Si loo helo natiijooyin cilmi-baaris oo xal u noqda dhibaatooyinka Afrika, waxaa loo baahan yahay iskaashi iyo isuduwid u dhexeeya dalalka

Addis Ababa, Cirir 4/2018 (ENA): Mas’uuliyiinta hay’adaha cilmi-baarista iyo cilmi-baareyaal ayaa sheegay in si loo helo natiijooyin cilmiyeed oo wax ka qabta dhibaatooyinka Afrika ay lama huraan tahay in la xoojiyo iskaashiga iyo isuduwidda dalalka qaaradda.

Toddobaadka Sayniska, Teknolojiyadda iyo Hal-abuurka 2026 oo ay si wadajir ah u soo qabanqaabiyeen Hay’adda Horumarinta Midowga Afrika (AUDA-NEPAD) iyo Ururka Sayniska African, kuna qabsoomay halku-dhigga “Qaabeynta mustaqbalka Afrika iyada oo loo marayo garaadka macmalka ah, sayniska, teknoolojiyadda iyo hal-abuurka,” ayaa arrimahan diiradda lagu saaray.

Dr. Nikki Tiffin oo ah cilmi-baare sare oo ku takhasustay xogta caafimaadka kana tirsan Machadka Qaranka ee Bioinformatics ee Koonfur Afrika, ayaa sheegtay in ay jiraan caqabado badan oo hor taagan fulinta cilmi-baaris xal u noqota dhibaatooyinka Afrika. 

Waxay tilmaantay in dalal badan oo Afrikaan ah ay cilmi-baarayaashu la kulmaan dhibaatooyin isku mid ah, gaar ahaan dhinacyada caafimaadka, yaraynta saboolnimada iyo arrimaha aasaasiga ah.

Waxay sidoo kale sheegtay in si loo horumariyo cilmi-baarista caafimaadka ee Afrika ay muhiim tahay in la xoojiyo warshadaha soo saara kiimikooyinka iyo agabka shaybaarada. 

Sidoo kale waa in la ballaariyo aragtida si hay’adaha caalamiga ah loogu dhiirrigeliyo inay yimaadaan Afrika.

Dr. Yaw Bediyaako, oo ah aasaasaha iyo Agaasimaha Fulinta ee Yemaaji Biotechnology oo diiradda saarta cilmi-baarista kansarka ee Afrika, ayaa isaguna xusay in cilmi-baareyaal badan ay la daalaa dhacaan dhibaatooyin la xiriira saadka iyo silsiladda sahayda. 

Wuxuu sheegay in si xal waara loo helo ay muhiim tahay in la xoojiyo iskaashiga iyo isuduwidda dalalka Afrika.

Waxa kale oo la adkeeyay in la fududeeyo helitaanka iyo dhaqdhaqaaqa agabka cilmi-baarista si kor loogu qaado wax-soosaarka iyo waxtarka waaxda.

Ka-qaybgalka firfircoon ee dowladda iyo ganacsiga gaarka loo leeyahay ayaa lagu tilmaamay mid lama huraan u ah koboca waaxda, iyadoo sidoo kale loo baahan yahay in la dhiirrigeliyo warshadaha qaaradda.

Dhankiisa, Fincent Okungu oo ah cilmi-baare sare kana tirsan Jaamacadda Nairobi ee Kenya, ayaa sheegay in loo baahan yahay in la hagaajiyo nidaamka birookrasiyeed ee ka jira hay’adaha cilmi-baarista Afrika. 

Wuxuu ku baaqay in cilmi-baaristu noqoto mid yareysa khasaaraha, si cad u qeexda dhibaatooyinka Afrika, una jeedda arrimaha aasaasiga ah.

Ugu dambayn, wuxuu xusay in cilmi-baaristu ay tahay mid loogu talagalay xalinta dhibaatooyinka bulshada, isla markaana aan loo arkin hawl qurxin ama raaxo lagu sameeyo.

#WWI 
#Wakaaladda_Wararka_Itoobiya
Bogagga Baraha Bulshada ee WWI: 👉 https://linktr.ee/ENADigital�