Ciyaaraha - ENA Af-Soomaali
Ciyaaraha
Itoobiya oo ka adkaatay Mozambiik isreebreebka Koobka Qaramada Afrika
Nov 13, 2026 37
Addis Ababa; Gudba 4/2019 (ENA): Xulka qaranka Itoobiya ayaa 1-0 kaga badiyay Mozambiik isreebreebka 36-aad ee Koobka Qaramada Afrika. Kenan Markneh ayaa dhaliyay goolka daqiiqadii 85-aad ciyaartii Group 10-aad ee ka dhacday garoonka Zimpeto. Kooxda qaranka Itoobiya, oo soo bandhigtay ciyaar wanaagsan qeybtii labaad, ayaa isku dayay inay goolka dhaliyaan. Mozambiik ayaa ku guuldareysatay inay ka faa'iidaysato fursadaha gool dhalinta ee ay heleen qeybtii hore. Ka dib natiijada, Itoobiya waxay heshay saddexdii dhibcood ee ugu horreysay ee Group 10. Kooxda Walya waxay kordhisay booskooda kaalinta afraad ilaa saddexaad iyagoo leh saddex dhibcood. Mozambique waxay ku jirtaa kaalinta labaad iyadoo leh shan dhibcood. Isreebreebka xiga ee labada dal ayaa lagu qaban doonaa Talaadada, Nofeembar 8, 2019 garoonka caalamiga ah ee Bahir Dar. Senegal ayaa hogaamineysa group-ka iyadoo leh toddobo dhibcood.
TAARIIKHDA HALGANKA IYO GUULAHA CIYAARTOYDA WAAWEYN OO DHIIRRIGELIN IYO TUSAALE U NOQOTAY JIILKA SOO KORAYA
Nov 12, 2026 77
Ciyaartoyda da’da yar ee ku jira tababarka ciyaaraha ayaa sheegay in taariikhda guusha iyo halganka ay soo mareen ciyaartoydii waaweynaa ee magaca iyo sharafta Itoobiya sare u qaaday fagaarayaasha ciyaaraha caalamka ay il weyn oo dhiirrigelin iyo hiigsi u tahay carruurta iyo dhallinyarada soo koraysa. Taariikhda guulaha ciyaartoyda waaweyn ee magaca Itoobiya sare u qaaday fagaarayaasha ciyaaraha adduunka ma aha oo keliya wax lagu faano maanta, balse waa dhaxal ay jiilalka mustaqbalku ku faani doonaan, isla markaana u noqonaya il dhiirrigelin iyo dhiirran-gelin.
ITOOBIYA OO bilad DAHAB AH OO DHEERAAD AH KA HESHAY CIYAARAHA OLOMBIKADA DHALLINYARADA
Nov 10, 2026 60
Addis Ababa, Gudba, Hidar, 1,2019 (ENA) Orodyahanadda Elsabet Amare ayaa Itoobiya u xaqiijisay biladdeedii shanaad ee dahabka ahayd, kaddib markii ay kaalinta koowaad ka gashay tartanka orodka 1,500 mitir ee haweenka. Orodyahanadda Elsabet ayaa tartanka ku dhamaysatay 4 daqiiqo, 28 ilbiriqsi iyo 02 mikrosekan, taas oo u suurtagelisay inay kaalinta koowaad gasho. Ciyaaraha Olombikada Dhallinyarada ee afraad ayaa haatan ka socda magaalada Dakar ee dalka Senegal.
ITOOBIYA OO KU GUULEYSATAY BILADDEEDII AFRAAD EE DAHABKA AHAYD EE CIYAARAHA OLOMBIKADA DHALLINYARADA
Nov 10, 2026 76
Addis Ababa, Gudba,Hidar,1,2019 ENA Ciyaaraha Olombikada Dhallinyarada ee afraad oo ka socda magaalada Dakar ee dalka Senegal ayaa weli socda. Tartanka kama dambaysta ah ee orodka 800-ka mitir ee ragga oo maanta la qabtay, waxaa kaalinta koowaad galay orodyahan Yoomif Abebe. Yoomif ayaa tartanka ku dhammeystay 1 daqiiqo, 48 ilbiriqsi iyo 99 mikrosekan. Guushan ayaa Itoobiya u xaqiijisay biladdeedii afraad ee dahabka ahayd ee Ciyaaraha Olombikada Dhallinyarada.
Itoobiya oo xoojineysa doorka haweenka iyo dhallinyarada ee go’aan-qaadashada siyaasadeed, si ay uga qayb qaadato nabadda iyo barwaaqada waarta ee Afrika
Nov 5, 2026 94
Addis Ababa, 26 Dirir 2018 (ENA) – Wasiirka Dhallinyarada iyo Ciyaaraha Itoobiya, Dr. Aklilu Tadesse, ayaa sheegay in Itoobiya, iyadoo ku ku dhamaysa falsafadda Medemer (wada-jir), ay xoojinayso doorka haweenka iyo dhallinyarada ee go’aan-qaadashada siyaasadeed, si ay uga qayb qaadato xaqiijinta nabad waarta iyo barwaaqada Afrika. Shirweynaha Labaad ee Xisbiyada Siyaasadeed ee Afrika ayaa ka furmay magaalada Addis Ababa. Shirweynahan oo muddo saddex maalmood ah ka socon doona Xarunta Xuska Guusha Adwa, laga bilaabay maanta halku-dhiggiisu yahay “Hoggaaminta Horumarka: Xisbiyada Siyaasadeed oo ah Naqshadeeyayaasha Mustaqbalka Dhaqaale ee Afrika.” Maanta waxaa sidoo kale socda munaasabadda furitaanka Madasha Wadajirka ah ee Hoggaaminta Siyaasadeed ee Haweenka iyo Dhallinyarada Afrika. Wasiirka Dhallinyarada iyo Ciyaaraha Itoobiya, Dr. Aklilu Tadesse, ayaa soo dhaweeyay haweenka iyo dhallinyarada ka kala yimid dalalka Afrika ee ka qaybgalaya madasha, isagoo ku yiri: Ku soo dhowaada Itoobiya, dhulkii taariikhiga ahaa ee ilbaxnimada. Wasiirku waxa uu sheegay in hal-ku-dhigga Shirweynaha Xisbiyada Siyaasadeed ee Afrika uu yahay ajande muhiim ah oo si weyn u taabanaya xaaladda iyo baahiyaha maanta ka jira qaaradda Afrika. Waxa uu xusay in shirweynuhu door muhiim ah ka qaadanayo xoojinta hay’adaha u adeegaya himilooyinka wadajirka ah ee Afrika, si jiilka soo socda loogu wareejiyo qaarad barwaaqo ah. Waxa kale oo uu tilmaamay in mustaqbalka Afrika uu ku xiran yahay ka-qaybgalka firfircoon ee haweenka iyo dhallinyarada, isagoo dhallinyarada ku tilmaamay xoogga horseeda isbeddelka qaaradda, isla markaana ah ilaha nabadda iyo awoodda Afrika. Dr. Aklilu ayaa sheegay in Itoobiya ay si weyn uga muuqato ka-qaybgalka haweenka iyo dhallinyarada ee jagooyinka hoggaamineed. Waxa uu intaas ku daray in haweenka iyo dhallinyaradu door muhiim ah ka qaadanayaan hal-abuurka, ganacsiga, shaqo-abuurka iyo hoggaaminta. Wasiirku waxa uu caddeeyay in mowqifka Itoobiya yahay in aan la gaari karin barwaaqo qaran haddii aanay dhallinyaradu si firfircoon uga qayb qaadan horumarka dalka, isagoo ku tilmaamay dhallinyarada naqshadeeyayaasha isbeddelka. Waxa uu sidoo kale carrabka ku adkeeyay in aanay ku filnayn oo keliya in haweenka iyo dhallinyarada laga qaybgeliyo arrimaha siyaasadda, balse ay muhiim tahay in la aamino, lana xoojiyo ka-mid-noqoshadooda iyo awooddooda go’aan-qaadasho. Ugu dambayn, waxa uu sheegay in haweenka iyo dhallinyaradu ay si ku filan uga qayb qaataan maamulka iyo hoggaaminta, gaar ahaan dhinacyada isbeddelka tiknoolajiyadda iyo wax ka qabashada saameynta isbeddelka cimilada. Wasiirku waxa uu xusay in falsafadda Medemer ee dowladda Itoobiya ay ku dhisan tahay in guul lagu gaaro midnimo iyo wadajir, isagoo carrabka ku adkeeyay in dhallinyaradu leeyihiin door lama huraan u ah xaqiijinta Afrika nabdoon oo barwaaqo ah. Inta uu shirku socdo waxaa si gaar ah looga doodi doonaa doorka xisbiyada siyaasadeed ee dhismaha dhaqaale guuleysta, maareynta maaliyadda dowladda, abuurista fursadaha shaqo ee dhallinyarada, iskaashiga ganacsiga gaarka loo leeyahay, la qabsiga isbeddelka cimilada, horumarinta cagaaran iyo warshadaynta. Waxaa la filayaa in Itoobiya ay door muuqda ka qaadato doodaha iyo isweydaarsiga fikradaha ee shirweynaha.
MARATOONK AMSTERDAM OO AY KU GACAN SARREEYEEN ORODYAHANNADA ITOOBIYA
Oct 19, 2026 192
Addis Ababa,Dirir,Tiqimti, 8/2019 (ENA) Orod-yahannada Itoobiya ee Lemi Birhanu iyo Buze Diriba ayaa ku guuleystay tartanka maratoonka TCS Amsterdam ee sannadka 2026, iyaga oo kala galay kaalinta koowaad tartanka ragga iyo haweenka. Orodyahan Lemi Birhanu ayaa ku guuleystay tartanka ragga, isaga oo ku soo dhammeystay waqtiga 2 saacadood, 3 daqiiqo iyo 33 ilbiriqsi. Sidoo kale, orodyahanadda Buze Diriba ayaa ku guuleysatay tartanka hawenka iyada oo ku soo dhammeystay waqtiga 2 saacadood, 16 daqiiqo iyo 10 ilbiriqsi. Intaa waxaa dheer, Buze Diriba ayaa jebisay rikoodhkii hore ee tartanka maratoonka hawenka ee Amsterdam. Guushan ayaa ka dhigan in orodyahannada Itoobiya ay ku guuleysteen tartamada ragga iyo hawenka, iyaga oo muujiyey awoodda iyo heerka sare ee ciyaartoyda Itoobiyaanka ah ee tartamada caalamiga ah.
Magaalada Dhagaxbuur ayaa si rasmi ah looga furay tartanka ciyaaraha fudud
Oct 19, 2026 154
Magaalada Dhagaxbuur ayaa si rasmi ah looga furay tartanka ciyaaraha fudud ee degmooyinka gobolka Jarar, kaas oo ay ka qeybgalayaan shan degmo oo kala ah Birqod, Gunagado, Awaare, Yoocaale iyo Araarso. Tartankan oo lagu furay orodka 100-ka mitir iyo 800-ka mitir, ayay kasoo qeybgaleen gudoomiyaha gobolka Jarar mudane Axmed Xuseen Axmed, duqa maamulka magaalada Dhagaxbuur mudane c/xakiin Macalin Ciwal, gudoomiyaha xidhiidhka ciyaaraha fudud ee DDS, cabdiqaadir Muxumed, iyo masuuliyiinta xafiisyada iyo dhalinyarada iyo ciyaaraha gobolka Jarar iyo maamulka magaalada Dhagaxbuur Tartankan ayaa qeyb ka ah dadaalada lagu hormarinayo ciyaaraha fudud, laguna soo saarayo dhallinyarada hibada leh iyo xoojinta isdhexgalka dhallinyarada gobolka Jarar. XIGASHO :- SRTV
ITOOBIYA BUNNA OO 2-1 KAGA ADKAATAY QIDHUS GIYORGIS KULANKII LA WADA SUGAYAY
Oct 17, 2026 204
Addis Ababa,Dirir,Tikimt,7, 2019 (ENA) Kooxda Itoobiya Bunna ayaa 2-1 kaga adkaatay kooxda Qiddus Giyorgis kulan ka tirsanaa toddobaadkii labaad ee horyaalka Itoobiya Premier League. Ciyaarta oo ka dhacday garoonka Addis Ababa Stadium, ayaa Bifkadhu Alemayehu daqiiqaddii 57-aad, halka Okay Jules uu goolka labaad u dhaliyay Itoobiya Bunna daqiiqaddii 75-aad. Amanuel Erbo ayaa daqiiqaddii 82-aad dhaliyay goolka keliya ee Qidhus Giyorgis Itoobiya Bunna ayaa ciyaarta soo bandhigtay bandhig ciyaareed wanaagsan, halka dadaalkii Qidhus Giyorgis ee ahaa inay barbarreeyaan ciyaarta daqiiqadihii ugu dambeeyay uu fashilmay. Daqiiqadihii ugu dambeeyay ee ciyaarta, labada kooxoodba waxaa ka baxay ciyaartoy kaarar cas qaatay. Itoobiya Bunna waxaa laga saaray Bereket Woldeyohannes iyo Bifkadhu Alemayehu, halka laga saaray Yared Yemane. Kulankan ahaa kii 53-aad ee horyaalka Premier League ee labada kooxood dhex mara, ayaa ku dhammaaday guushu inay raacdo Itoobiya Bunna. Guushan ayaa ahayd tii ugu horreysay ee Itoobiya Bunna xilli-ciyaareedkan, taasoo ka caawisay inay ka soo kacdo kaalinta 14-aad una gudubto kaalinta 7-aad.
Ciyaarta ay soo bandhigeen Xulka Qaranka Itoobiya laga bilaabo Bilow ilaa Dhammaad ayaa ahaa mid aad u fiican - Tababare Baatrik Viyeera
Sep 30, 2026 204
Bahirdhaar; Koxdin 19/2019 (ENA): Tababaraha Xulka Qaranka Senegal Batrik Viyeera ayaa sheegay in qaab ciyaareedka Kooxda Xulka Qaranka Itoobiya laga bilaabo bilow ilaa dhammaad uu ahaa mid cajiib ah. Kooxda Kubadda Cagta Qaranka Itoobiya (Waliya) ayaa si dirqi ah uga badisay Senegal isreebreebka Koobka Qaramada Afrika garoonka Caalamiga ah ee Bahir Dhar. Tababare Batrik Viyera, oo faallo ka bixiyay ciyaarta ka dib, ayaa sheegay in qaab ciyaareedka Kooxda Qaranka Itoobiya laga bilaabo bilow ilaa dhammaad uu ahaa mid cajiib ah. Wuxuu sheegay inuu filayay in ciyaartu ay noqoto mid adag laakiin uu ku arkay mid adag tababar ahaan. Sidaa darteed, wuxuu muujiyay farxaddiisa ah in kooxdiisu ay ku guuleysatay ciyaartii ay la ciyaareen koox adag oo ay xaqiijisatay saddexda dhibcood ee muhiimka ah. Tababaraha xulka qaranka itoobiya Yohannes Sahle; Wuxuu sheegay in inkastoo kooxda qaranka Senegal ay gool dhalisay horraantii ciyaarta sababo la xiriira cadaadiska, haddana aan awoodnay inaan ciyaarta xakameyno goor dambe. Wuxuu sheegay in kooxda qaranka Itoobiya ay soo kabsasho wanaagsan sameysay ka dib markii goolka la dhaliyay. Xulka qaranka Senegal ayaa 1-0 ku badiyay ciyaartii isreebreebka koobka qaramada Afrika ee maanta ka dhacday garoonka caalamiga ah ee Bahir Dhar Stadium 4:00 galabnimo. #dalweyn_shacabweyn_himiloweym
ITOOBIYA OO SENEGAL KULA CIYAARAYSA KULAN SI WEYN LOO SUGAYO OO KA TIRSAN ISREEB-REEBKA KOOBKA QARAMADA AFRIKA
Sep 29, 2026 179
Addis Ababa, Koxdin,19,2019 (ENA ) Kulanka isreeb-reebka Koobka Qaramada Afrika ee 2027 ee ay maanta Itoobiya garoonkeeda kula ciyaarayso Senegal ayaa soo jiitay indhaha taageerayaasha kubadda cagta. Labada xul qaran ee ku jira Group-10 ayaa maanta ku kulmaya Garoonka Bahir Dhar, iyadoo ciyaartu bilaabanayso 4:00 PM ama galabnimo . Xulka qaranka Itoobiya oo uu hoggaamiyo tababare Yohannes Sahle, ayaa kulankiisii ugu horreeyay ee Group-ka 10-aad 1-0 looga adkaaday xulka Suudaan. Xulka qaranka Senegal oo uu hoggaamiyo xiddigii hore ee Faransiiska iyo Arsenal, Patrick Vieira, ayaa kulankiisii ugu horreeyay 1-1 barbaro la galay xulka Mozambique.
ITOOBIYA AYAA KU GUULEYSTAY MARATHON-KA BERLIN EE RAGGA IYO DUMARKA
Sep 28, 2026 164
Addis Ababa, Koxdin,17,2019(ENA) Waxaa maanta subaxnimadii magaalada Berlin lagu qabtay tartanka 52-aad ee Marathon-ka Berlin. Dhanka dumarka, orodyhanada Tigist Assefa ayaa ku guuleysatay tartanka masaafada dheer ee oradka, iyadoo ku soo baxday waqti dhan 2 saacadood, 11 daqiiqo iyo 4 ilbiriqsi. Tigist Assefa ayaa markii saddexaad ku guuleysatay Marathon-ka Berlin. Dhanka ragga, orodyahanka Guye Adhoola ayaa kaalinta koowaad galay, isagoo ku dhammaystay waqtiga 2 saacadood, 2 daqiiqo iyo 51 ilbiriqsi. Guye Adhoola ayaa tartankan hore ugu guuleystay shan sano ka hor. Ugu dambayn waxaa la xusuustaa inuu sanadkii hore kaalinta afraad ku soo gabagabeeyay tartanka. ,
XULKA ITOOBIYA OO WAJAHAYA DHIGGODA SUUDAAN KULANKA ISREEB-REEBKA KOOBKA QARAMADA AFRIKA
Sep 25, 2026 183
Addis Ababa , Koxdin 15- 2019 (ENA) – Xulka qaranka Itoobiya ayaa maanta ciyaaraya kulankoodii ugu horreeya ee Group-ka 10-aad ee isreeb-reebka Koobka Qaramada Afrika ee 36-aad, isagoo la ciyaaraya xulka qaranka Suudaan.. Kulanka labada dal ayaa maanta ka dhacaya garoonka Qaranka Juba, waxaana la ciyaari doonaa saacdau markay tahay 4:00 pm Xulka qaranka Itoobiya oo uu hoggaaminayo tababare Yohannes Sahle ayaa muddo ka badan hal bil gudaha dalka ugu diyaargarowayay kulamada isreeb-reebka ee uu la yeelanayo Suudaan iyo Senegal. Tababare Yohannes ayaa marxaladdii ugu horreysay u yeeray 39 ciyaartoy, balse intii uu socday diyaar-garowga ayuu tirada xulka kama dambaysta ah ku soo koobay 23 ciyaartoy. Intii uu gudaha dalka ku jiray diyaar-garowga, xulka ayaa kulamo tijaabo ah la ciyaaray xulka qaranka Itoobiya ee da’doodu ka yar tahay 20 sano, Hawassa City iyo Quudhus Gorgis . Xulka “Walia” ayaa Talaadadii, 12-ka Meskerem 2019, gaaray magaalada Juba, halkaas oo ay ku sii wateen diyaar-garowgooda kulanka ay la ciyaarayaan xulka Suudaan. Xulka qaranka Suudaan oo uu hoggaaminayo tababaraha reer Ghana ee 66-jirka ah, James Kwesi Appiah, ayaa muddo ku dhow laba toddobaad u diyaargarowayay kulankan, isagoo wata 33 ciyaartoy. Xulka qaranka Suudaan ayaa markii hore diyaar-garowgiisa ku sameeyay Sacuudi Carabiya, kaddibna qaybtii ka hartay diyaar-garowga wuxuu ku qaatay Koonfurta Suudaan. Itoobiya iyo Suudaan waa laba dal oo raad weyn ku leh taariikhda kubadda cagta Afrika. Labada dal ayaa markii ugu horreysay ka qaybgalay Koobkii Qaramada Afrika ee lagu qabtay Suudaan sannadkii 1957. Waxay sidoo kale ka mid ahaayeen dalalkii aasaasay Xiriirka Kubadda Cagta Afrika (CAF), kaas oo la aas-aasay isla sannadkaas. Labada dal ayaa markii ugu horreysay isku arkay kulan saaxiibtinimo oo caalami ah sannadkii 1956, markaas oo Itoobiya ay 2–1 ku adkaatay. Waxay sidoo kale isku arkeen Koobkii Qaramada Afrika ee labaad, kaas oo sannadkii 1959 lagu qabtay Masar. Kulankaas, Suudaan ayaa 1–0 ku adkaatay. Labada dal ayaa 70-kii sano ee uu socday tartankooda, 41 jeer isaga hor yimid kulamo tartan iyo saaxiibtinimo ah. Kulamadaas, Suudaan ayaa 16 jeer guuleysatay, halka Itoobiya ay badisay 14 kulan. 11-ka kulan ee kale waxay ku kala baxeen barbaro. 41-ka kulan ee labada xul ay wada ciyaareen, Itoobiya ayaa dhalisay 59 gool, halka Suudaan ay shabaqa soo taabatay 57 gool. Labada xul ayaa markii ugu dambeysay kulmay sannadkii 2022. Kulankaas oo ahaa ciyaar saaxiibtinimo oo lagu qabtay garoonka Abebe Biqila Stadium, waxay ku kala baxeen barbaro 2-2 ah. Kulanka ay wada ciyaarayaan labada dal ee meel weyn ku leh taariikhda kubadda cagta Afrika ayaa soo jiitay dareenka taageerayaasha iyo bahda ciyaaraha. Itoobiya ayaa kulankeeda labaad ee isreeb-reebka Koobka Qaramada Afrika ciyaari doonta Talaadada, 19-ka Meskerem 2019, iyadoo la kulmi doonta Senegal. Koobka Qaramada Afrika ee 36-aad ayaa sannadka 2027 lagu qaban doonaa si wadajir ah dalalka Kenya, Uganda iyo Tanzania. Tartanka qaaradda ayaa la qaban doonaa laga bilaabo Sane 12 ilaa Hamle 10-keeda 2019, waxaana lagu ciyaari doonaa toddobo garoon oo ku yaalla saddexda dal ee Bariga Afrika. Tartanka waxaa ka qaybgalaya 24 dal xulkooda. 21-ka xul ee kale ee u soo gudbi doona Koobka Qaramada Afrika waxaa lagu kala saari doonaa kulamada isreeb-reebka. Sidaas darteed, 48 dal ayaa loo qaybiyay 12 kooxood, kuwaas oo ciyaari doona kulamada isreeb-reebka.
CIYAARTOOYDA ITOOBIYA OO KA QAYBGALAYA TARTAMADA KAMA DAMBAYSTA AH EE HORYAALKA ADDUUNKA EE ORODKA WADDOOYINKA
Sep 19, 2026 146
Addis Ababa, Kodxin/Meskerem,9. 2019 (ENA):- Tartanka labaad ee Horyaalka Adduunka ee Orodka Waddooyinka ayaa berri iyo maalinta ku xigta ka dhacaya magaalada Copenhagen ee dalka Denmark. Tartankan waxaa ka qaybgalaya 496 ciyaartooy oo ka kala socda 86 dal. Kooxda Ciyaartooyda Qaxootiga ee World Athletics ayaa sidoo kale ka qaybgalaysa tartankan. Intaa waxaa dheer, in ka badan 65,000 oo qof oo aan ciyaartooy ahayn ayaa iyaguna ka qaybqaadan doona munaasabadda. Itoobiya waxay ka mid tahay dalalka ka qaybgalaya horyaalka, iyadoo labada qaybood ee ragga iyo dumarka ku matalaysa 18 ciyaartooy, kuwaas oo ay ku jiraan ciyaartooyda kaydka ah. Xulka ciyaaraha fudud ee Itoobiya ayaa magaalada Addis Ababa ku qaatay diyaar-garowga tartankan. Ciyaartooyda Itoobiya ayaa sidoo kale tababarradooda ku qaatay goobo kala duwan oo ay ka mid yihiin Entoto, Daafo, Qaaliti, Sebeta iyo Sandhafa, si ay si wanaagsan ula qabsadaan cimilada iyo xaaladaha tartanka ee Copenhagen. Itoobiya waxay horyaalka kaga qaybqaadanaysaa tartamada nuska maaratoonka ee ragga iyo dumarka, tartanka 5 kiiloomitir ee ragga iyo dumarka, iyo tartanka hal mayl ee dumarka. Maanta oo ah maalinta furitaanka horyaalka ayaa la qabanayaa tartamada ay ka qaybgalayaan ciyaartooyda Itoobiya. Tartanka hal mayl ee dumarka oo maanta qabsoomaya 11:10 AM waxaa ka qaybgalaya Freweyni Haylu iyo Birqe Hayelom. Liqna Ambaw iyo Aleshign Bawoke ayaa ka mid ah ciyaartooyda Itoobiya ee ka qaybgalaya tartanka 5 kiiloomitir ee dhacaya 3:10 galabnimo. Tartanka kama dambaysta ah ee 5 kiiloomitir oo qabsoomaya ( 3:40 PM) waxaa ka qaybgalaya Mezegibu Seme iyo Adhisu Yihune. Horyaalka Adduunka ee Orodka Waddooyinka waa tartan beddelay Horyaalka Adduunka ee World Athletics ee nuska maaratoonka. Horyaalka nuska maaratoonka ayaa la qabanayay intii u dhaxaysay 1992 ilaa 2020. Sanadkii 2023 ayaa magaca tartanka la beddelay, waxaana loo bixiyay Horyaalka Adduunka ee Orodka Waddooyinka, iyadoo tartankii ugu horreeyay ee magaca cusub lagu qabtay isla sannadkaas magaalada Riga ee dalka Latvia. Horyaalka hadda jira, marka laga soo tago tartanka nuska maaratoonka ee hore, waxaa lagu daray tartamada 5 kiiloomitir iyo hal mayl. Intii u dhaxaysay 1992 ilaa 2023, Itoobiya waxay Horyaalka Adduunka ee nuska maaratoonka iyo Horyaalka Adduunka ee Orodka Waddooyinka, oo magaca loo beddelay laguna qabtay Riga ee Latvia. ka heshay wadar ahaan 57 biladood oo ay ku jiraan bilado ay ku guulaysatay shaqsi ahaan iyo koox ahaan. Itoobiya waxay ku guulaysatay 15 biladood oo dahab ah, 22 oo qalin ah iyo 20 oo maar ah, kuwaas oo wadar ahaan noqonaya 57 biladood. Tartankii ugu horreeyay ee Horyaalka Adduunka ee Orodka Waddooyinka oo sanadkii 2023 lagu qabtay Riga, Latvia, Itoobiya waxay ku guulaysatay 2 biladood oo dahab ah, 4 oo qalin ah iyo 1 oo maar ah, iyadoo wadar ahaan heshay 7 biladood. Itoobiya ayaa tartankaas ku dhammaysatay kaalinta labaad, iyadoo Kenya ka dambaysay
CIYAARTOOYDA DA’DA YAR EE HIIGSANAYA INAY TAARIIKH KA QORAAN CIYAARAHA FUDUD .
Sep 19, 2026 163
Akadeemiyada Isboortiga Itoobiya ayaa sannad kasta tababar siisa ciyaartooyda da’da yar ee ku hawlan noocyada kala duwan ee ciyaaraha, iyadoo soo saarta jiil cusub oo ciyaartooy ah. Sannad-miisaaniyadeedka 2019-ka, Akadeemiyada Isboortiga Itoobiya ayaa qorsheysay inay qaadato oo tababar siiso ciyaartooyda da’da yar ee ka qaybgalaya ciyaaraha fudud, kubadda cagta, kubadda kolayga, feerka, ciyaaraha Paralympic-ga iyo noocyo kale oo ciyaaraha ah. Sidaas darteed, bishii Agoosto 2018-ka, akadeemiyaddu waxay u dhaqaaqday deegaanno kala duwan oo dalka ah. Tababarayaasha iyo ciyaartooyda da’da yar ee akadeemiyada ayaa wakaaladda wararka Itoobiya (ENA) u sheegay in akadeemiyaddu door muhiim ah ka qaadanayso soo saarista ciyaartooyda mustaqbalka, iyadoo abuureysa fursado ay ciyaartooyda da’da yar ku horumarin karaan xirfadahooda.
Mudane Isaias Jira ayaa markii saddexaad loo doortay Madaxweynaha Xiriirka Kubadda Cagta Itoobiya.
Sep 16, 2026 172
Addis Ababa, Meskerem 5/2019– Mudane Isaias Jira ayaa markii saddexaad loo doortay inuu noqdo Madaxweynaha Xiriirka Kubadda Cagta Itoobiya. Shirkii 18-aad ee caadiga ah iyo shirweynihii doorashada ee Xiriirka Kubadda Cagta Itoobiya ayaa ka socda Xarunta Guddiga Dhaqaalaha Afrika (ECA). Shirweynuhu wuxuu Mudane Isaias Jira, oo ahaa musharraxa keliya ee u tartamay xilka, u doortay inuu afarta sano ee soo socota hoggaamiyo xiriirka. Xiriirku wuxuu sheegay in Isaias Jira uu helay 81 cod oo ka mid ah 88 cod oo la dhiibtay. Mudane Isaias Jira, oo ah xubin ka tirsan Guddiga Fulinta CAF iyo guddiyada joogtada ah ee FIFA, ayaa xilka Madaxweynaha Xiriirka Kubadda Cagta Itoobiya hayay tan iyo May 2018. Sidoo kale, Mudane Alemu Megra ayaa loo doortay Madaxweyne-ku-xigeenka Xiriirka Kubadda Cagta Itoobiya.
Tartanka ciyaaraha Atleetikada Adduunka oo Markii Ugu Horreysay ka Dhacayda Afrika
Sep 16, 2026 171
Addis Ababa; 5 Meskerem 2019 (ENA):- Tartanka 22-aad ee Atleetikada Adduunka ayaa sannadka 2029 ka dhacaya magaalada Nairobi ee dalka Kenya. Golaha Atleetikada Adduunka oo yeeshay shir ayaa ku dhowaaqay magaalooyinka martigelinaya tartamada sannadaha 2029 iyo 2031. Sidaas darteed, golahu wuxuu go'aamiyay in tartanka 22-aad ee Haampiyoonka Atleetikada Adduunka ee sannadka 2029 lagu qabto dalka Kenya. Waa markii ugu horreysay taariikhda 43-ka sano ee tartankan in Olombika Atleetikada Adduunka lagu qabto dhulka Afrika. Nairobi oo martigelineysa tartanka 2029 waxay bog taariikhi ah u furaysaa atleetikada Afrika. Kenya waxay ka kabatay in horteed ay martigelisay tartamada Adduunka ee ka yar 18 sano iyo ka yar 20 sano, iyo sidoo kale tartanka caanka ka ah heerka caalamiga ah ee «Kip Keino Classic», kuwaas oo u ahaa dasar weyn oo ay ku gaartay guushaan. Magaalada Munich ee dalka Jarmalka ayaa loo meel mariyay in ay martigeliso tartanka 23-aad ee olmbika Atleetikada Adduunka ee sannadka 2031. Atleetikada Adduunka waxay ku dhowaaqday in marka Munich ay martigeliso tartanka ay noqoneyso markeedii saddexaad. Madaxweynaha Atleetikada Adduunka, Sebastian Coe, oo ka hadlay go'aanka ayaa sheegay in geeddi-socodkii loo maray tartan magaalooyinka martigelinta uu ahaa mid xiiso badan. Wuxuu sheegay in Nairobi iyo Munich loo dooraday sababtoo ah waxay soo bandhigeen qorshayaal qanciya oo fursado gaar ah u keenaya qaaradahooda. Tartanka 21-aad ee Olombika Atleetikada Adduunka ayaa sannadka 2027 ka dhacaya magaalada Beijing ee dalka Shiinaha. Tartanka Olombika Atleetikada Adduunka waa tartan ka bilowday magaalada Helsinki ee dalka Finland sannadkii 1983.
ORODYAHAN YOOMIF QEJELJA OO JABIYAY RIKOODHKA ADDUUNKA EE NUS-MARATOONKA
Aug 24, 2026 234
Addis Ababa, Nahaase 17,2018 (ENA) Orodyahanka Itoobiyaanka ah ee Yoomif Kejelja ayaa rikoor cusub oo adduunka ah ka dhigay orodka nus-maratoonka, kaddib markii uu tartan ka dhacay magaalada Buenos Aires ee dalka Argentina. Orodyahanka Yoomif Qejelja ayaa masaafada nus-maratoonka ku dhammeystay 56 daqiiqo iyo 51 ilbiriqsi, isagoo sidaas ku dhigay rikoor cusub oo adduunka ah. Oradayahan Yoomif Qejelja ayaa rikoodhkii hore ee 57 daqiiqo iyo 20 ilbiriqsi, oo uu lahaa orodyahanka reer Uganda ee Jacob Kiplimo, ku jabiyay 29 ilbiriqsi. Guushan ayaa Yoomif Qejelja ka dhigtay orodyahanka ugu dheereeya adduunka ee masaafada nus-maratoonka, isagoo mar kale magaciisa ku qoray taariikhda ciyaaraha orodka.
PSG vs Aston Villa; Ciyaarta Koobka Guuleystayaasha Koobabka Yurub
Aug 12, 2026 298
Addis Ababa; Naaf 6/2018 (ENA): Ciyaarta Koobka Guuleystayaasha Koobabka Yurub ayaa maanta dhexmari doonta PSG iyo Aston Villa. Ciyaarta waxaa lagu qaban doonaa garoonka Red Bull Arena ee Austria caawa 10-ka habeennimo. PSG-da Faransiiska ayaa u soo baxday ciyaartan iyagoo rigoore kaga badiyay Arsenal finalka Champions League-ga Yurub isla markaana qaaday koobka. Waxaa xusid mudan in PSG, oo uu hogaaminayo Lucis Enrique, ay sidoo kale ku guuleysatay koobka xilli ciyaareedkii hore iyagoo rigoore kaga badiyay Tottenham. Dhanka kale, Aston Villa, oo uu hogaaminayo tababare Unai Emery, ayaa u soo baxday ciyaarta maanta iyadoo 3-0 kaga badisay Freiburg oo Jarmalka ah finalka Europa League. Aston Villa ayaa koobkan markeedii ugu horreysay qaaday sanadkii 1982 iyadoo ka badisay Barcelona. PSG iyo Aston Villa waxay ku kulmeen kaliya tartamada Yurub ka hor, wareega sideed dhamaadka ee Champions League-ga 2024/25. Ciyaartaas, PSG ayaa garoonkeeda ku badisay 3-1, halka Aston Villa ay ku badisay 3-2 garoonka Villa Park. PSG ayaa ku guuleysatay 5-4 wadarta guud si ay ugu gudubto semi-finalka waxayna noqotay horyaalkii ugu horreeyay ee abid ee tartanka. Waxa ka dhigaya ciyaartan mid aad u gaar ah waa rikoorka garsoorka ee ay dhigi doonto. Ururka Xiriirka Kubadda Cagta Yurub (UEFA) ayaa u magacaabay garsoore Soomaaliyeed oo 34 jir ah Cumar Cartan inuu garsooro ciyaarta. Tani waxay ka dhigi doontaa garsoorekii ugu horreeyay ee aan Yurub ahayn ee garsoora finalka Champions League taariikhda 51-ka sano ee tartanka. Koobka Guuleysteyaasha Koobabka Yurub waa wareegga ugu dambeeya ee sanadka iyo ciyaarta furitaanka xilli ciyaareed cusub oo loogu talagalay kuwa ku guuleysta tartanka kooxaha Yurub. Haddii ciyaartu ku dhammaato barbaro ka dib 90 daqiiqo oo waqti caadi ah, waxay si toos ah ugu gudbi doontaa rigoore iyadoon la gelin waqti dheeri ah. Kooxda guuleysatay waxay heli doontaa abaalmarin lacageed oo dhan shan milyan oo Yuuro, halka kooxda laga badiyay ay heli doonto afar milyan oo Yuuro. Kooxda ugu guulaha badan tartanka waa Real Madrid, oo lix jeer ku guuleysatay koobka. Kooxda Barcelona iyo AC Milan ayaa ku xiga iyagoo haysta shan koob midkiiba. #PSGVSASTONVILLA
Waftiga Ciyaartoyda Itoobiya ee ka qaybgalay Tartanka Ciyaaraha Fudud ee Adduunka ee da’yarta ka yar 20 sano oo dalka lagu soo dhaweeyay
Aug 12, 2026 289
Addis Ababa, Naaf 6/2018 (ENA) Waftiga ciyaartoyda Itoobiya ee ka qaybgalay Tartanka Ciyaaraha Fudud ee Adduunka ee da’yarta ka yar 20 sano, oo lagu qabtay magaalada Eugene ee gobolka Oregon ee cariga Maraykanka ayaa si rasmi ah dalka loogu soo dhaweeyay. Itoobiya ayaa tartanka ku soo dhamaysatay 6 billadood, kuwaas oo kala ah 2 dahab, 3 qalin iyo 1 maar. Maraykanka oo martigeliyay tartankan ayaa kaalinta koowaad ku dhamaystay 24 billadood, halka Kenya ay kaalinta labaad gashay iyadoo heshay 11 billadood. Itoobiya ayaa tartanka ku dhamaysatay kaalinta 5-aad ee adduunka, halka ay kaalinta 2-aad ka gashay dalalka Afrika. Laba sano ka hor, tartankii ka dhacay magaalada Lima ee dalka Peru, Itoobiya ayaa ku guulaysatay 10 billadood oo ay ku jireen 6 billadood oo dahab ah. Tartanka Ciyaaraha Fudud ee Adduunka ee da’yarta ka yar 20 sano ayaa lagu qabtay garoonka Hayward Field ee magaalada Eugene, gobolka Oregon, laga bilaabo Afagaal 29 ilaa 3 Naaf 2018 T.I.
Itoobiya oo kugulaysatay bilada Labaad ee dahabka ee Tartanka Ciyaaraha Fudud ee da'ida 20 jirka ka hosaysa
Aug 10, 2026 297
Addis Ababa, Naaf 3, 2018 (ENA): Itoobiya ayaa ku guuleysatay bilada labaad ee dahabka ah tartanka 21-aad ee ciyaaraha fudud ee ka socda Oregon, Mareykanka. Ciyaartoyda Yordanos Tsigabu ayaa saakay ku guuleysatay bilada dahabka ee tartanka 3000 mitir Athleetadan ayaa dalkeeda u soo hooyay bilada dahabka ka dib markii ay ku dhameysatay waqtikeeda ugu wanaagsanaa ee 8:43.65. Aqtleeda kale ee Shito Gumi ayaa ku dhameysatay kaalinta labaad iyada oo la timid waqti 8:45.06, waxayna ku guuleysatay bilada qalinka. Athleetadan ayaa sidoo kale horey bilada qalinka uga helay tartanka 5000 mitir. Tartanka Ciyaaraha Fudud ee Da'ida ka hosaysa 20 Sano ee ka socda Oregon, Mareykanka ayaa soo gaba-gaboobaya maanta. Itoobiya waxay tartankan ka heshay 2 biladood oo dahab ah, 3 qalinh ah, iyo 1 bronze ah, iyada oo ku jirtay kaalinta saddexaad ee biladaha.