Awooddeenna gudaha ayaa kordhisay doorka diblomaasiyadeed, taasoo abuurtay kalsooni weyn oo lala yeesho la-hawlgalayaasha caalamiga ah — Adeegga Isgaadhsiinta Dawladda

Addis Ababa; Miicaad 5/2018 (ENA): Awooddeenna gudaha ayaa kordhisay heerka diblomaasiyadeed, iyadoo abuurtay kalsooni weyn oo lala yeesho la-hawlgalayaasha caalamiga ah iyo asxaabta, ayay tiri Adeegga Isgaarsiinta Dowladda.

 

Warsaxaafadeedka ay soo saartay hay'addu waxaa loo soo bandhigay sidan soo socota:

 

Guulaha diblomaasiyadeed ee Itoobiya waxay noqdeen markhaati u ah madaxbannaanida qaranka iyo hoggaanka gobolka. Gaar ahaan, waxay diiwaangelinaysaa guulo diblomaasiyadeed oo taariikhi ah oo ay ka gaartay ilaalinta danaheeda qaran. Habka istaraatiijiyadeed ee ku salaysan xoojinta awoodda gudaha iyo kordhinta iskaashiga ayaa u suurtageliyay dalka inuu noqdo ciyaaryahan muhiim ah oo ka tirsan dhaqdhaqaaqyada juqraafiyeed iyadoo kordhinaysa muuqaalkiisa masraxa caalamiga ah.

 

Xubinnimada Itoobiya ee BRICS waa guul diblomaasiyadeed oo kor u qaadday heerka awooddeenna gudaha, taas oo ka caawisay Itoobiya inay ilaaliso dheelitirka istaraatiijiyadeed ee dalalka soo koraya, ballaariso kheyraadkeeda maaliyadeed, iyo inay xoojiso codkeeda go'aan qaadashada caalamiga ah. Gaar ahaan, kororka weyn ee tirada awoodaha waaweyn ee adduunka ee dooranaya Itoobiya inay noqoto lammaane istiraatiijiyadeed oo weyn ayaa si cad u muujinaysa bisaylka diblomaasiyadeed ee dawladda iyo miisaanka juqraafiyeed ee aan la beddeli karin ee dalka.

Adkeysiga iyo xirfadaha gorgortanka caqliga leh ee dowladda ee ku saabsan Biyo-xidheenka Weyn ee Itoobiya (GERD) ayaa safarka diblomaasiyadeed ee Itoobiya u qaaday heer cusub waxayna si wax ku ool ah u xaqiijiyeen xuquuqda dabiiciga ah ee Itoobiya u leedahay Webiga Niil. 

 

Iyadoo ay jiraan cadaadisyo kala duwan oo dibadda ah, awoodda dowladdu u leedahay inay kor u qaaddo wacyiga bulshada caalamka iyadoo la raacayo mabda'a "xalalka Afrika ee dhibaatooyinka Afrika" iyo dhammaystirka guusha leh ee dib-u-soo-nooleynteeda ayaa noqday muujin weyn oo muujinaysa xoogga diblomaasiyadda. 

 

Guushan madaxbannaanida waa dhacdo weyn oo waddanku u caddeeyay adduunka awooddiisa uu ku hoggaamin karo oo uu ku dhammaystiri karo mashaariicda waaweyn keligiis.

Awoodda Itoobiya ee ah inay xal u hesho khilaafaadka Bariga Afrika iyo inay hoggaamiso isdhexgalka dhaqaalaha gobolka ayaa xaqiijisay mowqifkeeda ah tiir nabadda iyo amniga gobolka. Gaar ahaan, shaqadeeda ah inay isku xirto waddamada deriska ah iyada oo loo marayo korontada iyo kaabayaasha dhaqaalaha ayaa muujisay mabda'a horumarinta wadaagga ah, kaas oo loo qaatay saldhigga nabadda iyo isdhexgalka siyaasadeed ee xasilloon ee gobolka.

 

 

Dhanka kale, dowladdu, iyadoo ku nuuxnuuxsanaysa in marin u helidda badda ay lagama maarmaan u tahay kobaca dhaqaalaha Itoobiya, waa tallaabo geesinimo leh oo istiraatiiji ah si loo gaaro yoolkan si nabad ah oo iyada oo loo marayo mabda'a "bixi oo qaado". Hindisaha dawladdu ku doonayso inay wax ka qabato arrintan, oo sannado badan la caburinayay, si loo xoojiyo iskaashiga gobolka loona soo bandhigo waa biseyl siyaasadeed oo go'aamin doonta mustaqbalka jiilka soo socda.

 

Marka la barbar dhigo, shaqada dib u dhiska muuqaalka Itoobiya ayaa si wax ku ool ah loo fulinayaa iyadoo la adeegsanayo madal diblomaasiyadeed oo casri ah si looga hortago macluumaadka khaldan loona sameeyo guulaha horumarinta gudaha oo ay heli karaan bulshada caalamka.

 

Guud ahaan, jihada diblomaasiyadeed ee ay raacdo dowladda Itoobiya waxay leedahay aragti cad oo ah "Itoobiya oo xooggan oo loogu 

keenayo Gobol Barwaaqo leh".

 

Dalalka waaweyn waxay ku heshiiyeen inay xoojiyaan xiriirkooda Itoobiya sababtoo ah awoodda dawladdu ay u leedahay inay si wax ku ool ah ula kulanto caqabadaha gudaha iyo dibadda iyo inay ilaaliso danaha qaranka ayaa abuurtay kalsooni weyn oo ku aaddan la-hawlgalayaasha caalamiga ah.

Shaqada horumarineed ee dalkeennu ku wado dib-u-habaynta gudaha, oo ay weheliso xooggeeda diblomaasiyadeed, waxay caddeysay in Itoobiya ay tahay awood lagu xisaabtami karo qaaradda Afrika iyo awood aan la barbar dhigi karin oo ku jirta masraxa caalamiga ah. Itoobiya waxay sii waddaa inay xoojiso safarkeeda iyadoo noqonaysa astaan ​​​​madaxbannaani iyo xoog u leh dalalka kale ee Afrika.

 

Adeegga Isgaarsiinta Dowladda

 

#Wakaaladda Wararka Itoobiya #ENA