Siyaasada - ENA Af-Soomaali
Siyaasada
Dalabka Itoobiya ee marin baddeedka ayaa helaya aqbalaad caalami ah – Madaxweyne Taaye Asqeslassie
Oct 6, 2026 40
Addis Ababa; Koxdin 26/2019 (ENA): Madaxweyne Taye Asqeslassie ayaa sheegay in dalabka Itoobiya ee deked baddeed uu helayo aqbalaad caalami ah. Golayaasha Wakiillada Shacabka iyo Golaha Federeeshinka ayaa qabanaya shirar wadajir ah. Khudbaddiisii furitaanka ee uu u jeediyay aqallada, Madaxweyne Taye Asqesilassie ayaa sheegay in Itoobiya ay u baahan tahay deked badda si ay u sii waddo horumarka iyo horumarka Itoobiya. Wuxuu tilmaamay in helitaanka deked badda Itoobiya ay door muhiim ah ka ciyaari doonto sugidda danaha istaraatiijiyadeed ee Itoobiya. Wuxuu sheegay in aasaaska loo dhigay rabitaanka Itoobiya ee ah inay yeelato deked badda iyada oo loo marayo beddel nabad ah oo diblomaasiyadeed si loo helo aqbalaad caalami ah. Wuxuu sheegay in rabitaankan Itoobiya uu ka tarjumayo rabitaanka adag ee Itoobiya ee ah inay korto oo ay horumariso iyadoo lala kaashanayo waddamada deriska ah. Waxay sheegeen in dadaallo la sameyn doono si loo gaaro arrinta lahaanshaha deked badda iyada oo loo marayo aqbalaad wadajir ah, faa'iido wadaag ah iyo habab nabad ah. #Dowladda_Medemer; #Dal_Weyn; #Dad_Weyn; #Dib-u-eegis_Weyn
MADAXWEYNAHA BURUNDI AHNA GUDDOOMIYAHA MIDOWGA AFRIKA EVARISTE NDAYISHIMIYE OO HAMBALYO U DIRAY RA’IISUL WASAARE ABIY AXMED
Oct 6, 2026 35
Addis ABABA, Koxdin,Meskerem, 25,2019 E.C. (ENA):- Guddoomiyaha Midowga Afrika ee xiligan ahna Madaxweynaha Burundi, Evariste Ndayishimiye, ayaa farriin hambalyo ah u diray Ra’iisul Wasaaraha Itoobiya, Abiy Ahmed (Dr.). Golaha 7-aad ee Wakiillada Shacabka ayaa maanta, kalfadhigiisii 1-aad ee caadiga ahaa ee sannadka 1-aad ee xilliga shaqo ee Baarlamaanka ayaa Abiy Ahmed (Dr.) u doortay Ra’iisul Wasaaraha JDFI. Guddoomiyaha Midowga Afrika ahna Madaxweynaha Burundi, Evariste Ndayishimiye, ayaa farriin uu soo diray ugu hambalyeeyay Ra’iisul Wasaare Abiy Ahmed (Dr.) dib-u-doorashadiisa xilka Ra’iisul Wasaaraha. #DalWeyn #ShacabWeyn #HimiloWeyn
GUDDOOMIYAHA GUDDIGA MIDOWGA AFRIKA MAXAMUUD CALI YUUSUF OO HAMBALYO U DIRAY RA’IISUL WASAARE ABIY AHMED (DR.)
Oct 6, 2026 35
Addis Ababa; 25 Meskerem 2019 E.C. (ENA):- Guddoomiyaha Guddiga Midowga Afrika, Maxamuud Cali Yuusuf, ayaa farriin hambalyo ah u diray Ra’iisul Wasaaraha Itoobiya, Abiy Ahmed (Dr.). Golaha 7-aad ee Wakiillada Shacabka ayaa maanta, kalfadhigiisii 1-aad ee caadiga ahaa ee sannadka 1-aad ee xilliga shaqo ee baarlamaanka, Abiy Ahmed (Dr.) u doortay Ra’iisul Wasaaraha JDFI . Guddoomiyaha Guddiga Midowga Afrika, Maxamuud Cali Yuusuf, ayaa sheegay inuu doonayo inuu hambalyo u diro Ra’iisul Wasaare Abiy Ahmed (Dr.) kaddib markii mar kale loo doortay xilka Ra’iisul Wasaarenimada. Waxa uu intaas ku daray in Itoobiya oo ah xarunta dhexe ee Midowga Afrika iyo caasimadda diblomaasiyadda Afrika, ay meel gaar ah kaga jirto qaaradda Afrika iyo shacabkeeda. Ugu dambayn Guddoomiyaha ayaa farriintiisa ku xusay in Midowga Afrika uu sii wadi doono wada-shaqeyn dhow oo uu la yeesho Ra’iisul Wasaare Abiy Ahmed (Dr.) Dawlada Itoobiya, si loo xoojiyo ajandayaasha isku-xirka Afrika, nabadda, amniga iyo horumarka qaaradda.
MADAXWEYNAHA KOONFUR AFRIKA CYRIL RAMAPHOSA OO BOOQASHO RASMI AH KU YIMID ITOOBIYA
Oct 6, 2026 43
Addis Ababa, Koxdin,Meskerem, 25,2019.l (ENA):- Madaxweynaha Koonfur Afrika, Cyril Ramaphosa ayaa Itoobiya ku yimid booqasho rasmi ah oo shaqo. Ra’iisul Wasaare Abiy Ahmed (Dr.) ayaa sheegay inuu si diirran u soo dhaweeyay Madaxweyne Cyril Ramaphosa, sida uu ku sheegay farriin uu ku baahiyay Barta u baraha bulshada ku leedahay . Ra’iisul Wasaaruhu waxa uu sidoo kale uga mahadceliyay Madaxweynaha Koonfur Afrika farriinta hambalyada ah ee uu u diray munaasabadda maanta loo dabaaldegayo dhismaha Dawlada Wadajirka. Waxa uu sheegay in Itoobiya iyo Koonfur Afrika ay leeyihiin xiriir adag oo taariikhi ah, kaas oo ku dhisan sida ay labada dal uga go’an tahay midnimada qaaradda Afrika, nabadda, horumarka iyo mustaqbal ifaya. Ra’iisul Wasaaraha ayaa sheegay inuu rajaynayo in la sii xoojiyo iskaashiga labada dal, lana adkeeyo xiriirka saaxiibtinimo ee ka dhexeeya Itoobiya iyo Koonfur Afrika.
ARAGTIDA ITOOBIYA WAXAY HIRGASHAA MARKA AY HOGGAAMIYAAN MASKAX FIKIRAYSA IYO GACMO SHAQAYNAYA :– MADAXWEYNE TAYE ATSQE SELASSIE
Oct 6, 2026 40
Addis Ababa, Koxdin,Meskerem, 25,2019 (ENA):- Madaxweynaha Itoobiya, Taye Atske Selassie, ayaa sheegay in aragtida Itoobiya ay hirgasho oo ay sii adkaato marka ay hoggaamiyaan maskax fikiraysa iyo gacmo shaqaynaya. Golaha 7-aad ee Wakiillada Shacabka ayaa maanta, kalfadhigiisii 1-aad ee caadiga ahaa ee sannadka 1-aad ee xilliga shaqo ee Baarlamaanka 7aad Abiy Ahmed (Dr.) u doortay Ra’iisul Wasaaraha JDFI . Madaxweyne Taye Atske Selassie ayaa farriintiisa ku sheegay inuu ku faraxsan yahay in Ra’iisul Wasaare Abiy Ahmed (Dr.) maanta dib loogu doortay xilka Ra’iisul Wasaaraha Jamhuuriyadda Dimuqraadiga Federaalka Itoobiya. Madaxweyne Taye Atske Selassie waxa uu xusay in himilada Itoobiya ay hirgasho oo ay sii adkaato marka ay hoggaamiyaan maskax fikiraysa iyo gacmo shaqaynaya. Ugu dambayn wuxuu sidoo kale Ra’iisul Wasaaraha u rajeeyay muddo-xileed shaqo oo guul iyo miro-dhal leh, si uu ugu adeego Itoobiya oo ah dal taariikhi ah, isagoo u muujiyay hambalyo iyo rajo wanaagsan.
Itoobiya ayaa sameyn doonta dib-u-habeyn dastuuri ah oo ku salaysan talooyinka wadatashiga qaranka - Ra'iisul Wasaare Abiy Axmed (Dr.)
Oct 5, 2026 57
Addis Ababa; Koxdin 25/2019 (ENA):- Itoobiya waxay samayn doontaa dib-u-habeyn dastuuri ah oo ku salaysan talooyinka wadatashiga qaranka, sida uu ku dhawaaqay Ra'iisul Wasaare Abiy Axmed (Dr.). Dhismaha dawladda wadajirka iyo caleema-saarka Golaha Wakiillada Shacabka ayaa la qabtay. Aqalka cusub ee Wakiillada Shacabka ayaa Abiy Axmed (Dr.) u magacaabay Ra'iisul Wasaaraha Jamhuuriyadda Federaalka Itoobiya shanta sano ee soo socota. Khudbaddiisii ka dib magacaabistiisa, Ra'iisul Wasaare Abiy Axmed (Dr.) ayaa yiri; Waxaan samayn doonnaa dib-u-habeyn dastuuri ah oo ku salaysan talooyinka wadatashiga qaranka waqtiyada soo socda. Wuxuu ku dhawaaqay in jawiga siyaasadeed ee Itoobiya uu sii ahaan doono mid ku salaysan isku dheelitirnaan iskaashi iyo tartan. Wuxuu sidoo kale xaqiijiyay in dowladdu ay diyaar u tahay inay la shaqeyso xisbiyada tartamaya, gaar ahaan kuwa si firfircoon uga qayb qaatay geeddi-socodka doorashada. #Dalka Weyn; #Dadka Weyn; #Aragtida Weyn
Itoobiya waxay diyaar u tahay inay ka hortagto falalka xun ee cadowgeeda- Ra'iisul Wasaare Abiy Axmed (Dr.)
Oct 5, 2026 58
Addis Ababa; Koxdin 25/2019 (ENA):- Ra'iisul Wasaare Abiy Axmed (Dr.) ayaa sheegay in Itoobiya ay diyaar u tahay inay si oama danbays ah uga hortagto falalka xun ee cadowgeeda. Dhismaha dowladda Wadajirka iyo xafladda caleema saarka ee Golaha Wakiillada Dadweynaha ayaa socota. Golaha cusub ee Wakiillada Shacabka ayaa Abiy Axmed (Dr.) u magacaabay Ra'iisul Wasaaraha Jamhuuriyadda Dimuqraadiga Federaalka Itoobiya. Khudbaddiisii ka dib caleema saarkiisa, Ra'iisul Wasaare Abiy Axmed (Dr.) ayaa u mahadceliyay 54-ta milyan ee muwaadiniinta ah ee ka qayb qaatay doorashada, wuxuuna uga mahadceliyay dadaalkooda ay ku xoojinayaan dalka codkooda. Wuxuu sheegay in doorashadii guud ee toddobaad aysan ahayn dhacdo dhaaftay oo keliya, balse ay macno badan leedahay dhinacyo badan. Wuxuu sheegay in doorashooyinku ay muujinayaan in dhaqanka dimuqraadiyadda ee Itoobiya uu sii kordhayo. Wuxuu xusay in xaaladaha qaran, gobol iyo kuwa caalamiga ah ay si degdeg ah isu beddelayaan oo ay noqonayaan kuwo aan la saadaalin karin, wuxuuna sheegay in u diyaargarowga arrintan hore uu keeni doono abaalmarin halkii uu ka ahaan lahaa mas'uuliyad. Wuxuu xusay in Itoobiya ay qiimo weyn ku bixisay inaysan diyaar u ahayn arrimo kala duwan waagii hore. Wuxuu xusay in Itoobiya ay wax ka baratay khaladaadkeedii hore isla markaana ay samaysay diyaargarowgii lagama maarmaanka ahaa si ay uga hortagto falalka xun iyo caqabadaha cadawgeeda.
Abiy Axmed (Dr.) oo mar kale loo doortay Ra’iisul Wasaaraha Itoobiya
Oct 5, 2026 60
Kalfadhigii 1-aad ee caadiga ahaa ee dhismaha Golaha Wakiillada Shacabka, kaas oo qayb ka ah sannadka 1-aad ee xilliga shaqo ee Baarlamaanka 7-aad, ayaa Ra’iisul Wasaare Abiy Ahmed (Dr.) mar kale loo doortay Ra’iisul Wasaaraha Jamhuuriyadda Federaalka Dimuqraadiga Itoobiya, isagoo loo dhaariyay xilka. #dawlada wadajirka #PMOEthiopia
Mudane Dhasta Ledhamo ayaa Loo Doortay inuu Noqdo Afhayeen ku-xigernka Golaha Federeeshinka .
Oct 5, 2026 55
Addis Ababa; Koxdin 25/2019 (ENA): Mudane Dhasta Lidhaamo ayaa loo doortay inuu noqdo Afhayeen ku-xigeenka Golaha Federeeshinka. Golaha Wakiillada Shacabka ayaa maanta qabanaya shirkiisii dhismaha dawladda. #ENA
Marwo Mufarixaat Kaamil ayaa Loo Doortay inaay Noqoto Afhayeenka Golaha Federeeshinka .
Oct 5, 2026 52
Addis Ababa; Koxdin 25/2019 (ENA): Marwo Mufarixaat Kaamil ayaa loo doortay inay noqoto Afhayeenka Golaha Federeeshinka. Golaha Wakiillada Shacabka ayaa maanta qabanaya shirkiisii dhismaha dawladda. #ENA
Itoobiya waxay mar walba diyaar u tahay ilaalinta madax-bannaanideeda, midnimada dhulkeeda iyo danaha qarankeeda ee muhiimka ah: – Wasaaradda Arrimaha Dibadda
Oct 5, 2026 55
Addis Ababa, Koxdin /Meskerem 2019 (ENA):- Wasaaradda Arrimaha Dibadda dalka ayaa sheegtay in dalku mar walba diyaar u yahay ilaalinta madax-bannaanidiisa, midnimada dhulkiisa iyo danaha qaranka ee muhiimka ah. Wasaaradda Arrimaha Dibadda ayaa bayaan ay soo saartay ku xustay in Itoobiya ay tahay halka uu ka soo burqado/bilaabmo webiga Abay, iyadoo inta badan biyaha webiga Abay ay ka soo burqadaan dhulka sare ee Itoobiya. Sidaas darteed, Itoobiya waxay ku biirisaa 85 boqolkiiba guud ahaan biyaha webiga. Wasaaraddu waxay xustay in dhammaan wada-xaajoodka la xiriira isticmaalka iyo maamulka webiga Abay ay tahay inay tixgeliyaan xaqiiqooyinkan aasaasiga ah. Wasaaradda Arrimaha Dibadda ayaa xaqiijisay in Itoobiya ay sii wadi doonto xoojinta xiriirrada nabadeed, is-ixtiraamka iyo iskaashiga gobolka, Ugu damabayn wasarada arimaha ayaa xustay in Itoobiya mar walba diyaar u tahay ilaalinta madax-bannaanideeda, midnimada dhulkeeda iyo danaha qarankeeda ee muhiimka ah.
Maayarka ismamulka Diridhaba mudane Cabdilahi Aadan yusuf oo Booqday Mashruuca Barkadda Biyaha lacabo ee Malka oo maraaya marxaladisa 3aad.
Oct 5, 2026 62
Dirdhaba: Koxdin 24/2019 (ENA): Maayarka ismaamulka Diridhaba, Mudane Cabdillaahi Aadan Yuusuf, ayaa booqday goobta biyaha laga qaybinayo ee Malka, halkaas oo uu warbixin kaga dhageystay xubnaha gacanta ku haya hirgelinta mashruuca. Masuuliyiinta iyo khubarada ka hawlgala mashruucan ayaa Duqa uga warbixiyay xaaladda uu hadda marayo mashruucu, hawlaha la qabtay iyo qorshaha lagu sii ambaqaadayo shaqada. Duqa ismaamulka diri dhaba mudane cabdulahi aadan ayaa intii uu ku guda jiray booqashada si toos ah u eegay shaqada ka socota goobta, isaga oo u kuur galay marxaladaha kala duwan ee uu mashruucu marayo. Mashruuca barkadda biyaha ee Malka ayaa ka mid ah mashaariicda la xiriira kaabayaasha adeegga biyaha, kuwaas oo muhiim u ah bulshada iyo horumarinta adeegyada aasaasiga ah ee Ismaamulka Diridhaba. Booqashadan ayaa ku soo beegmaysa xilli maamulka cusub ee Ismaamulka diri dhaba uu bilaabay la-socodka mashaariicda iyo hawlaha horumarineed ee ka socda magaalada iyo nawaaxigeeda. #dalweyn #ENA
Dawladda Cusub ee maanta la dhisayo maxaa laga Filayaa inay Qabato?
Oct 5, 2026 49
Addis Ababa; Koxdin 25/2019 (ENA): Dowladda cusub waxaa laga filayaa inay sii waddo kobaca dhaqaalaha qaranka iyadoo dhameystiraysa mashaariicda waaweyn ee si dhakhso leh oo hufan loo bilaabay, sida ay sheegeen aqoonyahannadu. Itoobiya waxay muujisay inag tahay dal weyn, iany leedahay shacab weyn, iyo aragti weyn iyadoo bilowday oo dhammaystirtay mashaariic waaweyn oo hubinaya faa'iidada guud ee muwaadiniinteeda. Waxaa xusid mudan in markii Ra'iisul Wasaare Abiy Axmed (Dr.) uu furay Biyo-xidheenka Weyn ee Itoobiya, uu ku dhawaaqay dhismaha mashruuc horumarineed oo qaran oo ballaaran oo qiimihiisu yahay 30 bilyan oo doolar. Mashaariicda waaweyn ee waqtigaas lagu dhawaaqay waxaa ka mid ahaa warshad nukliyeer ah oo ujeeddooyin nabadeed leh, warshad gaas ah, warshad sifeyn saliid ah, garoonka diyaaradaha ee ugu weyn Afrika, dhismaha warshadda gaaska labaad, warshad bacrimin ah, iyo dhismaha 1.5 milyan oo guri. Dhaqaaleyahanno ay wareysatay ENA ayaa xusay in dowladda cusub ay tahay inay diiradda saarto dhammaystirka mashaariicda waaweyn ee la bilaabay muddada loo cayimay iyo tayada si loo sii wado kobaca dhaqaale ee degdegga ah ee hadda laga diiwaan gelinayo Itoobiya loona hubiyo faa'iidada dadka. Madaxweynaha Ururka Khubarada Dhaqaalaha Itoobiya iyo Macallin ka tirsan Waaxda Dhaqaalaha ee Jaamacadda Addis Ababa, Brofessor Tassew Woldehana, ayaa yiri; Isbeddellada siyaasadda iyo dib-u-habaynta ee ay dawladdu qaadatay ayaa si weyn uga qayb qaatay sidii kobaca dhaqaale ee degdegga ah ee laga diiwaan geliyay Itoobiya uu u noqon lahaa mid waara. Intaa waxaa dheer, mashaariicda kaabayaasha dhaqaalaha ee laga fulinayo qaybaha kala duwan ee dhaqaalaha ee dalka; mashaariicda waaweyn waa hab lagu dhiso waddan leh madaxbannaani dhaqaale oo la hubo, ayuu yiri. Tusaale ahaan, wuxuu sharraxay in hawlaha la qabtay si loo hagaajiyo sahayda korontada, loo casriyeeyo gaadiidka, loo hagaajiyo waaxda beeraha, iyo hawlaha kala duwan ee lagu sameeyay dijitaalka ay si weyn uga qayb qaadan doonaan horumarka dalka. Wuxuu raaciyay inay sidoo kale habboon tahay in la arko kaalinta ay hawlaha horumarinta daanta webiga iyo marinnada ay ku leeyihiin dhaqaalaha. Brofessor Tassew ayaa raaciyay; Dib-u-habaynta laga hirgeliyay qaybta dhaqaalaha guud ee Itoobiya ayaa dhiirrigelisay socodka maalgashiga Itoobiya waxayna abuurtay jawi wanaagsan oo loogu talagalay maalgashadayaasha. Dhaqaale Dr. Berhanu Alemu, ayaa dhankiisa sheegay in diiradda la saarayo Itoobiya ee ku aaddan dhisidda awoodda lagu bilaabayo laguna dhammaystirayo mashaariicda waaweyn ay dardargelin doonto kobaca dhaqaale ee waara. Wuxuu sharraxay in mashaariicdan horumarineed ee waaweyn aysan kaliya dhisayn dhaqaale qaran oo xooggan, laakiin sidoo kale ay yihiin kheyraad awood u siin doona dalka inuu dhaqaale ahaan tartan ugu jiro Afrika iyo caalamka. Tusaale ahaan, Biyo-xidheenka Weyn ee Itoobiya, marka laga soo tago kordhinta sahayda tamarta iyo kordhinta wax soo saarka, waxay si cad u muujin doonaa kaalinta muhiimka ah ee mashruucu ku leeyahay dhaqaalaha dalka, ayuu tilmaamay. Wuxuu sheegay in u gudubka dhismaha warshadda bacriminta iyo mashaariicda Garoonka Diyaaradaha ee Bishoftu ay hubin doonaan horumarka dalka iyadoo la casriyeynayo qaybaha beeraha iyo gaadiidka. Sida ay sheegeen aqoonyahannada; Dhammaystirka mashaariicda waaweyn ee ka bilaabmay dalka si dhakhso leh oo tayo leh waxay abuuri doontaa awood weyn oo loogu talagalay kobaca dhaqaalaha ee waara iyo isdhexgalka qaybaha badan. Si guushan qaran ee weyn ay u noqoto mid rumowda, dowladda cusub waa inay gudataa mas'uuliyadeeda oo ay ugu baaqdaa aqoonyahannada, bulshada iyo daneeyayaasha inay doorkooda ka qaataan horumarinta iyagoo ku taageeraya aqoon iyo kheyraad. #ENA
WAXAA DEEGAANKA TIGRAY LAGA WADAA IN LA DHISO MAAMUL KU -MEEL -GAAR AH OO CUSUB , IYADOO DOORASHO DEEGAAN LAGU QABANAYO MUDDO BILO GUDAHOOD AH :- ABRIHAAM BELAY (DR)
Oct 4, 2026 76
Addis Ababa,Koxdin,23, 2019 (ENA) Dowladda Federaalka ayaa sheegtay inay dergaanka Tigray ka hirgelinayso hannaan maamul oo cusub, kaas oo shacabka deegaanka u saamaxaya inay is-maamulaan, si loo soo dadajiyo nabadda iyo xasilloonida Deeganka sida uu sheegay Dr. Abrihaam Belay. Abrihaam Belay (Dr.) ayaa wareysi uu ka bixiyay xaaladda taagan deeganak Tigray ayaa xusay in xilligan ciidamada difaaca qaranka dalku ay Deegaanka Tigray ka saarayaan xoogagga sharci-darrada ah TPLF . Waxa uu intaas ku daray in tallaabadaas kaddib la dhisi doono qaabab maamul oo cusub oo ka soo bilaabanaya heerka xafadedeed/kebelaha, iyadoo ay shacabka si toos ah uga qaybqaadanayaan geeddi-socodka dhismaha maamulka. Waxa kale oo uu xusay in geeddi-socodka kala-guurka ah lagu soo gabagabeyn doono muddo gaaban, isla markaana diyaar-garow ballaaran uu socdo si doorasho looga qabto Deegaanka Tigray muddo bilo gudahood ah. Ugu dambayn Abrihaam Belay (Dr.) ayaa ugu baaqay dhammaan shacabka Itoobiya inay garab istaagaan Dowladda Federaalka, ayna taageeraan geeddi-socodkan, si shacabka Tigray ay uga qaybqaataan horumarka dalka
Guddiga Wadatashiga Qaran ee Itoobiya ayaa maanta Golaha Wakiillada Shacabka iyo dowladaha federaalka iyo kuwa deegaanka u gudbiyay qodobbadii ajandayaasha iyo talooyinkii kasoo baxay Wadatashiga Qaranka.
Oct 3, 2026 69
Addis Ababa, Kodin 23/2019 – ENA: Munaasabad ay ka qeybgaleen Ra’iisul Wasaare Abiy Axmed iyo madax sare oo ka tirsan dowladda federaalka iyo dawlad deegaanka, ayaa Guddiga Wadatashiga Qaran si rasmi ah ugu wareejiyay Golaha Wakiillada Shacabka, dowladda federaalka iyo dowladaha deegaanka, qodobbadii ajandayaasha iyo talooyinkii kasoo baxay Wadatashiga Qaranka. Wareejinta dukumentiyadan ayaa lagu sheegay inay muujinayso muhiimadda ay leedahay in caqabadihii qaran ee muddada dheer soo jiray ee Itoobiya lagu xalliyo wadatashi iyo hab nabadeed. Xafiiska Ra’iisul Wasaaraha ayaa sheegay in geeddi-socodka Wadatashiga Qaranka, oo dowladda “Medemer” u sameysay qaab sharci iyo hay’adeed, uu hadda galay marxalad muhiim ah. Geeddi-socodkan wuxuu abuuray madal loo dhan yahay oo suuragelinaysa dood, is-afgarad iyo in la gaaro heshiisyo wadajir ah. Afartii sano ee lasoo dhaafay, geeddi-socodku wuxuu sidoo kale fursad u siiyay Itoobiyaanka ku nool gudaha iyo dibadda dalka, iyo dadka asal ahaan Itoobiyaanka ah, inay ka qeybqaataan. Ka-qeybgalayaashu, iyagoo sameeyay wadatashiyo ballaaran iyo iyada oo loo marayo shirkii Wadatashiga Qaranka ee la soo gabagabeeyay, waxay heleen fursad ay ku cabbiraan aragtidooda, ku dhageystaan fikrado kala duwan, isla markaana ku aqoonsadaan meelaha laga gaaray is-afgarad guud. Xafiiska Ra’iisul Wasaaraha ayaa sheegay in si rasmi ah loo soo bandhigo natiijooyinkan ay tahay tallaabo weyn oo loogu gudbinayo marxaladda xigta fikradihii, aragtiyihii iyo talooyinka
Farriinta Ra'iisul Wasaare Abiy Axmed (Dr.)
Oct 3, 2026 56
Waxaan maanta la socday barnaamijka halkaas oo qodobbada ajandaha iyo talooyinka ka soo baxay Wadatashiga Qaranka Itoobiya si rasmi ah loogu gudbiyay Golaha Wakiillada Dadweynaha, Dowladda Federaalka, iyo Dowlad deegaannada. Qoritaankan dukumeentiga ah wuxuu calaamad u yahay guul muhiim ah oo ka soo baxday geeddi-socodka Wadatashiga Qaranka wuxuuna xaqiijinayaa sida aan uga go'annahay wax ka qabashada caqabadaha qaran ee Itoobiya iyada oo loo marayo wadahadal loo dhan yahay, wadatashi nabadeed, iyo qiyamkeenna asalka ah ee xalalka ku saleysan xalka. #dalweyn #shacabweyn
Biyo-xidheenka Aswan ee Masar waa mid kamid ah Mashaariicd Burburka- Dr. Habtamu Itefa
Oct 3, 2026 68
Biyo-xidheenka Aswan ee Masar: Waa Mashruuc Burbur iyo Horumar La'aanta - Wasiirka Biyaha iyo Tamarta Habtamu Ittefa (Dr.) Biyo-xidheenka Aswan ee Masar waa mid ka mid ah mashaariicda ugu muranka badan Afrika. Dhismaha biyo-xidheenka ayaa ka barakiciyay in ka badan 100,000 oo reer Nubi ah guryahooda, noloshooda iyo dhulkooda; waxayna keentay dhibaatooyin halis ah. Hawsha dhismaha Biyo-xidheenka Aswan waxaa lagu gartaa ficil hal dhinac ah iyo taariikh burbur. Iyadoo Itoobiya ay ku baaqday wadatashi iyo wadahadal waqtigaas, biyo-xidheenka waxaa la dhisay iyada oo aan la helin ogolaanshaha iyo heshiiska Itoobiya. Dukumentiyada waqtigaas ee ay baranayeen Mareykanka iyo Ingiriiska ayaa si cad u muujiyay walaac ah in aan la samayn wadatashi ballaaran oo lala yeesho dalalka Webiga Nile inta lagu jiro geeddi-socodka dhismaha Biyo-xidheenka Aswan. 15 diiwaan oo rasmi ah laga soo bilaabo 1952 ilaa 1960 ayaa diiwaangelinaya walaacan. Si kastaba ha ahaatee, Biyo-xidheenka Weyn ee Dib-u-cusrashaa Itoobiya ee ku jira wuxuu raacayaa qaab-dhismeed sharci oo casri ah, sida ku cad Bayaanka Mabaadi'da 2015. Kahor inta aysan Masar duullaan ku qaadin Itoobiya, waa inay si cad u sharaxdaa sababta ay u dhistay Biyo-xireenka Aswan iyada oo aan ogolaansho ka haysan Itoobiya iyo sababta ay u barakicisay in ka badan 100,000 oo reer Nubian ah. Xaqiiqda ah in Masar ay dhistay Biyo-xireenka Aswan iyada oo aan la tashan mid ka mid ah dalalka wabiga; iyo in ay keentay dhibaato weyn iyadoo reer Nubian ka barakicisay guryahooda iyo noloshooda iyada oo aan xitaa la samayn qiimeyn khasaare ah waa dhaxalka burburka biyo-xireenka. Codsiyada soo noqnoqda ee Itoobiya ee ku aaddan wadatashiyada waqtigaas sidoo kale Masar kama jawaabin. Taas beddelkeeda, arrinta Biyo-xireenka weyn waxaa loo furay wadahadal dhexmara Itoobiya, Suudaan, iyo Masar iyadoo la raacayo Baaqa Mabaadi'da 2015. Masar ma lahan saldhig akhlaaqeed ama mid caqli-gal ah oo ay ku dhaleeceyn karto Itoobiya oo ku saabsan Biyo-xireenka Weyn ee Itoobiya. #dalweyn #shacabweyn #
Golaha Deegaanka Bartamaha Itoobiya oo shirkiisa aasaaska ka wada magaalada Wolkite
Oct 3, 2026 47
Wolqite, Koxdin 23, 2019 (ENA) Golaha Deegaanka Bartamaha Itoobiya ayaa bilaabay shirkiisa aasaaska ee kal-fadhiga 7-aad, sannadka 1-aad, kaas oo ka socda magaalada Wolkite. Dal iyo shacab weyn oo leh himilo wayn Waxaa la filayaa in shirka aasaaska ee kal-fadhiga 7-aad, sannadka 1-aad ee Golaha Deegaanka Bartamaha Itoobiya, oo ka socda magaalada Wolqite, lagu ansixiyo magacaabis kala duwan, oo ay ku jiraan Afhayeen Golaha iyo Madaxweynaha Maamulka Deegaanka. #Dal_Weyn #Shacab_Weyn #Himilo_fog#
Golaha Wakiillada degaanka Bartamaha Itoobiya ayaa shirkiisa aasaasiga ah uga socdaa magaalada Wolqite.
Oct 3, 2026 52
Wolqite, Koxdin 23/2019– ENA: Golaha Wakiillada degaanka Bartamaha Itoobiya ayaa shirkiisa aasaasiga ah ee sannadka 1-aad ee muddada shaqada 7-aad, ka socda magaalada Wolqite. “Dal weyn, shacab weyn, himilo weyn.” Golaha Wakiillada degaanka Bartamaha Itoobiya, ayaa shirkan aasaasiga ah ee sannadka 1-aad ee muddada 7-aad, uu ansixiyo Afayenada Golaha, Madaxweynaha iyo xilal kale oo kala duwan. Na’ima Munir ayaa loo magacaabay Afayenka Golaha Wakiillada ee degaanka Bartamaha Itoobiya. Zebiba Mohamed – Afayen Ku-xigeenka Golaha Wakiillada degaanka Bartamaha Itoobiya