ኢትዮጵያ ታከናውናለች፡ በግብርናው ዘርፍ የተመዘገቡ ሁለንተናዊ ስኬቶችና መዋቅራዊ ሽግግሮች

በለውጡ ዓመታት የኢትዮጵያ ኢኮኖሚ የጀርባ አጥንት በሆነው በግብርናው ዘርፍ ላይ የተከናወኑት ሁለንተናዊ የፖሊሲ ማሻሻያዎች በዘርፉ ተጨባጭ የሆነ መዋቅራዊ ሽግግር እንዲመዘገብ አድርጓል።

መንግሥት ለዘርፉ የሰጠው ልዩ ትኩረትና የተቀረጹ ስትራቴጂካዊ ስልቶች፣ ግብርናውን በአንድ ወጥ ሰብል (Monoculture) እና በዝናብ ላይ ብቻ ከተመሰረተ አካሄድ በማውጣት፣ ወደ ተደራጀ፣ ምርታማና የብዝሃ-ሕይወት አቅምን ወደሚያሳድግ ዘመናዊ የኢኮኖሚ ምሰሶነት ቀይረውታል።

ይህ ስኬት ጥቂት ዘርፎች ላይ ብቻ ሳይሆን በሰብል ልማት፣ በእንስሳት ሀብት፣ በሆርቲካልቸር፣ በደንና ተፈጥሮ ሀብት ጥበቃ፣ በሜካናይዜሽን እንዲሁም በገበያና አግሮ-ኢንዱስትሪ ትስስር ዙሪያ ሰፊ ውጤቶችን አምጥቷል።

በሰብል ልማት ረገድ የተመዘገበው ታሪካዊ ስኬት በበጋ መስኖ ስንዴ አብዮት የሚገለጽ ሲሆን፣ ዝናብን ብቻ የመጠበቅን ልማድ በመስበርና ሰፊ የመስኖ መሠረተ-ልማትን በመጠቀም ኢትይጵያ ለአገር ውስጥ ፍጆታ የምታደርገውን የከፍተኛ ስንዴ ግዢ በማስቀረት ራሷን ችላለች።

ከዚህም ባለፈ፣ የተረፈውን ምርት ወደ ውጭ ሀገራት መላክ የተጀመረበት አዲስ ታሪካዊ ምዕራፍ የተፈጠረ ሲሆን፣ ከስንዴ በተጨማሪም እንደ አኩሪ አተር፣ ሰሊጥ ያሉ የቅባትና ጥራጥሬ እህሎች ምርታማነት በክላስተር አሰራር በማደጉ ለአገር ውስጥ የምግብ ዘይት ፋብሪካዎች አስተማማኝ የጥሬ እቃ ግብአት ዋስትና ፈጥሯል።

በእንስሳት ሀብት ልማት በኩል የተጀመረው የሌማት ትሩፋት ብሔራዊ ኢኒሼቲቭ በአርሶ አደሩና አርብቶ አደሩ ኑሮ ላይ ለውጥ ያመጣ ሌላኛው የስኬት ማሳያ ነው።

በአፍሪካ ቀዳሚ የሆነውን የእንስሳት ሀብት ወደ ተጨባጭ ጥቅም ለመቀየር በተደረገው ጥረት የተሻለ ዝርያ ያላቸው የውጭና የሀገር ውስጥ ድቅል የወተት ላሞች ስርጭት በመጨመሩ፣ የዘመናዊ መኖ አቅርቦት በመሻሻሉ፣ እንዲሁም በከተማ ግብርና ጭምር በተስፋፋው የዶሮና የንብ እርባታ የወተት፣ የሥጋ፣ የእንቁላልና የንፁህ ማር ምርት በከፍተኛ ሁኔታ አድጓል።

ከዚሁ ጋር ተያይዞ በታላላቅ ግድቦችና በሰው ሰራሽ ኩሬዎች ላይ እየተከናወነ ያለው የአሳ ሀብት ልማት ሥራ የሕዝቡን የሥነ-ምግብ (Nutritional) እና የፕሮቲን ፍላጎት ለማሟላት ትልቅ አቅም እየሆነ ይገኛል።

የሆርቲካልቸር (የአትክልትና ፍራፍሬ) እና የኢኮኖሚ ሰብሎች ልማትም የሀገሪቱን የኤክስፖርት አድማስ ያሰፋ ሌላኛው ስኬታማ ዘርፍ ነው።

የተሻሻሉ የአቮካዶ (Hass Avocado) እና የሙዝ ዝርያዎች በአርሶ አደሩ ማሳ ላይ በስፋት በመልማታቸው፣ ምርቶቹ በቀጥታ ወደ አውሮፓና መካከለኛው ምስራቅ ገበያ መላክ የጀመሩ ሲሆን፣ የሀገሪቱ ቀዳሚ የውጭ ምንዛሬ አስገኝ የሆነው ቡናም የአመራረት ዘዴው በመሻሻሉና በቀጥታ ለአምራቹ በሚከፈልበት የገበያ ትስስር (Vertical Integration) ምክንያት በየዓመቱ ከፍተኛ የምርትና የገቢ ሪከርድ እያስመዘገበ ይገኛል።

የግብርናው ዘላቂነትና ምርታማነት የተረጋገጠው ደግሞ ቴክኖሎጂንና የተፈጥሮ ሀብት ጥበቃን በአግባቡ ማቀናጀት በመቻሉ ነው።

መንግሥት ለትራክተሮች፣ ኮምባይነሮች እና የውሃ ፓምፖች ያደረገው የቀረጥ ነፃ መብት ተለምዷዊውን የእርሻ ስራ ወደ መካከለኛና ከፍተኛ ሜካናይዜሽን አሰራር የቀየረው ሲሆን፣ በቴክኖሎጂው ዘርፍ ድሮኖች (Drones) ለፀረ-ተባይ ርጭትና ለምርት ክትትል ጭምር ጥቅም ላይ መዋል ጀምረዋል።

ይህ የቴክኖሎጂ ዕድገት በአረንጓዴ አሻራ መርሐ ግብር ከተከናወነው የተፈጥሮ ሀብትና የአፈር ጥበቃ ሥራ ጋር በመቀናጀቱ፣ የከርሰ ምድር ውሃ እንዲያገግም፣ የአፈር መሸርሸር እንዲቀንስና ለመስኖ ግብርና ምቹ ሁኔታ እንዲፈጠር አድርጓል።

የተመዘገቡት ስኬቶች በሙሉ ዘላቂ የገበያ ዋስትና እንዲኖራቸው ለማድረግ የምርት ብክነትን ከሚቀንሱና እሴት ከሚጨምሩ የተቀናጁ የአግሮ ኢንዱስትሪ ፓርኮች ጋር ሰፊ የገበያ ትስስር ተፈጥሯል።

አርሶ አደሩ የሚያመርታቸው የሰብልና የእንስሳት ምርቶች በቀጥታ በሀገር ውስጥ ወደተገነቡት የምግብና መጠጥ ማቀነባበሪያ ፋብሪካዎች እንዲገቡ መደረጉ፣ ለአርሶ አደሩ አስተማማኝ ገበያ ከመፍጠሩም በላይ ሀገሪቱ ከግብርና ምርት ጥሬ ዕቃ ላኪነት ወደ እሴት የተጨመረበት (Value-added) ምርት ላኪነት እንድትሸጋገር ትልቅ መዋቅራዊ መሠረት ጥሏል።

በአጠቃላይ ባለፉት የለውጥ ዓመታት የኢትዮጵያ ግብርና ሁሉንም ክፍሎች ያካተተ ሁለንተናዊ የብዝሃ-ዘርፍ ዕድገት በማስመዝገብ ላይ ይገኛል።

ይህም የምግብ ሉዓላዊነትን ለማረጋገጥ እየተከናወነ ላለው ስራ ምቹ መደላድልን ፈጥሯል።