Arrimaha Bulshada - ENA Af-Soomaali
Arrimaha Bulshada
Afrika waa inay ballanqaadyada u tarjumtaa ficil si loo yareeyo dhimashada ka dhalata cudurrada aan la is qaadsiin karin
Nov 22, 2026 52
Addis Ababa; Gudba 12/2019 (ENA): Hoggaamiyeyaasha isbahaysiga bulshada rayidka ayaa sheegay in ballanqaadyada caalamiga ah iyo kuwa gobolka loo rogo tallaabooyin la taaban karo iyo in awoodda dhaqaale ee gudaha la xoojiyo si loo yareeyo dhimashada ka dhalata cudurrada aan la is qaadsiin karin ee Afrika. Shirweynihii ugu horreeyay ee Qaaradda Afrika ee ku saabsan Cudurrada aan la is qaadsiin karin ayaa lagu qabanayaa xarunta Xarumaha Xakamaynta iyo Kahortagga Cudurrada ee Afrika ee Addis Ababa. Shirweynaha waxaa la qaban doonaa laba maalmood, oo ay ku jirto maanta, iyadoo cinwaan looga dhigay "Ka Ballanqaadka Tallaabada ay hoggaaminayso Afrika; Dhismaha Amniga Caafimaadka, Adkeysiga iyo Adkeysiga ee Nooca Cudurrada aan la is qaadsiin karin". Shirka waxaa soo qabanqaabiyay Isbahaysiga Afrika ee Cudurrada aan la is qaadsiin karin oo ay iskaashanayaan Xarumaha Xakamaynta iyo Kahortagga Cudurrada ee Afrika iyo Wasaaradda Caafimaadka ee Federaalka. Waqtigan, Katie Day, oo ah madaxa fulinta ee Isbahaysiga Caalamiga ah ee Cudurrada aan la is qaadsiin karin, ayaa sheegtay in cudurrada aan la is qaadsiin karin ay sababaan 43 milyan oo dhimasho ah adduunka oo dhan sannad kasta. Wuxuu sheegay in ballanqaadka siyaasadeed ee caalamiga ah iyo kan qaaradda ee hadda jira loo isticmaalo in lagu dedejiyo tallaabooyinka badbaadinta nolosha. Professor Kaushik Ramaiah, Madaxweynaha Isbahaysiga iyo Iskaashiga Bariga Afrika, ayaa yiri; Afrika waa inay dhistaa nidaam looga hortago dhimashada iyo baahiyaha daryeelka nolosha ee ka dhasha cudurrada aan la is qaadsiin karin ee Afrika. Wuxuu ku nuuxnuuxsaday in dawladuhu ay hirgeliyaan Bayaanka Abuja si ay u qoondeeyaan 15 boqolkiiba miisaaniyadooda waaxda caafimaadka. Wuxuu sidoo kale sheegay in iyadoo la ilaalinayo canshuurta caafimaadka ee alaabada waxyeelaysa caafimaadka, awoodda wax iibsiga gobolka ee daawooyinka waa in la xoojiyaa oo daawooyinka lagama maarmaanka ah la siiyaa xarumaha caafimaadka aasaasiga ah. Dr. Aschelew Worqu, Madaxweynaha iyo Guddoomiyaha Guddiga Isbahaysiga Itoobiya ee Cudurrada aan la is qaadsiin karin, ayaa sheegay in la tacaalidda culayska cudurrada aan la is qaadsiin karin aysan ahayn mas'uuliyadda hal hay'ad ama dowlad keliya.
Magaalada Wardheer ee xarunta gobolka Doollo waxaa ka qabsoomay shirka wacyigalinta dakhliga iyo wadatashiga bulshada ee magaaladaasi.
Nov 21, 2026 88
Shirkan oo ay kasoo qaybgaleen masuuliyiinta maamulka magaalada Wardheer, koox ka socota Xafiiska Dakhliga DDS oo uu hogaaminayo agaasimaha diwaangalinta iyo adeega canshuur bixiyayaasha ee Xafiiska Dakhliga Mudane Ilyaas Maxamed Maxamuud ayaa loo qabtay bulshada qaybaheeda kala duwan ee magaalada Wardheer ee gobolka Doollo, kulankan wacyigalinta ayaa daarnaa sidii bulshada fahan buuxa looga siin lahaa canshuurbixinta iyo dakhliga ku waajiba bulshada ayaa diiradda lagu saaray kulankan. Gabo'gabadii agaasimaha diwaangalinta iyo adeega canshuur bixiyayaasha Xafiiska Dakhliga DDS ayaa sheegay wacyigalinta dakhliga ay qayb ka tahay dadaallada loogu jiro sidii kor loogu qaadi lahaa canshuurbixinta iyo dakhliga ahmiyadda uu leeyahay bulshada ayaa ahaa mid fahan buuxa laga siinayay xubnaha kooxda Xafiiska Dakhliga DDS ayaa guud ahaan degmooyinka fobolka Doollo iyo maamul magaalooyinka kulamada wacyigalinta ka qaban doona. XIGASHO :- SRTV SOMALI
ITOOBIYA OO HORUMAR WEYN KA GAADHAY HELITAANKA ADEEGYADA QALLIINKA IYO DHISMAHA XIRFADLAYAASHA CAAFIMAADKA, TAAS OO KA DHIGAYSA TUSAALAYNTA AFRIKA
Nov 20, 2026 79
Addis Ababa,Gudba,Hidhaar,10,2019 (ENA) Itoobiya ayaa tobankii sano ee la soo dhaafay, iyada oo adeegsanaysa qorshaha qaran ee qalliinka, horumar la taaban karo ka samaysay ballaadhinta helitaanka adeegyada qalliinka iyo kordhinta tirada xirfadlayaasha caafimaadka, taas oo ka dhigaysa dal tusaale u noqon kara Afrika, sida uu sheegay Wasiiru-Dawlaha Caafimaadka, Muluqen Argaw (Dr.) Wasiir-ku-xigeenka ayaa hadalkan ka sheegay munaasabadda furitaanka Madasha Afraad ee Qalliinka Pan-Afrika oo maanta ka furantay magaalada Addis Ababa. Madasha oo hal-ku-dheg looga dhigay (Qaab-dhismeedka Qaaradda Afrika ee Waxqabadka Daryeelka Caafimaadka Qalliinka) ayaa socon doonta muddo saddex maalmood ah, laga bilaabo 10-ka ilaa 12-ka bisha Hidar 2019. Ugu horeyn Wasiiru-Dawlaha wasarada caafimaadka Muluqen Argaw (Dr.) oo munaasabadda ka hadlay ayaa sheegay in guulaha ay Itoobiya ka gaadhay gaadhsiinta adeegyada qalliinka bulshada ay yihiin waayo-aragnimo tusaale u noqon karta dalalka kale ee Afrika. Waxa uu xusay in saamiga xarumaha caafimaadka ee bixiya adeegyada aasaasiga ah ee qalliinku uu ka kordhay 44% una kacay 78%. Sidoo kale, waxa uu sheegay in tirada dhakhaatiirta qalliinka, suuxinta iyo cudurrada haweenka marka loo eego 100,000 oo qof ay ka korodhay 0.35 una gaadhay 5.9. Waxa kale oo uu tilmaamay in celceliska muddada ay bukaannadu sugayaan adeegyada qalliinka ay toban maalmood hoos u dhacday, isla markaana xogta adeegyada qalliinka lagu daray nidaamka qaran ee xogta caafimaadka, taas oo suurtagelisay in si habboon loola socdo adeegyada. Waxa uu intaa ku daray in qorshaha cusub ee qaranka ee la fulin doono muddada u dhexaysa 2026 ilaa 2030, lagu sii xoojin doono guulaha la gaadhay, korna loogu qaadi doono tayada adeegyada iyo tirada xirfadlayaasha caafimaadka, iyadoo sidoo kale lagu dadaalayo in xarumaha caafimaadka gaarka loo leeyahay lagu daro nidaamka xogta caafimaadka.
QABRIBAYAX OO LAGU SOO BANDHIGAY HORUMARKA ISDHEXGALKA BULSHADA DEEGAANKA IYO QAXOOTIGA
Nov 16, 2026 103
Waxaa Magaalada Qabribayax lagu qabtay kulan lagu soo bandhigayey isdhexgalka bulshada deegaanka iyo dadka qaxootiga ah, iyo horumarka laga sameeyey dhinacyada adeegyada bulshada iyo horumarinta dhaqaalaha. Kulanka waxaa ka soo qaybgalay masuuliyiin heer federaal iyo heer deegaan ah, wakiillo ka socday shirkadaha Ethio Telecom iyo Safaricom, qaar ka mid ah madaxda hay’adaha Qaramada Midoobay, hoggaamiyeyaasha shirkadaha ganacsiga gaarka loo leeyahay ee caalamiga ah iyo 52 shirkadood oo kale, kuwaas oo ay wehelinayeen maareeyayaashooda guud. Intii uu kulanku socday, waxaa la soo bandhigay adeegyada kala duwan ee la gaadhsiiyey bulshada qaxootiga ah iyo dadka deegaanka. Sidoo kale, waftigu waxay kormeer ku soo mareen mashaariicda ganacsiga iyo guryaha loo dhisayo dadka deegaanka iyo bulshada qaxootiga ah ee ku dhaqan Magaalada Qabribayax. XIGASHO :- SRTV SOMALI
WAFTI CAALAMI AH JIGJIGA OO BOOQDAY
Nov 16, 2026 108
Waxaa Garoonka Diyaaradaha Garaad Wiil-Waal ee magaalada Jigjiga lagu soo dhaweeyay wafdi heer sare ah oo isugu jira madax heer federaal ah, qaar ka mid ah madaxda hay’adaha Qaramada Midoobay (UN) iyo hoggaamiyeyaasha shirkadaha ganacsiga gaarka loo leeyahay (Private Sector) ee heer caalami. Waftiga ayaa ka kooban masuuliyiin ka socda shirkadaha caalamiga ah ee Mastercard Foundation, Safaricom, Ethio Telecom iyo 52 shirkadood oo kale, kuwaas oo ay wehelinayaan maareeyayaashooda guud. Dhawaan ayay ahayd markii magaalada Addis Ababa laga furay Madasha Afraad ee Afrika ee Barakaca (Africa Forum for Displacement 2026), oo soconaysa 16-ka ilaa 18-ka November 2026. Hoggaamiyeyaasha ka qaybgalaya madashaasi caalamiga ah ayaana safar shaqo ku yimi magaalada Jigjiga, halkaas oo ay u kuur-gelayaan horumarka ka socda deegaanka, gaar ahaan dhinacyada la xidhiidha isdhexgalka qaxootiga iyo bulshada deegaanka ee Qabribayax. XIGASHO :- SRTV SOMALI
Deegaanka Soomaalida oo Diiradda saaraya Dhismaha iyo Horumarinta Goobaha Dalxiiska si loo Kordhiyo Dakhliga
Nov 4, 2026 204
Jigjiga; Dirir 25 /2019 (ENA): Xafiiska Dhaqanka iyo Dalxiiska Deegaanka ayaa ku dhawaaqay inuu diiradda saaray dhismaha, kor u qaadista, iyo bixinta kaabayaasha dhaqaalaha ee goobaha dalxiiska ee Deeganaka Soomaalida si loo kordhiyo dakhliga ka soo gala waaxdaas. Ku-xigeenka Madaxa Xafiiska Dhaqanka iyo Dalxiiska deegaanka, Mudane Maxamud Beyneh, ayaa u sheegay ENA in fiiro gaar ah loo leeyahay horumarinta goobaha dalxiiska ee Deegaanka si loo kordhiyo faa'iidooyinka dhaqaale. Wuxuu sheegay in fiiro gaar ah loo yeelanayo dhismaha, kor u qaadista, iyo bixinta kaabayaasha dhaqaalaha ee goobaha dalxiiska si loo kordhiyo dakhliga iyo faa'iidooyinka ka imanaya qaybta. Mudane Maxamuud ayaa sheegay in shaqada la qabanayo si deegaanka looga dhigo xarun dalxiis, ayaa soo xigtay Shebele Resort, oo lagu dhisay hindisaha Ra'iisul Wasaare Abiy Axmed (Dr.) waana qayb ka mid ah hondisaha Gebeta Lehager. Wuxuu sheegay in goobta dalxiisku ay ku taal meel u dhow magaalada Jigjiga, taasoo ka dhigaysa meel caan ah oo loogu talagalay madadaalada, iyo inay kordhisay tirada booqdayaasha deegaanka iyadoo kor u qaadaysa horumarinta dalxiiska deegaanka. Wuxuu xusay in hawlaha horumarinta dalxiiska ee dergaanku ay si weyn uga qayb qaadanayaan kordhinta qiimaha qaybta, iyo in shaqada horumarinta marinnada laga sameeyay magaalada Jigjiga ay sidoo kale gacan ka geysatay kordhinta socdaalka dalxiiska. Wuxuu sheegay in la sameynayo dadaallo lagu horumarinayo kheyraadka dalxiiska ee deegaanka iyadoo lala kaashanayo daneeyayaasha. Wuxuu tilmaamay in fiiro gaar ah loo yeeshay sidii loo sii kordhin lahaa faa'iidooyinka dhaqaale ee qaybta, iyadoo la tixgelinayo muhiimadda ay u leedahay fursadaha shaqo. Wuxuu sidoo kale ku dhawaaqay in shaqada ilaalinta iyo ilaalinta kaydadka taariikhiga ah ee gobolka iyo kor u qaadista si habboon ay u sii socon doonto.
Itoobiya oo shaaca ka qaaday qorshe ay ku bixinayso adeegyada caafimaadka indhaha 41 milyan oo muwaadiniin ah
Nov 4, 2026 146
Addis Ababa; Dirir 24/2019 (ENA): Itoobiya ayaa shaaca ka qaaday qorshe 2 bilyan oo doolar ah oo lagu bixinayo adeegyada caafimaadka indhaha 41 milyan oo muwaadiniin ah marka la gaaro sannadka 2030. Shirkii ugu horreeyay ee Caafimaadka Indhaha ee Caalamiga ah ayaa lagu qabtay St. John's, Antigua iyo Barbuda. Shirkan waxaa soo qabanqaabiyay dowladaha Antigua iyo Barbuda, Bangladesh, Guyana, Ayerland iyo Nayjeria, iyadoo lala kaashanayo Hay'adda Caafimaadka Adduunka (WHO) waxaana isku dubariday Hay'adda Caalamiga ah ee Ka Hortagga Indho La'aanta (IAPB). Shirkan taariikhiga ah, oo ujeedadiisu tahay in la gaaro daryeelka caafimaadka indhaha oo caalami ah oo waafaqsan aragtida Qaramada Midoobay ee 2030, waa guul weyn oo lagu badbaadinayo malaayiin qof oo ka soo kabanaya indho la'aanta iyo cudurrada kale ee indhaha ee adduunka oo dhan. Itoobiya ayaa ka qaybgashay shirkan. Shirka waxaa ka soo qayb galay Dr. Lelisa Emmanuel, Isuduwaha Ololaha Caafimaadka Qaranka, Waaxda Adeegyada Caafimaadka iyo Barnaamijyada, Wasaaradda Caafimaadka iyo La-taliyaha Sare ee Wasiirka Arrimaha Dibadda. Isla madashaas, Itoobiya waxaa lagu guddoonsiiyay "Abaalmarinta Saamaynta Aragtida Caalamiga ah" shaqadeeda tusaalaha ah ee ay ka qabatay isku-darka adeegyada caafimaadka indhaha ee aasaasiga ah iyo caymiska caafimaadka guud ee dalka. Aqoonsigan waxaa dalka loo siiyay isbeddel muuqda iyo guusha ay ka gaartay waaxda caafimaadka dadweynaha iyadoo la isku darayo daryeelka indhaha ee aasaasiga ah iyo baaritaanka bulshada ee ku salaysan nidaamkeeda caafimaadka qaranka. Shirka, dowladda Itoobiya waxay ku dhawaaqday maalgelin laba milyan oo doolar ah iyo qorshe lagu ballaarinayo adeegyada baaritaanka indhaha ee bulshada iyo daryeelka indhaha ee aasaasiga ah, taasoo ka faa'iideysanaysa ugu yaraan 41 milyan oo muwaadiniin ah marka la gaaro 2030. Maalgashigan wuxuu higsanayaa in la xoojiyo daryeelka indhaha ee tayada leh in ka badan 3,200 oo xarumo caafimaad oo aasaasi ah oo dalka oo dhan ah, la ballaariyo bixinta muraayadaha indhaha, la hagaajiyo nidaamka baaritaanka kahor iyo gudbinta, iyo in la hagaajiyo tayada iyo natiijooyinka qalliinka indhaha. Tani waxay si weyn u taageeri doontaa yoolka qaranka ee ah in la daboolo 50 boqolkiiba carruurta dugsiga dhigata ee hoos yimaada caymiska caafimaadka indhaha marka la gaaro 2030.
MAGAALADA HARAR OO XUBIN KA NOQOTAY ISBAHAYSIGA DALXIISKA CAALAMIGA AH EE MAGAALOOYINKA JIDADKA XARIIRTA
Nov 4, 2026 164
Addis Ababa, Dirir,Tiqimti, 24,2019 (ENA) Magaalada Harar ayaa xubin ka noqotay Magaalada Harar oo xubin ka noqotay Isbahaysiga Dalxiiska Caalamiga ah ee Magaalooyinka Jidka Xariirta (International Tourism Alliance of Silk Road Cities). Xubinnimada magaalada Harar ee isbahaysigan caalamiga ah ayaa la filayaa inay gacan ka geysato sidii ay magaalada u heli lahayd dareen iyo sumcad dheeraad ah oo dhanka dalxiiska caalamka ah, isla markaana ay u soo jiidan lahayd dalxiisayaal ka kala imanaya daafaha dunida. Sidoo kale, waxay fursad u siinaysaa in si ballaaran loo soo bandhigo goobaha taariikhiga ah iyo meelaha dalxiiska ee magaalada, iskaashi lala sameeyo dalalka xubnaha ka ah isbahaysiga, lana isweydaarsado khibradaha horumarinta iyo kobcinta waaxda dalxiiska. Magaalada Harar ayaa xubinimada isbahaysigan heshay kaddib shirkii sannadlaha ahaa ee 2026 ee magaalooyinka xubnaha ka ah Isbahaysiga Dalxiiska Waddada Xariirta iyo wakiillada hay'adaha socdaalka caalamiga ah, kaas oo maanta ka dhacay magaalada Luzhou ee dalka Shiinaha. Waxaa xusid mudan in magaalada Harar ay UNESCO u diiwaangelisay laba dhaxal oo caalami ah, kuwaas oo isugu jira dhaxal la taaban karo iyo mid aan la taaban karin. Sidoo kale, waxay xubin ka tahay Ururka Magaalooyinka Dhaxalka Adduunka (OWHC), Xiriirka Caalamiga ah ee Magaalooyinka Dalxiiska Adduunka iyo isbahaysiyo kale oo caalami ah.
MUSHAHARKA SHAQAALAHA DEEGANKA TIGRAY AYAA MAANTA LA BILAABAYAA IN LA BIXIYO
Nov 3, 2026 153
Addis Ababa,Dirir, Tiqimti, 24,2019 (ENA) Waxaa la sheegay in nabadda iyo xasilloonida Gobolka Tigray ay maalinba maalinta ka dambaysa si buuxda u sii xaqiijinayaan, isla markaana ay abuurantay jawi wanaagsan oo muwaadiniintu si xorriyad iyo ammaan ah ugu noolaan karaan noloshii bulsho iyo dhaqaale ee ay hore u lahaayeen. Maamulka ku-meel-gaarka ah ayaa ku guulaystay inuu gaadho inta badan qaybaha deegaankaasi ka kooban yahay , isagoo ka shaqaynaya xaqiijinta nabad iyo xasillooni waarta, iyo sidii hay'adaha kala duwan ay dib ugu bilaabi lahaayeen adeegyada iyagoo si buuxda uga faa'iidaysanaya awooddooda. Isku-duwaha kooxda abaabulka hoggaanka maamulka ku-meel-gaarka ah, Birhane Gebretsadik, ayaa sheegay in bulshada ay si weyn uga go'an tahay inay ilaashato nabadda iyo xorriyadda ay hadda heleen, isla markaana ay si feejignaan iyo go'aan adag leh ula shaqaynayso hoggaanka isbeddelka iyo dowladda, si aanay mar kale u lumin. Waxa uu xaqiijiyey in hannaanka dib-u-abaabulka maamulka ku-meel-gaarka ah ilaa heerarka hoose, kaas oo ku salaysan doorashada tooska ah ee xorta ah ee shacabka, uu hadda marayo 60 boqolkiiba, taas oo ay suuragelisay ka-qaybgalka firfircoon ee bulshada. Marka uu sii dhammaystirmayo qaab-dhismeedka maamulka ku-meel-gaarka ah, waxaa suurtagashay in hay'adaha adeegga bixiya ay si buuxda dib ugu bilaabaan hawlahooda. Bangiyada, xarumaha ganacsiga iyo xafiisyada dowladda ayaa hadda si buuxda u shaqaynaya, iyagoo adeegyada bulshada ku bixinaya awooddoodii oo dhan. Dhanka kale, isku-duwaha waaxda dhaqaalaha ee maamulka ku-meel-gaarka ah, Theodros Arega (Dr.) ayaa sheegay in dadaalladii lagu doonayey in dib loo bilaabo bixinta mushaharka shaqaalaha dowladda ay miro dhaleen, isla markaana laga bilaabo maanta la bilaabayo bixinta mushaharka shaqaalaha. Maamulka ku-meel-gaarka ah ayaa ugu baaqay shacabka deegaanka Tigray inay sii xoojiyaan taageerada dhinac kasta leh iyo go'aanka ay ku muujiyeen sidii nabadda iyo amniga gobolka loogu xaqiijin lahaa inay si waarta u sii jiraan.
ITOOBIYA AYAA DIYAARGAROW UGU JIRTA MARTIGELINTA SHIRWEYNAHA 5-AAD EE CAALAMIGA AH EE CAAFIMAADKA BULSHADA AFRIKA :- MEQDHES DHABA (DR.)
Nov 2, 2026 146
Addis Ababa, Dirir,Tiqimti,23, 2019 (ENA) Wasiirka Caafimaadka Meqdhes Dhaba Dr ayaa sheegtay in diyaar-garowgii lagama maarmaanka u ahaa martigelinta Shirweynaha 5-aad ee Caalamiga ah ee Caafimaadka Bulshada Afrika, kaas oo lagu qabanayo magaalada Addis Ababa, uu socdo. Dal weyn, shacab badan oo leh himilo fog , Wasiirka Caafimaadka, Dr. Mekdes Daba, ayaa warbaahinta warbixin ka siisay diyaar-garowga shirweynaha 5-aad ee Caalamiga ah ee Caafimaadka Bulshada Afrika oo lagu qabanayo Addis Ababa. Waxay sheegtay in shirweynaha oo ay si wadajir ah u qabanqaabinayaan Wasaaradda Caafimaadka Itoobiya iyo Xarunta Afrika ee Xakamaynta iyo Ka-hortagga Cudurrada (Africa CDC) uu qabsoomi doono 14-ka ilaa 18-ka bisha Hidar 2019 Waxay xustay in Itoobiya loo doortay martigelinta shirweynahan, maadaama ay xarun u tahay Midowga Afrika, Xarunta Afrika ee Xakamaynta iyo Ka-hortagga Cudurrada (Africa CDC), isla markaana ay tahay xarun diblomaasiyadeed oo caalami ah. Waxay sheegtay in shirweynaha lagu qaban doono hal-ku-dhigga ah ( Amniga Caafimaadka iyo Madaxbannaanida Afrika, Ka beddelashada ku-tiirsanaanta iyo u-nuglaanshaha caafimaadka, loona guuro lahaanshaha iyo adkeysiga). Waxay tilmaantay in Itoobiya ay shirweynahan uga faa’iidaysan doonto sidii ay hay’adaha qaaradda iyo kuwa caalamiga ah ula wadaagi lahayd khibradaha iyo guulaha ay ka gaartay waaxda caafimaadka, iyadoo si guul leh u martigelinaysa shirka. Waxay sheegtay in hal-ku-dhigga shirku diiradda saarayo sidii Afrika, kaddib masiibadii COVID-19, ay u xoojin lahayd isku-filnaanshaheeda caafimaad, awoodda nidaamyadeeda caafimaadka iyo ka-hortagga cudurrada faafa. Waxay sidoo kale xustay in Afrika laga filayo inay dhisto awood ay ku xalliso caqabadaha caafimaad ee ka jira qaaradda, iyadoo xoojinaysa awooddeeda gudaha, cilmi-baarista sayniska, tiknoolajiyadda iyo iskaashiga qaaradeed. Waxay sheegtay in shirweynuhu isu keeni doono madaxda dalalka, wasiirro, dejiyeyaasha siyaasadaha, khubarada caafimaadka, qaybta gaarka loo leeyahay iyo bahwadaagta horumarinta, si ay uga wada tashadaan una dejiyaan jihooyin xal loogu heli karo arrimaha caafimaadka Afrika.
DIIWAANGELINTA XAJKA 2019-KA OO BILAABANAYSA KHAMIISTA SOO SOCOTA
Oct 20, 2026 244
Addis Ababa,Dirir, Tiqimti,10,2019 (ENA) Golaha Sare ee Arrimaha Islaamka Itoobiya ayaa ku dhawaaqay in diiwaangelinta xajka ee sannadka 2019-ka tirsiga Itoobiya ay bilaaban doonto Khamiista soo socota. Golaha Sare ee Arrimaha Islaamka Itoobiya ayaa war-saxaafadeed ka soo saaray habraaca diiwaangelinta xajka ee sannadka 2019-ka. madaxweyne ku-xigeenka waaxda Culimada iyo Arrimaha Bulshada ee Golaha Sare ee arimaha islamka Sheekh Xamiid Muuse ayaa xusay in diiwaangelintu bilaaban doonto Khamiista, 12-ka bisha Tikimt ee sannadka 2019-ka. dhanka kale Sheekh Xamiid ayaa xusay in goluhu casriyeeyay adeegyada diiwaangelinta si habraacu u noqdo mid hufan, degdeg ah, isla markaana waafaqsan heerarka loo baahan yahay. Waxa uu bulshada Muslimiinta ugu baaqay inay ka faa’iideystaan adeegga oo ay isdiiwaangeliyaan. Madaxa Xafiiska Madaxweynaha Golaha Sare arimaha Islaamka Ustaad Abubakar Axmed ayaa dhankiisa xusay in habraaca diiwaangelinta sannadkan loo diyaariyay qaab meesha ka saaraya caqabadihii iyo dhibaatadii ay dadku hore ula kulmi jireen, isla markaana waafaqsan taariikhda iyo sharafta Muslimiinta Itoobiya iyo dhaxalka taariikheed ee Najashi. Waxa uu sidoo kale xusay in goluhu sannadkii hore uu dowladda Sacuudi Carabiya ka helay abaalmarinta heerka “Diamond Award”, taas oo lagu aqoonsaday adeegyada uu bixiyay. ugu dambeyn Diiwaangelinta ayaa ka socon doonta 33 xarumood oo casri ah oo adeegsanaya tiknoolajiyadda, waxaana la filayaa inay socoto ilaa 10-ka bisha Tir ee sannadka 2019-ka.
Wareeggii labaad ee gargaarka bani'aadamnimada ayaa loo qaadayaa Gobollada Deegaanka Canfarta ee ay saameeyeen isbeddelka cimilada
Oct 14, 2026 209
Adama; Dirir 04//2019 (ENA): Guddiga Maareynta Khatarta Masiibooyinka Itoobiya ayaa ku dhawaaqay in wareeggii labaad ee gargaarka bani'aadamnimada loo qaadayo gobollada Deegaanka Canfarta ee ay saameeyeen isbeddelka cimilada. Maanta, gawaari siday gargaar bani'aadamnimo oo ka yimid Bakhaarka Badarka Dhexe ee Adhama ayaa u guuray deegaanka. Deegaanku wuxuu dadaal ugu jiraa sidii uu uga jawaabi lahaa awooddiisa, Guddiga Maareynta Khatarta Masiibooyinka Itoobiyana wuxuu ku dhawaaqay inuu taageero siinayo kooxaha mudnaanta leh. Sidaas darteed, wareeggii labaad ee gargaarka ayaa laga soo raray Bakhaarka Dhexe ee Adama una gudbay kooxaha mudnaanta leh ee deegaanka canfarta. Guddigu wuxuu sheegay inay sii wadi doonaan dadaalladooda ku aaddan wax ka qabashada masiibooyinka dabiiciga ah iyo kuwa aadanaha sameeya iyagoo xoojinaya taageeradoodii hore. Sidaa darteed, Guddigu wuxuu tilmaamay in gargaarka bani'aadamnimada ee loo dirayo kuwa u baahan mudnaanta dreganaka canfarta si habboon loo heli karo. Waxaa la ogyahay in wareeggii ugu horreeyay ee gargaarka bani'aadamnimada loo raray meelo kala duwan oo deegaanka ah dhowr maalmood ka hor.
IRREEJA OO XOOJIYA QIYAMKA MIDNIMADA IYO DIB-U-HESHIISIINTA :– ABBAA GADHAYADA
Oct 2, 2026 312
Addisabab,Koxdin 22, 2019 (ENA):- Abbaa Gadaas ayaa sheegay in xuska Irreecha uu door weyn ka qaato xoojinta qiyamka midnimada, jacaylka, cafiska iyo nabadda. Itoobiya waa dal weyn, shacab weyn leh, isla markaana leh himilo iyo aragti weyn. Waxyaabaha caddeynaya baaxadda iyo hodantinimada Itoobiya waxaa ka mid ah hiddooyinka diimeed, dhaqameed, taariikheed iyo kuwa ay dadku sameeyeen, iyo sidoo kale dhaqamada kala duwan iyo goobaha dalxiiska ee dalka. Waxyaabahaas dhaqameed ee hodanka ah waxaa ka mid ah munaasabadda Irreecha oo ka soo jeedda nidaamka Gadaa. Irreecha ayaa sannad kasta lagu xusaa munaasabado kala duwan oo si furan loo qabto. Sannadkan waxaa maalinta berri ah lagu xusi doonaa Hora Finfinnee ee magaalada Addis Ababa, halka maalinta xigta lagu qaban doono Hora Harsadhe magaalada Bishoftu. Xuska Irreeja ee sanadkan ayaa lagu qabanayaa hal-ku-dhegga “Irreecha oo loogu talagalay is-afgaradka qaran”, iyadoo munaasabaddan ay xoogga saarayso qiyamka midnimada, jacaylka, cafiska, dib-u-heshiisiinta iyo nabadda.
Jigjiga — Waxaa maanta Madasha Kulamada ee Huteelka Duule lagu qabtay kulan muhiim ah oo uu soo diyaariyey Xafiiska Waxbarashada DDS
Sep 28, 2026 255
oo diiradda lagu saaray xoojinta daryeelka, waxbarashada iyo adeegyada caafimaad ee carruurta qabta Ootiisamka (Autism), iyadoo si gaar ah looga wada hadlay sidii loo heli lahaa xarun casri ah oo si dhammaystiran uga jawaabta baahiyaha gaarka ah ee carruurtan. Kulanka waxaa ka soo qayb-galay Madaxweyne Ku-xigeenka DDS, Mudane Ibraahim Cusmaan Faarax, Madaxa Xafiiska Xisbiga Barwaaqo ee Soomaalida Inj. Maxamed Shaalle isaaq Wasiirka Xafiiska Madaxweynaha DDS, Xuseen Xaashi Qaasim (Ph.D) wasiirro iyo masuuliyiin kale oo heer deegaan ah, ganacsato, iyo qaybaha kala duwan ee bulshada. Magaalada Jigjiga waxaa hore uga jiray laba dugsi oo loogu talagalay waxbarashada iyo taageerada carruurta qabta Ootiisamka. Hase yeeshee, baahida sii kordhaysa iyo adeegyada gaarka ah ee ay carruurtani u baahan yihiin ayaa muujinaya muhiimadda ay leedahay in laga gudbo adeegyo kooban, loona tallaabo xarun isku dhafan oo bixisa waxbarasho, daryeel caafimaad, tababar iyo taageero horumarineed. Kulanka maanta ayaa udub-dhexaad u ahaa qorshaha dhismaha xarun casri ah oo awood u leh inay carruurta qabta Ootiisamka siiso goob ku habboon waxbarashadooda, kobcinta xirfadahooda iyo helitaanka adeegyada daryeel ee ay u baahan yihiin. Madasha waxaa sidoo kale lagu soo bandhigay baaxadda mashruuca iyo dhaqaalaha loo baahan yahay hirgelintiisa, iyadoo ganacsatada iyo qaybaha kala duwan ee bulshada Deegaanka Soomaalida lagu boorriyey inay kaalintooda ka qaataan maalgelinta mashruucan. Ganacsatada deegaanka ayaa dhankooda muujiyey sida ay uga go’an tahay inay garab istaagaan carruurtan sla markaana ay qayb muuqata ka qaataan dadaalka lagu dhisayo xarunta. Carruurta qabta Ootiisamku waa carruur leh karti iyo mustaqbal u baahan in la kobciyo. Marka la helo waxbarasho ku habboon, daryeel joogto ah iyo taageero xirfadeed, waxaa la xoojin karaa awooddooda, isku-filnaanshahooda iyo ka qaybgalka nolosha qoyska iyo bulshada. Dhismaha xaruntan la qorsheeyey ma noqon doono oo keliya dhisme cusub; wuxuu noqon doonaa goob waxbarasho, daryeel, rajo iyo fursad cusub u abuurta carruurta qabta Ootiisamka iyo qoysaskooda XIGASHO :- SRTV SOMALI
Waxaan si wada jir ah ugu dabaal-dagaynaa ciida Mesqelka si wadajir ah oo adkaynaysa midnimadeenna - Maayar Adhaanej Abebe
Sep 27, 2026 197
Addis Ababa; Koxdin 17/2019 (ENA): Waxaan si wadajir ah ugu dabbaal-deganaa ciida Meskel si wadajir ah oo muujinysa midnimadeenna, ayuu yiri Maayarka Addis Ababa Adhaanej Abebe. Ciidda Mesqel Dhemera oo si weyn looga xusay kaniisada Ortodokska ee dalka Itoobiya ayaa si weyn looga xusay fagaaraha Mesqel. Ciiddan ayaa waxaa ka soo qayb galay Abune Mathiyas I, Baadariga Itoobiya, Baadariga Aksum Wochege Zemenbere Teklehaimanot, Baadariga Kaniisadda Ortodokska, Maayarka Magaalada Addis Ababa Adhanej Abebe, Wasiirka Dhaqanka iyo Ciyaaraha Shewit Shanka, Aabayaal diinta, Dublamaasiyiin sarsare oo ka tirsan Dawladda. Maayarku waxay sheegtay in ciidda Mesqelka, oo ah mid ka mid ah ciidaha dadweynaha ee ugu caansan magaaladeenna, ay tahay munaasabad weyn oo ilaalinaysay qiimaheeda diimeed qarniyo badan. Waxay sheegtay in ciidda Mesqelka ay tahay qiimo guud oo kor u qaaday sumcaddeenna adduunka iyadoo UNESCO ay diiwaan gelisay inay tahay dhaxal matalaad ah oo aadanaha ah. Noqo Qoyska Warbaahinta Dijital ah ee ENA: https://www.ena.et/web/links
Ciidaha diimeed iyo kuwa dadweynaha ayaa noqonaya isha ugu weyn ee dakhliga dalka - Wasiirka Dalxiiska Selamawit Kassa
Sep 27, 2026 188
Gondher; Koxdin 17/2019 (ENA): Wasiirka Dalxiiska Selamawit Kassa ayaa sheegtay in ciidaha dadweynaha iyo kuwa diimeed ee looga dabaaldego Itoobiya ay soo jiidanayaan dalxiisayaal badan waana ilo dhaqaale oo weyn oo dalka ah. Wasiirka Dalxiiska, oo ay weheliyaan mas'uuliyiin kale oo ka tirsan dowladda federaalka iyo kuwa deegaanka, ayaa booqday goobo kala duwan oo dalxiis ah oo ku yaal magaalada Gondhar. Wasiirka Dalxiiska Selamat Kassa oo ka hadashay booqashada ka dib, ayaa sheegtay in ciidaha dadweynaha ee looga dabaaldego Itoobiya ay soo jiidanayaan dalxiisayaal badan oo ajnabi ah. Waxay sheegtay in dadaallo lagu bixinayo sidii loo ilaalin lahaa qiimaha iyo quruxda dabaaldegyada loona gudbin lahaa jiilalka soo socda, iyo sidoo kale in la ilaaliyo dhaxalka taariikhiga ah iyo kan diimeed. Waxay sheegtay in shaqo la wado si loo horumariyo qaab-dhismeedyo sharci oo dheeraad ah iyo hirgelinta dhaqamada dijitaalka ah iyadoo lala tashanayo dawlad deegaannada si loo abuuro jawi ku habboon kobaca dalxiiska. Natiijo ahaan, in ka badan 800 oo goobo dalxiis oo cusub iyo kuwo horay loo booqday ayaa la aqoonsaday sannadkii la soo dhaafay oo keliya, waxaana socda hawlo badan oo lagu dardar gelinayo kobaca qaybta iyadoo la aasaasayo lana xoojinayo xiriirka xafiisyada dalxiiska ee deegaanka. #mesqel
Itoobiyaanku waa inay ku dadaalaan sidii ay dalkooda nabad iyo midnimo waarta u heli lahaayeen – Abune Matiyas
Sep 27, 2026 148
Addis Ababa; Koxdin 17/2019 (ENA): Itoobiyaanku waa in ay ku dadaalaan sidii ay dalkooda nabad iyo midnimo waarta ugu heli lahaayeen, ayuu yiri Abune Mathias oo ah Baadariga Kaniisadda Ortodokska ee Itoobiya. Ciidda Mesqel Demera oo si weyn looga xusay kaniisada Ortodokska ee dalka Itoobiya ayaa si weyn looga xusay fagaaraha Meskel Square. Dabaaldegga ayaa waxa ka soo qayb galay, Abune Mathias, Baadariga Kaniisadda Ortodokska ee Itoobiya, Abune Mathias, Baadariga Kaniisadda Ortodokska ee Itoobiya, aabayaasha diinta Maayarka Addis Ababa Adhaanej Abebe, Wasiirka Dhaqanka iyo ciyaaraha Shewit Shanka, masuuliyiin sarsare oo dawladda ka tirsan, rumaystayaal, safiirro dalal kala duwan ah iyo marti sharaf kale. Wuxuu ugu baaqay Itoobiyaanka inay ka gudbaan arrimaha caqabadda ku ah midnimadeenna iyo wadajirkeenna iyagoo leh dulqaad iyo aragti fog oo ay si adag uga shaqeeyaan sidii loo dhisi lahaa nabad iyo midnimo qaran oo dhammaystiran. #ENA
MUNAASIBADDA DHAQAMIGA AH EE IRREECHA OO SANADKAN LA XUSAYO 23 ILAA 24-KA BISHAN MESKEREM
Sep 22, 2026 177
Bishoftu,Koxdin, Meskerem 12, 2019 (ENA) Ururka abaagadaysasha ee Qoomiyda Oromada ayaa shaaciyay in dabaaldegga Munaasibadda Irreecha ee sanadkan la qaban doono 23-ka iyo 24-ka bishan Meskerem 2019. Waxaa la xaqiijiyay in Irreecha Hora Finfinnee la xusayo 23-ka Meskerem, halka Irreecha Hora Arsadhi la xusayo 24-ka Meskerem. Maadaama xuska Irreecha uu yahay munaasibad ka tarjumaysa mahadnaq, jacayl, midnimo iyo wadajirka bulshada, waxaa la sheegay in loo baahan yahay in loo dabaaldego iyadoo la dhowrayo dhaqanka iyo qiyamka uu xambaarsan yahay, isla markaana kor loo qaadayo sumcadda iyo muuqaalka dalka. Munaasabadda Irreecha ee sannadka 2019-ka ayaa lagu xusi doonaa halku-dhigga “Irreecha oo loogu talagalay is-afgaradka qaran.”
Munaasabadaha Diimeed iyo Dhaqameed ee lagu xusayo Addis Ababa
Sep 22, 2026 159
Addis Ababa; Koxdin 12/2019 (ENA): Munaasbadaha diimeed iyo dhaqameed ee lagu xusay Addis Ababa waxay leeyihiin faa'iidooyin waaweyn oo ku saabsan horumarinta warshadaha dalxiiska, ayuu yiri Hunde Kebede, Guddoomiyaha Guddiga Dalxiiska Addis Ababa. Qiimaha diimeed iyo dhaqameed ee Itoobiya, kheyraadka dabiiciga ah ee hodanka ah iyo kumanaan sano oo taariikh ah ayaa loo diiwaangeliyey inay yihiin goobo dhaxal ah oo ay iska leedahay Hay'adda Qaramada Midoobay ee Waxbarashada, Sayniska iyo Dhaqanka (UNESCO). Goobaha dhaxalka ee UNESCO u diiwaan gelisay inay yihiin Dhaxalka Wakiilka Aadanaha ayaa sidoo kale si weyn uga qayb qaata kobaca dakhliga dalxiiska iyadoo soo jiidanaysa booqdayaasha caalamiga ah ee ka baxsan dalka. #ENA
FAA’IIDOOYINKA BADAN EE BARNAAMIJKA QUUDINTA ARDAYDA
Sep 17, 2026 267
Xogaha ayaa muujinaya in in ka badan 466 milyan oo carruur ah oo dunida ku nool ay ka faa’iideystaan barnaamijyada quudinta ee dugsiyada. Barnaamijyada quudinta dugsiyada ma aha oo keliya in carruurta loo helo cunto, balse waxay door weyn ka qaataan horumarinta waxbarashada, caafimaadka carruurta iyo xasilloonida dhaqaale ee qoysaska. Barnaamijku wuxuu gacan ka geystaa kordhinta heerka waxbarashada ardayda, iyadoo dhinaca kalena si weyn loo yareynayo tirada ardayda ka haraysa waxbarashada. Gaar ahaan meelaha ay saameeyeen abaaraha iyo xaaladaha degdegga ah, barnaamijka quudinta dugsiyada ayaa door muhiim ah ka qaatay kordhinta tirada carruurta u soo xaadiraysa waxbarashada. Cuntada nafaqada leh ee ardaydu helaan maalin kasta waxay sare u qaaddaa feejignaantooda, awoodda xusuusta iyo fahamka casharrada, taas oo iyaduna gacan ka geysata horumarinta natiijooyinka waxbarashada. Xogaha Machadka Caafimaadka Dadweynaha Itoobiya (EPHI) iyo Barnaamijka Cunnada Adduunka (WFP) ayaa muujinaya in quudinta dugsiyadu ay carruurta siiso cuntooyin nafaqo leh oo ka kala yimaada lixda kooxood ee cuntada, taas oo yareyn karta nafaqo-darrada iyo khataraha caafimaad. Cunto isku dheelitiran ayaa sidoo kale muhiim u ah koritaanka jireed ee carruurta, xoojinta difaaca jirka iyo ilaalinta caafimaadka maskaxda, taas oo gacan ka geysanaysa kobcinta jiil caafimaad qaba. Barnaamijka Cunnada Adduunka ee Qaramada Midoobay (WFP) ayaa qorsheynaya in marka la gaaro sannadka 2030 dhammaan carruurtu ay helaan cunto nafaqo leh. Qaaradda Afrika, in ka badan 100 milyan oo carruur ah ayaa ka faa’iideysta noocyo kala duwan oo barnaamijyada quudinta dugsiyada ah, sida ay xoguhu tilmaamayaan. Itoobiya ayaa iyaduna barnaamijka quudinta dugsiyada ka faa’iideysanaysa iyadoo malaayiin carruur ah ay helayaan adeegga. Ra’iisul Wasaaraha Itoobiya, Abiy Ahmed (Dr), ayaa hore u sheegay in in ka badan 9.5 milyan oo arday ay dalka ka helaan adeegga cunto quudinta laba jeer maalintii, isagoo xusay in tirada carruurta Itoobiya quudiso ay la mid tahay tirada dadka ku nool dalal qaar. Ra’iisul Wasaaruhu wuxuu carrabka ku adkeeyay in xaqiijinta in carruurta da’doodu yar tahay ay dugsiga aadaan iyaga oo aan waxbarashadooda uga maqnaan sababo la xiriira cunto la’aan ay tahay arrin muhiim u ah dhismaha qaranka. Maamulka Addis Ababa ayaa aasaasay Hay’ad Quudin, si si joogto ah oo guul leh ardayda looga faa’iideeyo adeegga quudinta. Sida xogaha Xafiiska Waxbarashada ee Maamulka Addis Ababa tilmaamayaan, ku dhowaad hal milyan oo arday oo wax ka barta dugsiyada dowladda, laga bilaabo xannaanada ilaa heerka dhexe, ayaa maalin kasta si bilaash ah u hela laba waqti oo cunto ah (quraac iyo qado). Khibradda maamulka Addis Ababa ee barnaamijka quudinta ardayda ayaa lagu soo bandhigay fagaarayaal caalami ah oo lagu qabtay Paris, Faransiiska iyo Rio de Janeiro, Brazil, iyadoo barnaamijkana lagu guddoonsiiyay abaalmarinta Milan Pact Award. Abaalmarintan taariikhiga ah ayaa lagu bixiyay shirkii 8-aad ee caalamiga ah ee ku saabsan siyaasadaha cuntada magaalooyinka, kaas oo sannadkii 2022 lagu qabtay Rio de Janeiro, iyadoo Addis Ababa lagu aqoonsaday habka ay si waara oo wax-ku-ool ah ugu hirgelisay barnaamijka iyo bixinta cunto nafaqo leh. Sidoo kale, sannadkii 2021, magaalada Rome ee Talyaaniga, intii lagu guda jiray shirkii caalamiga ahaa ee cuntada iyo Madasha Quudinta ee Milan, Addis Ababa waxaa lagu aqoonsaday inay leedahay khibrad wanaagsan oo ku saabsan quudinta. Abaalmarinnadan iyo aqoonsiyadan caalamiga ah ayaa lagu saleeyay in barnaamijku aanu kaliya wax ka qaban dhibaatada cunto la’aanta ardayda, balse uu sidoo kale gacan ka geysto horumarinta nidaam cunto oo waara iyo abaabulka hooyooyinka dakhligoodu hooseeyo ee iskaashatooyin, taas oo fursado dhaqaale iyo bulsho u abuurtay haweenka. Khibradda Addis Ababa ayaa hadda ku fidaysa deeganada iyo magaalooyinka kale ee Itoobiya, iyadoo wafdiyo ka socda dalal Afrikaan ah, oo ay Kenya ka mid tahay, ay magaalada u yimaadaan si ay uga bartaan waayo-aragnimada barnaamijka. Machadka Caafimaadka Dadweynaha Itoobiya (EPHI) ayaa sidoo kale diyaariyay buug cusub oo ku saabsan nafaqada ardayda iyo bixinta cunto isku dheelitiran, kaas oo loo adeegsado hirgelinta barnaamijka. Duqa magaalada Addis Ababa, Adanech Abiebie, ayaa mar hore sheegtay in barnaamijku uu meesha ka saarayo culayskii nafsiyeed iyo dareenkii kalsooni-darrada ahaa ee ardaydu la kulmi jireen sababo la xiriira awood-darro dhaqaale, taas oo ay ku tilmaantay tallaabo lagu xaqiijinayo caddaaladda bulshada. In ka badan 25,000 oo hooyooyin ah oo dakhligoodu hooseeyo ayaa lagu abaabulay iskaashatooyin si ay uga qayb qaataan diyaarinta iyo bixinta cuntada, taas oo u abuurtay ilo dakhli oo joogto ah, isla markaana xoojisay awoodda dhaqaale iyo bulsho ee haweenka. Xogaha Wasaaradda Waxbarashada Itoobiya ayaa muujinaya in qaybta ugu badan ee miisaaniyadda barnaamijka quudinta ardayda ee dalka lagu daboolo awoodaha gudaha iyo miisaaniyadda dowladda. Tan iyo markii la bilaabay barnaamijka, gaar ahaan deegaannada ay saameeyeen abaaraha iyo isbeddelka cimiladu, tirada ardayda isdiiwaangelisa dugsiyada ayaa korodhay boqolkiiba 10, halka heerka ka-harista waxbarashaduna si weyn hoos ugu dhacay. Si loo yareeyo kharashaadka dugsiyada, waxaa sidoo kale la dhiirrigeliyay in gudaha xarumaha dugsiyada laga sameeyo beero khudradeed, dhaqashada digaagga iyo xoolaha caanaha laga helo, si qayb ka mid ah baahida cuntada looga daboolo gudaha dugsiyada. Itoobiya ayaa barnaamijka quudinta u aragta mid aan ku koobnayn helitaanka cunto oo keliya, balse qayb ka ah istaraatiijiyadda muddada dheer ee dalka ee horumarinta raasamaalka aadanaha. Barnaamijka quudinta dugsiyadu, marka laga soo tago kordhinta helitaanka iyo waxtarka waxbarashada, wuxuu carruurta ka caawiyaa inay ku koraan jir iyo maskax caafimaad qaba, taas oo qayb ka noqon karta dadaallada caafimaadka guud ee dalka. Casharrada nadaafadda iyo badbaadada ee lagu bixiyo xarumaha quudinta ayaa sidoo kale carruurta ka caawiya inay da’ yar ku bartaan hab-nololeed caafimaad qaba iyo ilaalinta nadaafadda shaqsiga. Guud ahaan, barnaamijka quudinta dugsiyadu wuxuu door muuqda ka qaadanayaa horumarinta waxbarashada, caafimaadka iyo kobcinta jiil wax-soo-saar leh, taas oo muhiim u ah horumarka iyo kobaca mustaqbalka ee dal. Itoobiya ayaa dhinacan ku ballaarinaysa barnaamijka quudinta dugsiyada, iyadoo khibraddeeda ay sidoo kale soo jiidanayso magaalooyin iyo dalal kale oo doonaya inay wax ka bartaan nidaamka quudinta ardayda.