Itoobiya waxay diiradda saareysaa kordhinta doorkeeda dhoofinta Bunka adduunka — Wasiiru-dowlaha Arrimaha Dibadda

Addis Ababa; Miicaad 7/2018 (ENA): Itoobiya waxay si adag uga shaqeyneysaa sidii ay u hirgelin lahayd istaraatiijiyad lagu sii kordhinayo doorkeeda dhoofinta bunka adduunka, ayuu yiri Wasiiru Dowlaha Arrimaha Dibadda danjire Hadera Abera.

Itoobiya waxay heshiis la saxiixatay Ururka Bunka Afrika si ay u martigeliso Shir-madaxeedka Bunka Afrika sanadka soo socda.

Heshiiska waxaa saxiixay Wasiiru Dowlaha Arrimaha Dibadda danjire Hadera Abera iyo Xoghayaha Guud ee Ururka Bunka Afrika danjire Solomon Rutega.

Danjire Hadera wuxuu xilligaas sheegay; Afrika waa qaarad ay ku barakeysan tahay wax soo saarka bunka, laakiin ma aysan awoodin inay ka faa'iidaysato faa'iidooyinka ay u qalanto qaybta.

Wuxuu sharraxay in bunku uusan ahayn oo keliya isha kobaca dhaqaalaha ee Itoobiya, laakiin sidoo kale ay yahay wax soo saar beereed oo muhiim ah oo siiya nolol maalmeed malaayiin muwaadiniin ah.

Wasiiru Dowlaha ayaa sheegay in Itoobiya ay diiradda saareyso hawlo kala duwan oo ka dhigi doona mid wax ku ool ah qaybta bunka; wuxuu sheegay inay hirgelineyso istaraatiijiyad lagu kordhinayo dhoofinta bunka ilaa heer caalami.

Wuxuu tusaale ahaan u soo qaatay in fiiro gaar ah loo yeelanayo kordhinta wax soo saarka beeralayda ku hawlan qaybta, dhisidda awooddooda iyo hubinta tayada bunka.

Wuxuu tilmaamay in heshiisku uu sii xoojinayo iskaashiga Itoobiya ee Ururka Bunka Afrika; wuxuu xaqiijiyay sida Itoobiya uga go'an tahay inay si guul leh u martigeliso shirka xiga oo ay ka qayb qaadan doonaan 25 waddan oo Afrikaan ah oo bunka soo saara.

Danjire Solomon Rutega, Xoghayaha Guud ee Ururka Bunka Afrika, ayaa yiri; Wuxuu muujiyay farxadda weyn ee ururkiisa ee ah in Itoobiya ay ogolaatay inay martigeliso shirkan weyn ee bunka Afrika.

Xoghayaha Guud wuxuu intaas ku daray in tartanka bunka adduunka iyo khibradda ballaaran ee Itoobiya ay si weyn uga qayb qaadan doonaan guusha shirka; wuxuu xaqiijiyay in ururkiisu uu bixin doono dhammaan taageerada lagama maarmaanka u ah guusha munaasabadda.

Dhankiisa, Agaasimaha Guud ee Hay'adda Bunka iyo Shaaha Itoobiya, Dr. Adunya Dhebela, ayaa sheegay in 25 waddan oo ka soo saara bunka Afrika, oo ay ku jirto Itoobiya, ay ku kulmeen waqtiyo kala duwan si ay uga wada hadlaan arrimaha la xiriira wax soo saarka bunka iyo wax soo saarka iyo in la dejiyo jiho xalal ah.

Wuxuu sheegay in xaqiiqda ah in Itoobiya ay martigelin doonto shir kafeega sanadka soo socda ay furi doonto albaab weyn oo dalka uu kaga faa'iideysan karo qaybta isla markaana uu khibraddiisa la wadaagi doono dalalka kale.

Wuxuu sidoo kale xusay in aagga ganacsiga xorta ah uu abuuri doono goob ku habboon Afrikaanka si ay isu dhaafsadaan bunka.

Wuxuu xusay in munaasabaddu aysan kaliya kor u qaadi doonin waaxda dalxiiska ee dalka, balse ay sidoo kale abuuri doonto fursad wanaagsan oo lagu sii horumarin karo noocyada kala duwan ee bunka Itoobiya iyo nidaamka dhaqanka ee bunka.