan hojjechuun barbaachisaa ta’uus hubachiisaniiru. Filannoo waliigalaa 7ffaa irratti hirmaachuudhaan sagaleen keenya gatii akka qabu ifatti arginee jirra; akkasumas Paartiin Badhaadhinaa injifachuu isaatti gammachuu qabdu ibsachuun, paartiin kuni kanaan ol akka hojjetu abdii qabdu ibsachuun cinaa dhaabbachuu akka qabdu kan ibsite immoo Yaabsiraa Dassaalenyidha. Dargaggoo Abdulaaziiz Shakib gama biraatiin Paartiin Badhaadhinaa paartii biyya ceesisu ta'uu dubbachuun,waggoota shanan dhufan keessatti hojiiwwan misoomaa fooyya’oo ta’an raawwachuudhaan fayyadamummaa ummataa akka guddisu amantaa akka qaban ibseera. Dargaggoo Abdulaaziiz akka jedhetti, paartichi pirojektoota gurguddoo hedduu ijaaruu fi hojiirra oolchuudhaan ''waadaa gochaan agarsiiseera''; Fuuldurattis hojii misoomaa eegalame dhaabicha waliin cimsinee itti fufna jedheera. #TOI #ENA Afaan Oromoo
Filannichi ummanni keenya nagaaf jecha gatii qaalii kaffalee kan itti mo’ate filannoo seenaa qabeessadha-SBA
Jun 22, 2026 505
Waxabajjii 15/2018 (ENA)- Filannichi ummanni keenya nagaaf jecha gatii qaalii kaffalee kan itti mo’ate filannoo seena-qabeessa ta’uusaa Sochiin Biyyaalessaa Amaaraa(SBA)ibse. Boordiin filannoo biyyaalessaa bu’aa filannoo biyyaalessaa 7ffaa kaleessa ifoomsuunsaa ni beekama. Haala Kanaan paartileen siyaasaa garagaraa adeemsi filannichaa milkaa’aa ta’uusaa ibsuudhaan, bu’aasaa fudhachuusaanii fi paartii badhaadhinaa sagalee caalmaan mo’ateef hawwii gaarii dabarsaa jiru. Sochiin Biyyaalessaa Amaaraa(SBA) ibsa baaseen filannoon walii galaa 7ffaa, nagaaf jecha ummanni keenya gatii qaalii kaffalee kan itti mo’ate filannoo seena qabeessadha jedheera. Filannoon walii galaa 7ffaan ummanni gara boqonnaa siyaasaa fi hawaas-dinagdee fooyya’aatti cehuuf kutannoosaa kan itti agarsiise murtoo cimaa ta’uusaa ibseera. Milkaa’inni galmaa’e bu’aa ummanni keenya fageessee ilaaluu danda’uusaa waan ta’eef seenaa guddaatti fudhatamuu kan qabudha jedhe ibsa baaseen. Filannichi diinota Itiyoophiyaa alaas abdii kan kutachiise taatee guddaa ta’uu SBA ibseera. Diyaasporaan misoomaa fi hojii misoomaa akka deeggaru akkasumas tasgabbii biyyaaf jecha ajandaawwan bu’aa hinbuufnerraa akka fagaatu waamicha godheera. Xumurarrattis paartii badhaadhinaa filannoo walii galaa 7ffaan sagalee caalmaa argateen ergaa baga gammaddanii ibsee, yeroon itti aanu biyya keenya boqonnaa hunda galeessa fooyyee qabutti kan itti ceesifnu akka ta’u ibseera.
Filannoo Waliigalaa 7fffaa keessatti Sagalee Ummatni kenname ni kabajna – Paartii Demokiraatawaa Ummatoota Walloo
Jun 22, 2026 597
Waxabajjii 15/2018(ENA) – Filannoo waliigalaa 7ffaa keessatti sagalee uummataan kenname ni kabajna jechuun Paartiin Demokraatawaa Ummatoota Walloo (PADUW) ibse. Paartichi ibsa ENA’f ergeen, filannoon waliigalaa 7ffaan nagaan xumuramuusaa gammachuu itti dhaga'ame kanaan dura ibsuu isaa yaadachiisee, bu'aa Boordiin Filannoo biyyaalessaa ibse irratti hundaa’uun sagalee uummataan kenname kan kabaju ta'uu beeksiseera. Ibsa boordichaa irratti hunda’uun, Paartiin Badhaadhinaa Mana Maree Bakka Bu'oota Uummataa fi manneen maree magaalaafi naannootiif mootummaa hundeessuu kan dandeessisu sagalee argachuu isaa eeruun, hoggantoota paartichaa, miseensotaafi uummata filataaf ergaa baga gammaddanii dabarseera. Waggoottan shanan dhufan keessattis Itiyoophiyaan rakkoolee ishee mudatan guutumaan guutuutti kan itti furaman, mariin isheen eegaltee jirtus bu'aadhaan kan itti xumuramu ta'as jedhee amantaa qabus ibseera. Paartichi ergaa dabarseen, biyya keenya jalqabbii sirna deemokiraasii keessa jirtuuf yeroo ce’umsa nagaafi guddinaa akka ta'u hawwaa, paartiin keenya birmadummaa biyyaa, deemsa misoomaafi guddinaa kan gufachiisan humnoota badii alaas ta'e keessaa, mootummaa cinaa dhaabbannee kan qabsoofnu ta'uu ni mirkaneessina, jechuun ergaa dabarseera.
Hojiiwwan Misoomaa eegalaman akka Saffisaniif hirmaannaa taasifnu cimsinee itti fufna – Dargaggoota
Jun 22, 2026 525
Waxabajjii 15/2018 (ENA) – Paartii mo'ate cinaa dhaabbachuun nageenya naannoo keenyaa eeguu fi hojiiwwan misoomaa eegalaman akka saffisaniif hirmaannaa goonu cimsanii kan itti fufan ta'uu dargaggoonni Magaalaa Amboo beeksisan. Filannoo waliigalaa keessatti Paartiin Badhaadhinaa Mana Maree Bakka bu'oota uummataafi manneen maree naannoof teessuma caalmaa argachuun mo'achuu isaa Boordiin Filannoo Biyyaalessaa Itiyoophiyaa beeksisuun ni yaadatama. Dhimma kana irratti dargaggoonni magaalaa Amboo ENA’n dubbise; nageenya naannoo isaanii eeguun hojiiwwan misoomaa jalqabaman akka saffisaniif paartii mo'ate cinaa dhaabbachuun hirmaannaa taasisan kan itti fufan ta'uu ibsaniiru. Yaada kennitoota keessaa dargaggoo Shibbiruu Nagarii Paartiin Badhaadhinaa gaaffii uummataa deebisuu kan danda'anii fi kanaan dura sadarkaa biyyaalessaafi naannootti pirojektoota gurguddoo eegalaman cimsee itti fufsiisuu akka qabu himeera. Hojiiwwan misoomaa gurguddoo sadarkaa biyyaalessaatti karoorfaman akka milkaa'aniif paarticha cinaa dhaabbachuun qooda isaa kan bahu ta'uu ibseera. Dargaggoon Yohaannis Miidhagsaa gama isaatiin, magaalicha keessatti dameewwan hundaan hojiiwwan misoomaa hojjetamaa jiran deeggaruuf qophaa'uu isaa ibseera. Paartii mo'ate waliin ta'uun hojiiwwan misoomaa jalqabaman irratti hirmaachuun, akkasumas dargaggoota naannichaa qindeessuun gahee isaarraa eegamu bahachuuf qophii ta'uu isaa ibseera. Dargaggoon Cimdeessaa Nagarii gama isaatiin; paartiin teessuma mana maree caalmaa argate kanaan dura gaaffiiwwan misoomaa lammiileen kaasaa turan deebisuu akka qabu eeruun, pirojektoonni misoomaa jalqabamanifi fayyadamummaa uummataa dabalan akka itti fufaniif qooda isaa kan bahu ta'uu ibseera.
Paartiin filannoo injifate Paartiin Badhaadhinaa fi warri filannoo kana irratti hirmaattan hundi baga gammaddan- Paartii Haqa Hawaasummaa Lammiilee Itiyoophiyaatiif (IZEMA)
Jun 22, 2026 666
Waxabajjii 15/2018 (ENA): Paartiin Badhaadhinaa hogganaa ta’ee akka itti fufuuf kan fialatameefi akkasumas dorgomtoonni dorgommii kana irratti hirmaatanii bakka bu’ummaa ummataa galmaan ga’an baga gammaddan jechuun paartiin haqa hawaasummaa lammiilee Itiyoophiyaaf (IZEMA)’n beeksiseera. Boordiin Filannoo Biyyaalessaa Itiyoophiyaa ibsa kaleessa baaseen filannoo waliigalaa 7ffaa irratti naannolee filannoo irra caalaan Paartiin Badhaadhinaa injifataa ta’uu beeksiseera. Kana hordofuun, Paartii Haqa Hawaasummaa Lammiilee Itiyoophiyaatiif (IZEMA) ergaa har’a dabarseen paartichi bakka itti dorgometti mana maree bakka bu’oota ummatootaa 13 fi teessoo mana maree naannoo fi magaalaa 73 injifachuu isaaniitiin deeggartootaa fi paartichaan baga gammaddan jechuun ergaa dabarseera. Filannoo waliigalaa 7ffaa irrattis sadarkaa biyyaatti paartii morkataa ta'ee akka xumures ibseera. Kaadhimamaa, miseensootaa fi deeggartoota paartichaa milkaa'ina galmeessisaniif baga gammaddan jechuun, waggoota filannoo itti aanuuf dursanii jiran keessatti cimina isaa itti fufsiisuun, tarsiimoo fi hojiiwwan barbaachisoo birootiin qaawwa jiru guutuudhaan, yeroo osoo hin qisaasessiin gahee dorgomaa isaa akka bahatu ammumarraa akka eegalus ibseera. Akkuma kanaan dura gochaa turre dhimmoota dantaa biyyaa tajaajilan irratti humnoota Itiyoophiyaa hunda waliin ta’uun ni hojjenna jedhaniiru. Garaagarummaa fi qeeqa keenya ajandaa dorgommii irratti qaroomina hawaasa keenyaaf malu qabannee dhiyeessuun jalqabne aadaa siyaasaa fayya qabeessaa fi ammayyaa horachuuf hojii keenya itti fufna, milkaa’ina dabalataaf ni carraaqna jedheera. Paartii Badhaadhinaa paartii biyya bulchu ta’ee itti fufuuf filatame, akkasumas dorgomtoota dorgommii kana irratti hirmaatan bakka bu’ummaa ummataa galmaan ga’an baga gammaddan jenna jechuun paartichi ergaa isaa keessatti ibseera. Dhaabbilee dimokiraasii ijaaruu fi haala siyaasaa haqa qabeessa ta’e har’a irraa eegalee hundaaf qixa dhaqqabamaa taasisuuf kutannoon akka hojjatu dhaameera. Paartiin injifate yaada uummataa dhaggeeffachuu; yaadonni misoomaa fi jijjiirama biyyattiif faayidaa qaban gama kamirraayyuu argamuu akka danda’aniifi kan hunda hirmaachise akka ta’u ergaa isaa keessatti himeera. Akkasumas qeeqa gara bal’inaan fudhachaa ,waliin ta'uun dimokiraasii biyyi keenya barbaaddu akka ijaarru jechuun Paartiin Haqa Hawaasummaa Lammiilee Itiyoophiyaaf (IZEMA)’n ibsa isaa keessatti eereera. #TOI #ENA Afaan Oromoo
Mariin biyyaalessaa Itiyoophiyaa keessatti gaggeeffamaa jiru wal-hubannoo uumuun tokkummaa kan cimsudha
Jun 20, 2026 2764
Waxabajjii 12/2018 (ENA)- Mariin biyyaalessaa Itiyoophiyaa keessatti gaggeeffamaa jiru hubannoo waloo biyyaalessaa uumuun tokkummaa kan cimsu ta'uu Itiyoophiyaatti bakka bu'aan sagantaa Misooma Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanii (UNDP) Saamu'eel Doo ibsan. Komiishiniin marii biyyaalessaa Itiyoophiyaa yaa’ii isaa Adooleessa 8 bara 2018 irraa jalqabee akka gaggeessu beeksiseera. Komiishinichi yaa’ii kana gaggeessuuf qophiiwwan barbaachisoo taasisaa jira. Itiyoophiyaatti Bakka Bu'aan Sagantaa Misooma Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanii Saamu'eel Doo ENA waliin turtii taasisaniin, Komiishiniin Marii Biyyaalessaa Itiyoophiyaa erga hundaa'ee kaasee hojii nama dinqisiisu hojjechuu isaa ibsaniiru. Mariin rakkina bu'uuraa biyya tokko keessatti mul'atu mariidhaan furuun hubannoo waloo biyyaalessaa uumuu kan dandeessisu ta'uu eeraniiru. Adeemsa marii Itiyoophiyaan gaggeessaa jirtu milkiin itti fufsiisuuf kutannoo agarsiisaniif mootummaan fi ummanni Itiyoophiyaa akkasumas komiishinichi galata guddaan isaaniif mala jedhaniiru. Muxannoo Laayibeeriyaa dabalatee, Kolombiyaa, Ameerikaa Latiini, Eeshiyaa fi kutaalee Afrikaa adda addaa keessatti mariiwwan biyyaalessaa taasifaman qo'achuu isaanii eeranii; adeemsi marii furmaata filannoo hin qabne ta'uu ibsaniiru. Hojiin akkasii fedhii guddaa, kutannoo ol'aanaa fi waliin gara fuulduraatti deemuuf obsa cimaa kan gaafatu ta'uu hubachiisaniiru. Filannoowwan nagaa fi marii carraa fuulduraa hawaasaa caalaatti kan ifa taasisan ta'uu ibsuun; Itiyoophiyaa saboota baay'ee fi seenaa nama dinqisiisu qabdu keessatti tokkummaa biyyaalessaa fi misooma waaraa caalaatti cimsuuf mariin waliinii murteessaa ta'uu ibsaniiru. Kanaafuu, Itiyoophiyaanonni adeemsa marii kana keessatti dammaqinaan hirmaachuun milkaa'ina isaatiif gahee ijaarsaa taphachuu akka qaban hubachiisaniiru.
Rakkoo bulchiinsa gaarii mudatan furuuf mariin hawaasaa gaggeeffame
Jun 19, 2026 2675
Waxabajjii 12/2018 (ENA)-Magaalaa Shaggar Kutaa Magaalaa Gafarsa Gujeetti waltajjiin marii hawaasaa rakkoo bulchiinsa gaarii fi kenna tajaajilaan wal qabatanii ka’aa turan furuun Mootummaa fi Ummata gidduutti wal hubannaa gaariin akka jiraatuuf mariin gaggeeffamuu waajjirri komunikeeshinii kutaa magaalichaa beeeksise. Waltajjicha irratti kan argaman Itti Aanaan Bulchaa Kutaa Magaalichaa Obbo Haacaaluu Lachiisaa Mootummaan fayyadamummaa ummataa mirkaneessuuf imaammataa fi tarsiimoowwan garaagaraa baasuun hojjechaa jira jedhaniiru. Waltajjii fuulaa fi fuulaatiin komataafi komatamaa walitti fiduun rakkooleen jiran furmaata waarawaa ta'e akka argatan taasifamaa jiraachuu himuun, gaaffilee fi komiilee hawaasaa hiikuuf qindoominaan hojjechuun murteessaa ta'uu himaniiru. Waajjira Paartii Badhaadhinaa Damee Kutaa Magaalichaatti Itti Gaafatamaan Siyaasaa obbo Wanduu Nagaash Mootummaan rakkoolee Kenna tajaajilaafi Bulchiinsa gaarii sadarkaan jiran hiikuuf hojjechaa jiraachuu ibsaniiru. Hawaasni tajaajila argachuu qabu karaa guutuu akka argatu taasisuuf hojjechuun murteessaa ta'uu himuun, rakkoo bishaan dhugaatii akka Kutaa Magaalichaatti jiru hiikuuf hawaasa waliin qindoomuun kan hojjetan ta'uu himaniiru. Rakkooleen Kenna tajaajilaa fi Bulchiinsa gaarii sadarkaan jiran akka furamaniif waltajjii fuulaa fi fuulaatiin komataa fi komatamaa walitti fiduun wal hubannaan gaarii fi kallattiin furmaataa akka jiraatuuf xiyyeeffannoon hojjetamaa jiraachuu Itti Gaafatamtuun Waajjira Komunikeshinii Kutaa Magaalichaa Daraartuu Kabbadaa ibsaniiru. Kanaaf guyyaa har’aa rakkoo bishaan dhugaatii jiru furuuf Komataa fi komatamaa walitti fiduun iftoomina uumuufi hawaasa keenyaaf furmaata kennuuf waltajjiin fuulaa fi fuulaa kun kan qophaa'e ta’uu ibsaniiru. Hirmaattonni Waltajjichaa tokko tokkos rakkoon bishaan dhugaatii isaan muudachaa jiraachuu himuun, Mootummaan rakkoo kanaaf furmaata akka isaaniif kennu gaafataniiru. Waltajjicha irratti qooda fudhattoonni garaagaraa komii rakkoo bishaan dhugaatii sadarkaan jiran furuuf qindoominaan kan hojjetan ta'uu himaniiru. Waajjira koomunikeeshinii Kutaa magaalichaarraa
Mariisistoota Yaa’ii Marii Biyyaalessaaf leenjiin hubannoo fi ogummaa kennamuu eegale
Jun 18, 2026 2675
Waxabajjii 11/2018 (ENA): Komishiniin Maree Biyyaalessaa Itiyoophiyaa marisistoota Yaa’ii Marii Biyyaalessaatiif leenjii hubannoo fi ogummaa kennuu eegaleera. Leenjiin mariisistootaaf kennamu kun Finfinneetti gaggeeffamaa jiru kun Waxabajjii 11 hanga 17, 2018tti guyyoota torbaaf akka turu gabaafameera. Baniinsa leenjichaa irratti argamuun akka ibsanitti Komishinarri Olaanaa Komishinichaa Piroofeesar Masfin Ara’ayaa sagantaan leenjii kun imala Itiyoophiyaan garaagarummaa jiru mariin, iftoominaa fi waliigalteen itti furamu ijaaruuf taasiftuuf milkaa’ina guddaa fi boqonnaa biraati jedhani. Mariisistoonni itti gaafatamummaa biyyaalessaa guddaa kana amanamummaadhaan kan baatan imaanaa ta’uu hubachiisuun, namoota seenaa hojjetan waliin ta’uun egeree hawaasummaa, ummataa fi dimokiraatawaa biyyattii ijaaran ta’anii of ilaaluu akka qabanis dhaamaniiru. Leenjiin kun hirmaattonni beekumsa, dandeettii fi duudhaalee marii ulfina lammii Itiyoophiyaa hunda kabaju hoogganuu fi hawwii waloo nagaa, haqaa fi tokkummaa isaanii galmaan ga’uuf isaan dandeessisu akka horatan kan taasisu ta’uu ibsaniiru. Hirmaattonni hundinuu yeroo konfiraansii kanaa dubbachuu fi hirmaachuuf carraa walqixa akka argatan gochuu, waliigaltee dhabuu yeroo marii uumamu sirnaan bulchuu, akkasumas mariin kun hubannoo walootti akka geessu karaa agarsiisuutu irraa eegama. Akkasumas hirmaattonni imaanaa sabaa guddaa kana namuusaan, loogii malee fi obsaan akka raawwatan dhaamaniiru. #TOI #ENA Afaan Oromoo
Hojiiwwan misooma, nageenyaa fi fedhii biyyaalessaa eegsisuun eegale cimsinee itti fufna - paartilee siyaasaa
Jun 16, 2026 3996
Waxabajjii 9/2018 (ENA) - Miseensonni mana maree waloo paartilee siyaasaa Naannoo Hararii hojiiwwan misooma biyyaa, nageenyaa fi fedhii biyyaalessaa eegsisuu cimsanii akka itti fufan beeksisan. Haalaa bu'ura seeraa Mana Maree Waloo Paartilee Siyaasaa Itiyoophiyaa itti hundaa'een, dhimmoota gurguddoo biyyaalessaa fi naannoo irratti garaagarummaa jiru mariidhaan furuun, ajandaawwan waloo irratti waliin hojjechuun ijaarsa sirna dimokiraasii ta’ee fudhatama. Haaluma wal fakkaatuun Manni Maree Waloo Paartilee Siyaasaa Naannoo Harariis dhimma misoomaa, nageenyaa fi fedhii biyyaalessaa irratti ejjennoo waloo calaqqisiisuunsaa, naannichatti aadaa siyaasaa fayyaalessaa fi walitti dhihaatu guddisuuf carraaqqii taasifamaa jiruuf agarsiistuu dha. Miseensota mana maree waloo keessaa bakka bu'aan Dhaabbata Dimookraasii Hararii (HADIID) Obbo Huseen Suleeymaan akka jedhanitti; paartilee gidduu garaagarummaan ilaalchaa yoo jiraates, misooma biyyaa fi naannoo akkasumas nageenyaaf hojiiwwan bifa tumsaatiin raawwatamaa jiran cimsanii akka ittifufan ibsaniiru. Keessattuu, carraaqqii gaaffiin Ulaa galaanaa Itiyoophiyaa deebii sirrii akka argatuuf tattaaffii taassifamuu fi pirojektoota gurguddoo biyyaalessaa biroo irratti ejjennoo wal fakkaataa kan qaban ta'uu isaanii Obbo Huseen cimsanii ibsaniiru. Humnoota nageenya biyyaa booressuu fi fedhii biyyaalessaa dhabsiisuuf gurmaa'anii socho'an paartiin isaanii dammaqinnaan hordofaa akka jiru kan eeran Obbo Huseen; humnoota kanneen ummata waliin ta'uun kutannoodhaan akka irratti qabsaa’an beeksisaniiru. Walitti qabaan Mana maree waloo paartilee siyaasaa naannoo Hararii fi bakka bu'aan Paartii tokkummaa biyyaalessaa Itiyoophiyaa Hasannat Mummee gama isaaniitiin paartiin isaanii misooma, nageenyaa fi fedhii biyyaalessaa Itiyoophiyaa dursa kan kennuu fi gochawwan biyya diiganirratti kan qabsa’anidha. Nagaya fi misooma waaraa biyyaatiif garaagarummaa malee qindoominaan ni hojjanna, kan jedhan Aadde Hasanat, keessattuu hojii humnoota finxaaleyyii kan biyyaaf yaaddoo ta'an manni marichi dammaqinnaan hordofaa fi ejjennootiin kan qabsaoo ta'uusaanii dubbataniiru. Naannichatti paartilee dorgomtoota socho'an waliin walitti dhufuun fi mari'achuun misooma waaraa, nageenyaa fi guddina hunda galeessa naannichaa irratti paartiin isaanii qindoominaan hojjechaa jira kan jedhan immoo miseensa mana maree waloo fi bakka bu'aa EZEMA Maatileet Zawuduu ti. Humnoonni biyya jeequu fi fedhii biyyaalessaa dhabsiisuuf yaalan taateewwan darbe irraa kan hin barannee fi uummataaf kan hin yaadne ta'uu eeruun gocha kana irraa akka of qusatanii fi mariin walitti dhihaatanii dantaa uummataa mirkaneessuuf waliin hojjechuun akka irra jiru dubbataniiru. Naannichatti yeroo kamiyyuu caalaa dameewwan misoomaa adda addaa fi hojiiwwan dantaa biyyaa kabachiisan irratti garaagarummaa siyaasaa dhiisuun waliin hojjetamaa jira kan jedhan immoo, Paartii Badhaadhinaa Damee Naannoo Hararitti Daarektara Ijaarsa Aadaa Dimokiraasii Obbo Hasan Abdiiti. Misoomaa fi nageenya naannichaa mirkaneessuun biyyattii gara fuulduraatti tarkaanfachiisuuf hojii eegalame cimsanii akka itti fufanis dabalanii ibsaniiru.
Naannoo Oromiyaatti hidhattoonni duraanii karaa nagaatti deebi’an ajandaasaanii komishinii marii biyyaalessaa Itiyoophiyaaf kennan
Jun 16, 2026 2979
Waxabajjii 9/2018 (ENA)- Naannoo Oromiyaatti hidhattoonni duraanii karaa nagaatti deebi’an ajandaasaanii komishinii marii biyyaalessaa Itiyoophiyaaf kennan. Hidhattoonni naannoo Oromiyaatti karaa nagaatti deebi’an waltajjii yaa’ii marii biyyaalessaa ajandaa walitti qabuu fi hirmaattota fo’achuu guyyoota lamaaf magaalaa Adaamaatti gaggeessaniiru. Hidhattonni duraanii hedduun karaa nagaatti deebi’an waltajjii ajandaa walitti qabuurratti argamaniiru. Hidhattoonni duraanii itti aantuu komishinata muummee marii biyyaalessaa Itiyoophiyaa Hiirut G/Sillaaseef ajandaasaanii kennaniiru.
Itiyoophiyaan tekinoolojiidhaan deeggaramtee filannoo nagaa fi milkaa'aa Afriikaaf fakkeenya ta'u gaggeessuun ishee kan dinqisiifatamu dha
Jun 15, 2026 4126
Waxabajjii 8/2018 (ENA)- Itiyoophiyaan tekinoolojiidhaan deeggaramtee filannoo nagaa fi milkaa'aa Afriikaaf fakkeenya ta'u gaggeessuun ishee kan dinqisiifatamu ta'uu Itiyoophiyaatti Ambaasaddarri Hindii Aniil Kumar Rayi ibsan. Itiyoophiyaan caamsaa 24 bara 2018 filannoo walii galaa dhabileen Ardii fi Riijinii kanneen akka Gamtaa Afriikaa (AU) fi IGAD taajjabdoota filannoo bobbaasuun filannoo walabaa fi dimokiraatawaa ta'uu isaa mirkaneessan gaggeessuun ishee ni yaadatama. Tajjabdoonni biyya keessaas filannoo kanaan keessatti kan hirmaatan yoo ta'u, mana maree Dhaabbilee Hawaasa Siivilii Itiyoophiyaa dhaabbilee 55 of keessatti qabatu, filannoon walii galaa 7ffaan hirmaachisaa, walabaa fi dimokiraatawaa ta'uu isaa taajjabuusaanii ibseera. Boordiin Filannoo biyyaalessa Itiyoophiyaa, dhaabbileen nageenyaa, haqaa fi dimookiraasii filannichi loogiirraa bilisaa fi dandeettii dhaabbataan/gahumsa/ akka gaggeeffamu gochuu isaanii taajjabuu mirkaneessaniiru. Itiyoophiyaatti Ambaasaddarri Hindii Aniil Kumar Rayi ENA waliin turtii taasisaniin, Ummatni fi Mootummaan Itiyoophiyaa filannoo guutuu milkaa'aa ta'e gaggeessuu isaanii ibsaniiru. Ministirri Muummeen Dr. Abiyyi Ahimad filannoon dura filannoo hirmaachisaa ta'e gaggeessuuf haala waadaa galaniin, mootummaan dimokiraasummaa filannichaaf qophii duraa irraa kaasee haala mijeessuusaa dinqisiifataniiru. Filannicha Itiyoophiyaanonni hedduun sagalee isaanii kan kennan, hirmaannaa ho’aan dubartootaa fi dargaggootaa kan itti mul'ate ta’uu ibsaniiru. Dhaabbileen akka Gamtaa Afriikaa fi IGAD taajjabdoota filannoo bobbaasuun filannichi nageenyaa fi haqa qabeessa ta'uu mirkaneessuun isaanii dimokiraatawaa ta'uu isaa kan agarsiisu ta’uu raajeffachuun ibsaniiru. Itiyoophiyaan galmee kaadhimamtootaa fi filattootaa irraa kaasee teknoolojiidhaan deeggaramee, filannoo walaba, nagayaafi dimokiraatawaa Afriikaaf fakkeenya ta'u gaggeessuu dandeeyseettijedhaniiru. Dhumarratti Ambaasaddarichi , dhimmi Afriikaa Afriikaanotaan furamuu qaba, jechuun kanaafis, filannoo Itiyoophiyaa keessatti taajjabdoonni Gamtaa Afriikaa fi IGAD bobba'uun isaanii agarsiiftuu ta’uu ibsaniiru.
Garaagarummaa fi gaaffii qaban karaa nagaa dhiyeessuun agarsiiftuu qaroominaati dha- Koomishinara Olaanaa Piroofeesar Masfin Ara’ayaa
Jun 15, 2026 3886
Waxabajjii 8/2018 (ENA): Garaagarummaa fi gaaffii qaban karaa nagaa dhiyeessuun agarsiiftuu ogummaa qaroominaati jedhan Komishinarri Olaanaan Komishinii Marii Biyyaalessaa Itiyoophiyaa Piroofeesar Masfin Ara’ayaa. Komishiniin Marii Biyyaalessaa Itiyoophiyaa hidhattoota duraanii Mootummaa Naannoo Oromiyaa keessatti hidhatanii booda karaa nagaa hawaasatti makaman waliin marii Adaamaatti gaggeessaa jira. Haasaa baniinsaa isaanii keessatti Komishinarri Olaanaan Komishinichaa Piroofeesar Masfin Ara’ayaa hidhattoonni duraanii nagaaf dursa kennuu fi daandii nagaa filachuun deebi’uu murteessuu isaanii galateeffataniiru. Garaagarummaa fi gaaffii qaban karaa nagaa dhiyeessuun qaroomina ogummaa kan mul’isu ta’uu ibsuun, waliigaltee biyyaalessaa waaraa biyyattii keessatti uumuuf filannoo karaa nagaa ta’uu ibsaniiru. Komishinichi konfiraansii marii biyyaalessaa isa guddaa Adoolessa 8, 2018 irraa eegalee akka gaggeessu beeksiseera. Kanaafis konfiraansii marii biyyaalessaa guddichi akka gaggeeffamuuf adeemsa marii hirmaachisaa fi hunda hammatee ajandaa uumuu fi marii hirmaachisaa marsaa adda addaatiin raawwachuun isaa ni beekama. #ENA_Afaan_Oromoo #ENA
Komishiniin Marii Biyyaalessaa Itiyoophiyaa Hirmaannaa Marichaaf Waamicha Dhiyeesse
Jun 15, 2026 3367
Waxabajjii 8/2018 (ENA): Komishiniin Marii Biyyaalessaa Itiyoophiyaa konfiraansii marii xumuraa Adoolessa 8/ 2018 irraa eegalee kan gaggeeffamuuf lammiileen biyyattii hundi akka isa cinaa dhaabbatuuf waamicha dhiyeesse. Seenaa biyya keenyaa keessatti yeroo jalqabaatiif komishinichi dhimmoota Itiyoophiyota guutuu Itiyoophiyaa fi biyya alaa jiran dhimmoota wal dhabsiisu irraa walitti qabuun, walii galtee waaraarra gahuuf yaada galtee walitti qabaa turuun isaa ni yaadatama. Ajandaawwan kanneen irratti yaada sadarkaa biyyaatti kan qopheessu Yaa’iin Marii Biyyaalessaas Adoolessa 8, 2018 irraa eegalee Finfinneetti konfiraansii marii biyyaalessaa gaggeessuuf qophii xumureera. Kanaaf komishinichi lammiileen Itiyoophiyaa hundi taatee seena qabeessa kana deeggaruun itti gaafatamummaa biyyaalessaa akka bahatan waamicha dhiyeesseera. Komishinichi bakka bu’oonni hawaasaa fi qooda fudhattoonni filataman walgahii milkaa’aa fi bu’a qabeessa ta’e mirkaneessuuf qophii barbaachisu hunda akka taasisanis dhaameera. #ENA_Afaan_Oromoo #ENA
Manni Maree Waloo Paartilee Siyaasaa Milkaa'ina Marii Biyyaalessaatiif Deeggarsa taasisu cimsee itti fufa
Jun 12, 2026 5269
Waxabajjii 5/2018 (ENA): Manni Maree waloo Paartilee Siyaasaa Itiyoophiyaa keessatti waliigaltee biyyaalessaa nageenyi isaa mirkanaa’e fi sirna dimokiraasii cimaa ijaaruuf murteessaa ta’e, milkaa’ina isaaf deeggarsa taasisu cimsee itti fufa jedhan walitti qabaan Mana Marichaa obbo Salamoon Ayyalaa. Komishiniin marii biyyaalessaa Itiyoophiyaa dhaabbata walabaa Labsii Lakk. 1265/2014’n kan hundaa’e yoo ta’u, nageenya waaraa biyyattii keessatti buusuuf hojjechaa jira. Hanga ammaatti aanaa irraa eegalee hawaasa guutuu, paartilee siyaasaa, waldaalee siivikii, hayyootaa fi qooda fudhattoota hunda hirmaachisuun hojii ijaarsa ajandaa bal’aa raawwateera. Dhaabbatichi yeroo ammaa kana ajandaawwan qindaa’an kanaan gara marsaa barbaachisaa itti aanutti ce’uuf, yeroo dhiyootti konfiraansii biyyaalessaa guddicha gaggeessuuf qophii xumuraa isaa xumuree jira. Walitti qabaan Mana Maree waloo Paartilee Siyaasaa Itiyoophiyaa obbo Solomoon Ayyalaa marii biyyaalessaa eegalame waliigaltee biyyaalessaa uumuu fi misooma mirkaneessuu keessatti gahee addaa qaba jedhan. Biyyattiin gufuuwwan jaarraa hedduuf turan irraa gara misoomaa marsaa haaraatti ce’uuf mariin biyyaalessaa murteessaa ta’uu hubachiisuun, kanaaf filannoo guddaa fi amanamaa ta’uu akeekaniiru. Manni Maree Waliinii adeemsa marii kanarratti dammaqinaan hirmaachuu bira darbee ajandaawwan biyyaalessaa paartilee siyaasaa irraa walitti qabaman marsaa lamatti Komishinii Marii Biyyaalessaa Itiyoophiyaaf dhiyeessuu isaa himaniiru. Rakkooleen yeroo dheeraaf Itiyoophiyaanota gidduutti waliigaltee dhabuu uume, konfiraansii marii biyyaalessaa guddicha, kan yeroo dhiyootti ni gaggeeffama jedhamee eegamu irratti, dhaabbataadhaan akka furamu amantaa guutuu akka qabanis ibsaniiru. Filannoo waliigalaa bara 2018 fi milkaa’ina marii biyyaalessaa hordofuun Manni Maree Waloo Paartilee Siyaasaa karoora addaatiin hundeeffamuu isaa kan ibsan obbo Salamoon, komishinichi itti gaafatamummaa guddaadhaan sadarkaa kanarra ga’uu isaatiif dinqisiifannaa qaban ibsaniiru. Paartileen walitti dhufeenya hojii dhiyeenyaa fi itti gaafatamummaa biyyaalessaa komishinicha waliin qaban cimsanii akka itti fufan kan akeekan yoo ta’u, yeroo murteessaa kanatti hubannoo waloo bu’uura kaa’uuf carraa ta’uu hubachiisaniiru. Akkasumas, Manni Maree Waloo adeemsa biyyaalessaa seena qabeessaa fi abdachiisaa ta’e kana dammaqinaan deeggaruun, biyyattiin siyaasa hirmaachisaa hin taane hudhee biyya qabaa kan ture irraa gara marsaa haaraa tasgabbii fi ijaarsa sirna dimokiraasiitti akka ceetuuf gumaacha taasisa jedhan. #ENA_Afaan_Oromoo #TOI #ENA
Pirezidaanti Taayye Atsqasillaasee Ambaasaddaroota biyyoota lamaan yeroo hojii isaanii xumuran gaggeessan
Jun 10, 2026 5861
Waxabajjii 3/2018 (ENA)- Pirezidantiin Riippabilika Dimookiraatawaa Federaala Itiyoophiyaa Taayye Atsqasillaasee, ambaasaddara Luksembargi Itiyoophiyaa turan ZyaanKiraawuzarii fi ambaasaddora Emireetota Araba Gamtoomanii Mohaammad Saaleem Alraashiidii hojii isaanii xumuran gaggeessaniiru. Hariiroon dippilomaasii firii qabeessaa fi milkaa'aan biyyoota kanneen gidduu jiru cimee akka ittifufu ibsameera. Ambaasaddarri Luksembargi Itiyoophiyaatti turan ZyaanKiraawuzari yaada isaanii ENA’f kennan, yeroo turtiisaaniitti hojiiwwan tumsa dippilomaasii biyyoota lamaanii cimsan hojjechuusaanii dubbataniiru. Hojiiwwan tumsa dinagdee Itiyoophiyaa fi Luksembarg gara sadarkaa olaanaatti ceesisuuf hojjetamanis milkaa'aa akka turan kaasaniiru. Kanaanis, sagantaa leenjii dandeettii ogummaawwan faayinaansii fi dinagdee gabbisu qopheessuun, biyyoota lamaan gidduutti wal-jijjiiraan muuxannoo bu'a qabeessi taasifamuu isaa ibsaniiru. Michummaan cimaan biyyoota lamaanii gara fuulduraattis dameewwan tumsa dinagdee magariisaa fi misooma faayinaansiitiin cimee akka ittifufu amantaa qaban ibsaniiru. Fooyya'iinsi dinagdee gooroo Itiyoophiyaa xiyyeeffannoo kaampaaniwwan Luksembargi hawwachuun abdii guddaa kan kennu ta'uus dubbataniiru. Kaampaaniiwwan Luksembargis adeemsa jijjiirama carraawwan gabaa fi invesitimentii Itiyoophiyaa ilaaluun hirmaannaa isaanii akka guddisan dhaamsa dabarsaniiru.
Manni maree bakka bu’oota ummataa boru wal gahii idilee ni gaggeessa
Jun 10, 2026 4244
Waxabajjii 3/2018 (ENA)-Manni maree bakka bu’oota ummataa 6ffaa bara hojii wagga shanaffaa walgahii idilee 25ffaa akka gaggeessu beeksise. Wal gahii kanaanis, ibsa bajataa wixinee bajataa bara bajataa 2019 ilaalchisuun ministirri maallaqaa Ahimad Shidee dhiheessan irratti ni mari’ata. Marii Kanaan boodas labsii wixinee bajataa koree dhaabbataa dhimmoota pilaanii, bajataa fi fayinaansiif akka qajeelchu ni eegama jedhamuusaa odeeffannoon mana marichaa ni mul’isa.